">
Η συνέντευξη όπου ο Γ. Μπάκλεϊ χαρακτήρισε τον Βιντάλ «παλιοαδερφή».
Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Δεκαετία του ’60. Ο πόλεμος του Βιετνάμ διχάζει την αμερικάνικη κοινωνία. Ο Γκορ Βιντάλ, πιστός χρονικογράφος και επικριτής της αμερικάνικης πολιτικής και Ιστορίας, εμφανίζεται στην τηλεόραση και συζητά με τον συντηρητικό Γουίλιαμ Μπάκλεϊ. Ο Γ. Μπάκλεϊ συγκρίνει τις αντιπολεμικές διαδηλώσεις με τους Ναζί. Ο Βιντάλ, πάντα ετοιμόλογος και οξυδερκής του απαντά «Ο μόνος προ ή κρυφο-Ναζιστής που μπορώ εγώ να σκεφτώ είσαι εσύ», εξοργίζοντας τον Μπάκλεϊ. «Άκουσε με, παλιοαδερφή. Σταμάτα να με αποκαλείς κρυφο-Ναζιστή, αλλιώς θα σε χτυπήσω στο πρόσωπο. Εγώ ήμουν στο πεζικό στον τελευταίο πόλεμο». «Δεν ήσουν». «Ήμουν». «Δεν ήσουν». Χρόνια μετά ο Βιντάλ σχολίασε το περιστατικό, λέγοντας πως κανείς δεν περίμενε να αντιδράσει σε αυτά που έλεγε ο Γ. Μπάκλεϊ. «Ήταν το ABC. Μιλούσαν για τις δημοσκοπήσεις. Επειδή είμαι συγγραφές, οι άνθρωποι νομίζουν πως είμαι αυτό το μικρό, εύθραυστο πλάσμα. Όμως δεν είμαι».
Ο Βιντάλ έχει γράψει δοκίμια, μυθιστορήματα, άρθρα, απομνημονεύματα, ακόμη και σενάρια για θέατρο και σινεμά. Πάνω απ’ όλα όμως ένα πολιτικό πλάσμα, ένας γνήσιος εικονοκλάστης στην καρδιά της Αμερικής. Δύο φορές απέτυχε να εκλεγεί, τη μία για το Κογκρέσο εν έτει 1960 και την άλλη για τη Γερουσία το 1982. Παρότι και τις δύο φορές ήταν υποψήφιος των Δημοκρατικών, παρέμεινε πιστός επικριτής τους. Την δεκαετία του ’70 έγραφε πως «Υπάρχει μόνο ένα κόμμα στις ΗΠΑ, το Κόμμα της Ιδιοκτησίας. Και έχει δύο σκέλη: τους Δημοκρατικούς και τους Ρεπουμπλικάνους. Οι Ρεπουμπλικάνοι είναι λίγο πιο ηλίθιου, πιο άτεγκτοι, πιο δογματικοί από τους Δημοκρατικούς, οι οποίοι είναι πιο χαριτωμένοι, πιο όμορφοι, λίγο πιο διεφθαρμένοι – μέχρι πρόσφατα - και πιο πρόθυμοι από τους Ρεπουμπλικάνους να κάνουν μικρές μεταρρυθμίσεις όταν οι φτωχοί, οι μαύροι και οι αντι-ιμπεριαλιστές ξεφεύγουν από τον έλεγχο. Όμως, στην πραγματικότητα, δεν υπάρχει καμία διαφορά μεταξύ τους».
Ο θάνατος του την περασμένη Τρίτη, σε ηλικία 86 ετών, αφήνει φτωχότερα τα αμερικάνικα γράμματα. Ας δούμε πως σχολίαζε ο εμβληματικός Γκορ Βιντάλ τη θρησκεία, τη δημοκρατία και την επίθεση στους Δίδυμους Πύργους.
Θρησκεία: «Το μεγάλο μη συζητημένο κακό στο κέντρο της κουλτούρας μας είναι ο μονοθεϊσμός. Από ένα βαρβαρικό κείμενο της χάλκινης εποχής, γνωστό ως Παλαιά Διαθήκη, έχουν ξεπηδήσει τρεις απάνθρωπες θρησκείες, ο Ιουδαϊσμός, ο Χριστιανισμός και το Ισλάμ. Όλες θρησκείες ενός ουράνιου θεού. Είναι μάλιστα, κυριολεκτικά, πατριαρχικές – ο Θεός είναι Παντοδύναμος Πατέρας – οπότε η απέχθεια των γυναικών για 2.000 χρόνια σε αυτές τις χώρες που ταλαιπωρούνται από τον ουράνιο θεό και τους επίγειους εκπροσώπους του. Ο ουράνιος θεός είναι ζηλιάρης, προφανώς. Απαιτεί απόλυτη υπακοή από όλους στη γη, καθώς έχει πλάσει όχι απλά μία φυλή αλλά όλη την πλάση. Αυτοί που τον απορρίπτουν πρέπει είτε να μετατραπούν είτε να πεθάνουν για το δικό τους καλό. Τελικά, ο ολοκληρωτισμός είναι το μοναδικό είδος πολιτικής που μπορεί πραγματικά να υπηρετήσει τον σκοπό του ουράνιου θεού».
Δημοκρατία: Ο Βιντάλ δεν έχανε ευκαιρία για να εκφράσει την δυσπιστία του προς τη δημοκρατία ως έχει στο Δυτικό κόσμο, λέγοντας πως «Προφανώς, δημοκρατία είναι ένα πολίτευμα όπου γίνονται πολλαπλές εκλογικές διαδικασίες με μεγάλο κόστος δίχως προβλήματα και με εναλλάξιμους υποψηφίους». Όσον αφορά την ίδια την Αμερική, την οποία αποκαλούσε Ηνωμένες Πολιτείες της Αμνησίας, θεωρούσε πως είχε προδώσει την ίδια της την Ιστορία μετατρεπόμενη σε μία τεράστια αντι-δημοκρατική ιμπεριαλιστική δύναμη. «Θα έπρεπε να σταματήσουμε να γυρνάμε από δω και από κει διακηρύσσοντας πως είμαστε η πιο σπουδαία δημοκρατία στην γη, τη στιγμή που δεν είμαστε καν δημοκρατία. Είμαστε μία μορφή στρατιωτικοποιημένης Πολιτείας».
Δίδυμοι Πύργοι και Οκλαχόμα: Στο βιβλίο του «Διαρκής Πόλεμος για Διαρκή Ειρήνη: Πώς καταφέραμε να γίνουμε τόσο μισητοί» ο Βιντάλ υποστηρίζει πως τόσο οι βομβαρδισμοί στην Οκλαχόμα όσο και η επίθεση στους Δίδυμους Πύργους προκλήθηκαν από «τις απερίσκεπτες επιθέσεις της κυβέρνησης των ΗΠΑ σε άλλες κοινωνίες». Μάλιστα, σε άρθρο του στην βρετανική Ιντιπέντεντ συνέκρινε τους Δίδυμους Πύργους με το Περλ Χάρμπορ, λέγοντας πως τόσο ο Μπους ο νεότερος, όσο και ο Φράνκλιν Ρούσβελτ γνώριζαν εκ των προτέρων πως επέκειντο οι συγκεκριμένες επιθέσεις και δεν έκαναν τίποτα ώστε να τις αποτρέψουν, ώστε να προωθήσουν τη δική τους πολιτική ατζέντα βασιζόμενοι στις εθνικές τραγωδίες.
Ο Γκορ Βιντάλ κατά τη διάρκεια του προεκλογικού αγώνα το 1960, μαζί με τον JFK.
Το μακάβριο σχόλιο που άφησε εποχή
Μπορεί να είχε αποκαλέσει τον Μπους «τον πιο ηλίθιο άνθρωπο στις ΗΠΑ», όμως, δεν είχε μονάχα πολιτικούς εχθρούς. Τεράστια διαμάχη είχε με τον συγγραφέα Τρούμαν Καπότε. Ο Καπότε ήταν αυτός που το ξεκίνησε λέγοντας πως ο Βιντάλ είχε εκδιωχθεί από τον Λευκό Οίκο (ο Βιντάλ ήταν προσωπικός φίλος του JFK) επειδή ήταν πότης και μάλωνε με τη μητέρα της Τζάκι Ωνάση. Ο Βιντάλ τον πήγε στα δικαστήρια όπου οι δύο αντάλλαξαν προσβολές. «Ο Καπότε έχει αναγάγει το ψέμα σε τέχνη – μία ελάσσονα τέχνη». Ο Καπότε απάντησε πως «Είμαι πολύ λυπημένος για τον Γκορ. Πολύ λυπημένος που πρέπει να αναπνέει κάθε μέρα». Ακόμη και μετά το θάνατο του Καπότε, ο Βιντάλ συνέχισε τη διαμάχη λέγοντας πως ο θάνατός του ήταν μία «καλή κίνηση για την καριέρα του».
Ο Βιντάλ με τον Φεντερίκο Φελίνι στα γυρίσματα της ταινίας «Roma», όπου ο Αμερικανός έπαιξε τον εαυτό του.
23 μεγάλες ατάκες του Γκορ Βιντάλ
«Δεν χάνω ποτέ την ευκαιρία να κάνω σεξ ή να εμφανιστώ στην τηλεόραση».
«Δεν είναι αρκετό να πετύχεις. Πρέπει και οι άλλοι να αποτύχουν».
«Ένας ναρκισσιστής είναι κάποιος πιο όμορφος από σένα».
«Όποιος Αμερικανός είναι έτοιμος να βάλει υποψηφιότητα για Πρόεδρος θα έπρεπε αυτόματα να κρίνεται ακατάλληλος για το ρόλο».
«Η ζήλεια είναι το κεντρικό γεγονός της αμερικάνικης ζωής».
«Κάθε φορά που ένας φίλος πετυχαίνει, εγώ νιώθω να πεθαίνω».
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες ιδρύθηκαν από τους ευφυέστερους ανθρώπους της χώρας – και δεν τους έχουμε δει από τότε».
«Κάθε τέσσερα χρόνια το αφελές μισό που ψηφίζει ενθαρρύνονται να πιστέψουν πως αν εκλέξουμε έναν πραγματικό καλό άνθρωπο για Πρόεδρο όλα θα πάνε καλά. Αλλά δεν θα πάνε».
«Ο Άντι Γούορχολ είναι η μοναδική ιδιοφυΐα που έχω γνωρίσει ποτέ μου, με IQ 60».
«Μία καλή πράξη δεν περνάει ποτέ ατιμώρητη».
«Το 50% των ανθρώπων δεν ψηφίζει και 50% δεν διαβάζει εφημερίδα. Ελπίζω να είναι το ίδιο πενήντα τοις εκατό».
«Ξέρετε, σε όλη μου τη ζωή βρίσκομαι κοντά στην άρχουσα τάξη, και έχω συνειδητοποιήσει την απόλυτη περιφρόνησή τους για τους πολίτες της χώρας».
«Η ευφυΐα της άρχουσας τάξης είναι πως έχει καταφέρει η πλειονότητα των ανθρώπων να μην αμφισβητεί ποτέ την αδικία ενός συστήματος όπου οι περισσότεροι άνθρωποι δουλεύουν σκληρά και πληρώνουν βαριούς φόρους για τους όποιους δεν παίρνουν τίποτα ως αντάλλαγμα».
«Στυλ είναι να γνωρίζεις τον εαυτό σου, τι θες να πεις και να μην δίνεις δεκάρα».
«Όσο περισσότερα χρήματα συγκεντρώνει ένας Αμερικάνος, τόσο λιγότερο ενδιαφέροντας γίνεται».
«Οι τέσσερις (σ.σ. τρεις στα ελληνικά) πιο όμορφες λέξεις στην γλώσσα μας είναι: Εγώ στα λεγα».
«Το Κογκρέσο πλέον δεν κηρύττει πόλεμο και δεν συντάσσει προϋπολογισμό. Οπότε έχουμε το τέλος του Συντάγματος ως ενεργή μηχανή».
«Καθώς η εποχή της τηλεόρασης εξελίσσεσαι οι Ρέιγκαν θα είναι ο κανόνας, όχι η εξαίρεση. Να είναι τέλειος για την τηλεόραση είναι το μόνο που πρέπει να είναι ένας Πρόεδρος αυτή την εποχή».
«Το σεξ είναι. Το σεξ δεν χτίζει δρόμους, δεν γράφει διηγήματα και σίγουρα δεν δίνει νόημα σε τίποτα στη ζωή από μόνο του».
«Υποπτεύομαι πως ένας από τους λόγους που δημιουργούμε μυθιστορήματα είναι για να κάνουμε το σεξ συναρπαστικό».
«Σκεφτείτε τη γη ως ένας ζωντανό οργανισμό, ο οποίος δέχεται επίθεση από εκατομμύρια βακτήρια των οποίων τα νούμερα διπλασιάζονται κάθε χρόνο. Είτε θα πεθάνει ο οικοδεσπότης, είτε θα πεθάνει ο ιός, είτε και οι δύο».
«Δεν υπάρχει κάτι σαν ομοφυλόφιλος ή ετεροφυλόφιλος άνθρωπος. Υπάρχουν μόνο ομο- ή ετεροφυλόφιλες πράξεις. Οι περισσότεροι άνθρωποι είναι ένας συνδυασμός παρορμήσεων, αν όχι πρακτικών».
«Δεν υπάρχει κανένα ανθρώπινο πρόβλημα το οποίο δεν έχει λύση, εφόσον οι άνθρωποι κάνουν ότι τους συμβουλέψω».
«Είμαι ακριβώς όπως φαίνομαι. Δεν κρύβω ένα ζεστό, αξιαγάπητο άτομο μέσα μου. Κάτω από το παγωμένο εξωτερικό μου, όταν σπάσεις τον πάγο, θα βρεις κρύο νερό».
