">
Φωτογραφία: Οι Δίδυμοι Πύργοι μετά την επίθεση, από φωτογραφία δορυφόρου της ΝΑΣΑ.
Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΛΛΙΝΗ
Πάντα απολάμβανα ένα καλό ιστορικό ντοκιμαντέρ. Η αδρεναλίνη των κοσμοϊστορικών αλλαγών, η οποία συνδυάζεται με ψύχραιμη ανάλυση των γεγονότων αρκετά χρόνια μετά, με συναρπάζει ενώ παράλληλα ικανοποιεί τη δίψα μου για απαντήσεις. Θυμάμαι όμως, πολλές φορές μετά το πέρας της θέασης, να σκέφτομαι τι το ιδιαίτερο έχει η εποχή μου. Φυσικά, όντας πιτσιρικάς, εντάξει, δεν είχα και πολύ προωθημένη σκέψη. Μόνο τα βασικά. Οραματιζόμουν μελλοντικά ντοκιμαντέρ τα οποία θα έβλεπε ο αντίστοιχος πιτσιρικάς στο μέλλον και υποψιαζόμουν ότι θα βαριόταν, γιατί δεν ένιωθα να συμβαίνει τίποτα το κοσμοϊστορικό.
Αυτό το κενό, ήρθε να το καλύψει ένα από τα πιο πολυσυζητημένα γεγονότα της σύγχρονης ιστορίας: Οι επιθέσεις στους δίδυμους πύργους στις 11/9 του 2001. Εκείνη τη μέρα, ήμουν στη Σκιάθο για καθυστερημένες διακοπές και θυμάμαι ότι καθώς πήγαινα για μπάνιο, ήρθα αντιμέτωπος με μια περίεργη σιγή στους δρόμους, μια στατικότητα. Η γνωστή καλοκαιρινή βοή, με τους παραθεριστές να σέρνουν τα κορμιά τους στις παραλίες μετά τη βραδινή κραιπάλη, απουσίαζε. Στη θέση της έβλεπα σώματα βιδωμένα στο έδαφος μπροστά στα τουριστικά καφέ, να παρακολουθούν τις τηλεοράσεις. Πολύ νωρίς για ματς, σκέφτηκα, η eurovision είχε γίνει και η πιθανότητα όλη η Σκιάθος να παρακολουθεί με τέτοια αφοσίωση την χθεσινή ιστορική συναυλία του Michael Jackson στη Νέα Υόρκη για τα 30 χρόνια καριέρας του σε μαγνητοσκόπηση, είναι πολύ μικρή.
Όταν είδα τι πραγματικά είχε συμβεί, κατάλαβα ότι αυτές οι στιγμές θα αποτελέσουν ιστορικό στίγμα για τις μελλοντικές γενιές. Ο κόσμος θα άλλαζε από εκείνη τη μέρα, το ήξερα. Την ίδια συνειδητοποίηση της ιστορικότητας και της σημαντικότητας των στιγμών, ένιωσα ότι έκαναν και οι άνθρωποι γύρω μου, ντόπιοι και τουρίστες, μικροί και μεγάλοι. Να λοιπόν τι θα βλέπουν οι πιτσιρικάδες στο μέλλον για την εποχή μου: ντοκιμαντέρ για την ενδεκάτη του Σεπτέμβρη και πως άλλαξε τον τρόπο που ζούμε. Η εικόνα του αεροπλάνου να πέφτει στο πύργο, βρήκε τη θέση της στο μυαλό μου μαζί με εικόνες από την πτώση του τείχους, από το Πολυτεχνείο και από το τέλος του 2ου Παγκοσμίου Πολέμου. (Ακολουθούν σε σημαντικότητα οι εικόνες από το κύπελλο κυπελλούχων του ΠΑΟΚ στη Γενεύη και η εικόνα στο κεφάλι μου από το πρώτο τρίποντο μου στην Πέμπτη δημοτικού).
Έντεκα χρόνια μετά, στην άλλη άκρη του Ατλαντικού δεν έγιναν ούτε μεγάλες εκδηλώσεις στη μνήμη των θυμάτων, ούτε πολιτικές δηλώσεις πατριωτισμού σε τόσο μεγάλο βαθμό, όπως τα προηγούμενα χρόνια. Ο πόλεμος στην τρομοκρατία έχει τελειώσει άλλωστε, όπως είχε πει ο Ομπάμα, μετά το θάνατο του Μπιν Λάντεν. Τα δημοσιεύματα στο διαδίκτυο δεν είναι πλέον αναλύσεις για το πώς άλλαξε ο κόσμος μας μετά την επίθεση. Το βήμα έχει δοθεί στους αμερικάνους πολίτες, οι οποίοι γράφουν για την εμπειρία τους εκείνη τη μέρα. Επίσης, οι δημόσιες εκδηλώσεις για τους συγγενείς των θυμάτων έγιναν με πιο διακριτικό τρόπο. Πλέον, αυτοί οι άνθρωποι έχουν την ευκαιρία να θρηνήσουν τους δικούς τους ανθρώπους μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας. Όχι φυσικά ότι αυτό είναι παρήγορο για την απώλεια τους.
Από την άλλη πλευρά, μου φαίνεται ότι γρήγορα ξεφτίζει αυτό το γεγονός και η συζήτηση για τις «παρενέργειες» του. Ο κόσμος μας όντως άλλαξε από τότε λόγω σκληρών μέτρων κατά της τρομοκρατίας και εκατομμύρια άνθρωποι καθημερινά βιώνουν αυτές τις αλλαγές, στους δρόμους και στα αεροδρόμια, όπου η υπομονή και η αξιοπρέπεια τους καταπατούνται καθημερινά με πρόφαση την ασφάλεια από την τρομοκρατία. Στις Η.Π.Α. αλλά και στη Δύση γενικότερα μπορεί να θεωρείται ότι είμαστε πιο ασφαλείς πλέον αλλά με τι κόστος; Είναι πλέον κοινώς αποδεκτό ότι τα προσωπικά μας στοιχεία και οι δραστηριότητες μας στο διαδίκτυο και όχι μόνο, παρακολουθούνται επιμελώς και η μεγάλη πλειοψηφία δεν αμφισβητεί την ορθότητα του μέτρου. Και που τελειώνει το ανελέητο κυνήγι της ασφάλειας; Ελπίζω όχι να είμαστε κλεισμένοι στο σπίτι μας και να τρώμε, χωρίς να μιλάμε.
Αυτό που συζητήθηκε περισσότερο στις αμερικάνικες ιστοσελίδες ήταν το κατά πόσο έχει καλυτερέψει ο κόσμος από τα μέτρα τα οποία εφάρμοσαν μετά τις επιθέσεις, αλλά και πως πρέπει να σκληρύνουν περαιτέρω τα μέτρα προστασίας. Για παράδειγμα, άρθρο στο Foxnews, γραμμένο από τον απόστρατο του ναυτικού και πρώην σύμβουλο του Πενταγώνου J.D. Gordon, αναφέρει ότι μπορεί πλέον να πετάμε στους αιθέρες με ασφάλεια, αλλά υπάρχουν ακόμα απειλές στο Ιράν, στη Ρωσία, στη Βόρειο Κορέα και σε άλλες χώρες και δεν πρέπει να εφησυχάζουμε ούτε στο εσωτερικό, ούτε στο εξωτερικό. Μπορεί και να μην τελείωσε ο πόλεμος κατά της τρομοκρατίας για όλους τελικά.
Φοβάμαι ότι η μέρα αυτή, σύντομα θα γίνει ένα «σαν σήμερα» σε κάποια ιστοσελίδα και μια παρέλαση στη Νέα Υόρκη για τους τιμημένους αμερικάνους πυροσβέστες, την ίδια ώρα που ο φόβος για την τρομοκράτια θα συνεχίζει να φωλιάζει στις καρδιές των ανθρώπων, με αποτέλεσμα να παραχωρούν ατομικές ελευθερίες για να νιώθουν ασφαλείς, χωρίς όμως να κοιτάνε το πρόβλημα στη ρίζα του. Ταυτοχρόνως η οικονομική κρίση θα επισκιάζει όλα τα άλλα κοινωνικά προβλήματα και οι πολίτες θα αποπροσανατολίζονται όλο και περισσότερο. Το ζήτημα όμως είναι ότι οι συνέπειες και τα κακώς κείμενα αυτού του γεγονότος δεν συζητήθηκαν ούτε χθες που ήταν μια καλή αφορμή, μπήκαν κάτω από το χαλάκι και ξεπεράστηκαν. Θα συζητηθούν μάλλον στο μέλλον, σε κάποιο ντοκιμαντέρ…
