">
Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΛΛΙΝΗ
Από την παιδική ηλικία το διάστημα ασκούσε μια ιδιαίτερη γοητεία στον άνθρωπο, ως κάτι υπερβατικό, μια πρόκληση για εξερεύνηση. Ποια ήταν άλλωστε η πιο συχνή απάντηση όταν ρωτούσαν τα παιδάκια τι θέλουν να γίνουν όταν μεγαλώσουν; Αστροναύτης. Οι περισσότεροι βέβαια όχι μόνο δεν γίναμε αστροναύτες αλλά δεν είχαμε ποτέ την ευκαιρία να ακούσουμε, ιστορίες για το διάστημα από πρώτο χέρι. Από τον ήρωα της παιδικής μας ηλικίας, τον αστροναύτη. Για αυτό το λόγο, λοιπόν, η αίθουσα, την Τετάρτη το απόγευμα, στο κέντρο διάδοσης επιστημών & μουσείο τεχνολογίας Νόησις ήταν γεμάτη. Ο ελληνικής καταγωγής, Ρώσος κοσμοναύτης Φιόντορ Γιουρτσίχιν μας έκανε μια βόλτα στο διάστημα, με τη σχετική παρουσίασή του, με τίτλο «Η εμπειρία από την περιπλάνηση στο διάστημα». Η ατμόσφαιρα ήταν πολύ χαλαρή, σαν μια παράσταση για παιδιά, καθώς παντού συναντούσες ανυπόμονα βλέμματα για την επόμενη φωτογραφία του πραγματικά πολύ κεφάτου κοσμοναύτη που σχολίαζε με όρεξη κάθε φωτογραφία. Ο Φιόντορ Γιουρτσίχιν, που ασχολείται τα τελευταία χρόνια συστηματικά με τη διαστημική φωτογραφία, μας έδειξε πως φαινόμαστε από ψηλά, προσφέροντας μια άλλη προοπτική, η οποία είναι απαραίτητη για να αντιληφθούμε ότι είμαστε απλά μια κουκίδα στο σύμπαν, όπως τα άστρα που βλέπουμε στον ουρανό.
Η παρουσίαση περιλάμβανε εξαιρετικές φωτογραφίες από τις μεγαλύτερες πόλεις του κόσμου, το Παρίσι, τη Ρώμη, τη Νέα Υόρκη αλλά και φωτογραφίες με μεγάλο οικολογικό ενδιαφέρον, όπως για παράδειγμα την εικόνα των πυρκαγιών ή ηφαιστείων τα οποία εκρήγνυνται. Μάλιστα το κοινό αντέδρασε με έκπληξη όταν αντίκρισε φωτογραφίες από τις μεγάλες πυρκαγιές που σάρωσαν την Ελλάδα το 2007, που ένα μεγάλο σύννεφο καπνού κάλυπτε σχεδόν όλη την έκταση της χώρας μας. Την έκπληξη διαδέχτηκε η απογοήτευση όταν προβλήθηκε η φωτογραφία του Αμαζονίου και των ανθρώπινων παρεμβάσεων που κόβουν σιγά σιγά, αυτόν τον πνεύμονα του πλανήτη μας.
Μόλις τελείωσε η παρουσίαση των φωτογραφιών, ο κοσμοναύτης, απάντησε με χαρά στις ερωτήσεις του κοινού, αναφέροντας πραγματικά εκπληκτικά στοιχεία για τη γη μας. Την αρχή έκαναν οι μεγαλύτεροι σε ηλικία που ρώτησαν τον Ρώσο για την κατάληξη του ρώσικου διαστημόπλοιου Phobos-Grunt με αποστολή τον πλανήτη Άρη, που τέθηκε χθες εκτός πορείας αλλά και το διαχρονικά πολύ ισχυρό διαστημικό πρόγραμμα της Ρωσίας. Ο κοσμοναύτης δήλωσε πραγματικά πολύ λυπημένος για τους ανθρώπους στο διαστημόπλοιο, που έβαλαν την ζωή τους σε κίνδυνο και κανείς δεν μπορεί να είναι σίγουρος για την κατάληξη τους. Όσον αφορά το πρόγραμμα της Ρωσίας τόνισε ότι θα συνεχίσει τις προσπάθειες εξερεύνησης γιατί το διάστημα δεν μπορεί να είναι υπόθεση μόνο μίας χώρας, της Αμερικής. Στη συνέχεια, έβαλε ξανά τη φωτογραφία της ερήμου Σαχάρας και ταρακούνησε λίγο την αντίληψη μας για τον κόσμο: «Αν βάζαμε φωτοβολταικά στο 10% της ερήμου θα είχαμε ενέργεια για όλη την ανθρωπότητα. Το σπίτι μας είναι η γη και πρέπει να διατηρούμε την ομορφιά της. Λέμε ότι δεν μπορούν να συντηρηθούν 7 δις άνθρωποι στον πλανήτη, ξεχνάμε όμως πως έχουμε την τεχνολογία πλέον να κατοικήσουμε παντού αλλά και θρέψουμε τους διπλάσιους. Πρέπει να το θυμόμαστε αυτό». Ένας ωραίος τρόπος για να κλείσει μια ταξιδιάρα βραδιά, που έστω για λίγο κοιτάξαμε τα πράγματα από ψηλά.
Η ώρα του παιδιού
Το σημείο που πραγματικά απογειώθηκε η συζήτηση ήταν όταν ο αστροναύτης, προέτρεψε τα παιδιά να πάρουν το λόγο, γνωρίζοντας ότι μόνο αυτά μπορούν εκφράσουν την αγνή απορία του ανθρώπου για το διάστημα. «Πως είναι οι εξωγήινοι;», «Πως νιώθεις στο διάστημα χωρίς βαρύτητα;», «τι κάνετε για να περνάτε την ώρα σας εκεί;», ήταν μερικές από τις ερωτήσεις. «Τρώμε, αθλούμαστε, βλέπουμε ταινίες και μιλάμε στο τηλέφωνο με την οικογένεια μας. Στο διάστημα τα πράγματα είναι πιο απλά, ούτε πρέπει να φροντίσεις τη γυναίκα σου, ούτε να πας τα παιδιά σου στο σχολείο. Και όχι, δεν θέλουμε να δούμε εξωγήινους γιατί υποπτευόμαστε πως όπως εμείς δεν είμαστε φιλικοί ο ένας με τον άλλον έτσι και αυτοί δεν θα είναι πολύ φιλικοί με εμάς», σχολίασε αστειευόμενος ο Γιουρτσίχιν και απέσπασε τα γέλια και τα χειροκροτήματα του κοινού. «Στο διάστημα νιώθεις σαν να πετάς. Περίπου όπως όταν κάνεις μπάνιο στη θάλασσα», κατέληξε ο κοσμοναύτης διεγείροντας ακόμα περισσότερο τη φαντασία μας για το πώς είναι τα πράγματα εκεί έξω.
Βιογραφικό του κοσμοναύτη
Ο Φιόντορ Γιουρτσίχιν (Θεόδωρος Νικολάγιεβιτς Γιουρτσίχιν) γεννήθηκε στο Βατούμι της Αυτόνομης Δημοκρατίας της Αζαρίας το 1959. Εργάστηκε στο κέντρο ελέγχου ως Μηχανολόγος Μηχανικός για την Ρωσική Εταιρεία Διαστήματος Energia το διάστημα 1983-1997. Κατόπιν έγινε αρχιμηχανικός στα διαστημικά προγράμματα Mir-Space-Shuttle και NASA-Mir. Το 1997 χρίστηκε υποψήφιος στο κοσμοναυτικό τμήμα της Energia, ενώ από τον Ιανουάριο 1998 μέχρι το Νοέμβριο 1999 ολοκλήρωσε την εκπαίδευσή του και τον Ιανουάριο του 2000 ξεκίνησε την εκπαίδευση για το πρόγραμμα ISS (Διεθνής Διαστημικός Σταθμός-International Space Station: ερευνητικός σταθμός σε τροχιά γύρω από τη Γη, ο οποίος βρίσκεται ακόμα σε φάση ανάπτυξης και αποτελεί κοινό πρόγραμμα μεταξύ των διαστημικών οργανισμών NASA (ΗΠΑ), RKA (Ρωσίας), JAXA (Ιαπωνίας), CSA (Καναδά) και ESA (Ευρώπης) .Το 2002 ο Γιουρτσίχιν συμμετείχε ως μέλος του πληρώματος του Διαστημικού Λεωφορείου Ατλαντίς και το 2007 παρέμεινε στον διεθνή διαστημικό σταθμό ISS επί 196 μέρες.
