Η Πρόεδρος της Αργεντινής Κριστίνα Κίρχνερ ανακοίνωσε τη Δευτέρα πως θα ζητήσει από το Κογκρέσο της χώρας να εθνικοποιήσει την πετρελαϊκό εταιρία YPF, που ελέγχεται κατά 57,5% από τον ισπανικό κολοσσό Repsol. «Η YPF θα περάσει σε ποσοστό 51% στον έλεγχο της Αργεντινής. Στις μετοχές της εταιρίας που θα απαλλοτριωθούν, το 51% θα ανήκει στο εξής στο κράτος της Αργεντινής και το 49% να κατανέμεται στις επαρχίες παραγωγής», αναφέρεται στην επίσημη ανακοίνωση. Η Κ. Κίρχνερ στην ομιλία της κατηγόρησε την YPF για τη φθίνουσα πορεία της παραγωγής πετρελαίου και φυσικού αερίου λέγοντας πως «εάν συνεχιστεί αυτή η πολιτική, με εξάντληση αποθεμάτων και πρακτικά μηδενικές επενδύσεις, τότε η χώρα δεν θα έχει βιώσιμο μέλλον, όχι επειδή θα έχουν εξαντληθεί οι πόροι, αλλά λόγω της κακής επιχειρηματικής πολιτικής».
Όπως συνέχισε η Κ. Κίρχνερ, η YPF δεν επενδύει εκ νέου τα κέρδη που βγάζει από την Αργεντινή και αυτός είναι ο λόγος που η χώρα της για πρώτη φορά μετά από 17 χρόνια εμφανίζεται εξαρτημένη από τις εισαγωγές. Προσέθεσε επίσης ότι η έλλειψη επενδύσεων συνολικά στον συγκεκριμένο κλάδο υποχρέωσε την Αργεντινή σε ενεργειακό έλλειμμα ύψους άνω των 3 δισ. δολαρίων το 2011. Όσον αφορά τις μετοχές της YPF, πέρα από το 57,4% που βρίσκεται στην κατοχή της ισπανικής Repsol YPF, ποσοστό 25,5% κατέχει η οικογένεια Εσκενάζι της Αργεντινής, η οποία ασκεί και τη διοίκηση της εταιρείας. Οι υπόλοιπες μετοχές της εταιρείας διαπραγματεύονται στα χρηματιστήρια της Νέας Υόρκης και του Μπουένος Άιρες. Μετά την ανακοίνωση της Προέδρου της Αργεντινής, οι μετοχές της YPF στη Νέα Υόρκη έφτασαν να υποχωρούν έως και άνω του 16%, ενώ οι αρχές του Χρηματιστηρίου του Μπουένος Άιρες έθεσαν τη μετοχή σε αναστολή διαπραγμάτευσης.
Η αντίδραση Ισπανίας, Repsol και ΕΕ
Η Ισπανία είχε προειδοποιήσει την Παρασκευή την Αργεντινή ότι η κίνηση αυτή θα συνιστούσε παραβίαση της «αρχής της νομικής ασφάλειας», καλώντας σε διάλογο για την επίλυση της διαφοράς, η οποία προκλήθηκε από την ενδεχόμενη εθνικοποίηση της θυγατρικής στην Αργεντινή του πετρελαϊκού ομίλου Repsol YPF. Μετά την ανακοίνωση της Κ. Κίρχνερ η Ισπανία κατήγγειλε την «εχθρική» κίνηση της Αργεντινής και είπε ότι θα λάβει «προσήκοντα, σαφή και ισχυρά μέτρα». Η απόφαση του Μπουένος Άιρες «καταστρέφει το κλίμα φιλίας μεταξύ της Ισπανίας και της Αργεντινής», δήλωσε ο επικεφαλής της ισπανικής διπλωματίας Χοσέ Μανουέλ Γκαρθία Μαργάλιο, στο τέλος έκτακτης συνεδρίασης για την αντιμετώπιση της κρίσης με τον πρωθυπουργό Μαριάνο Ραχόι.
Η Repsol έχει απαιτήσει αποζημίωση, δηλώνοντας ότι θα ζητήσει διεθνή διαιτησία για το μερίδιό της στην YPF και θα διεκδικήσει αποζημίωση ύψους τουλάχιστον 10 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με το γαλλικό πρακτορείο AFP. «Αυτές οι πράξεις δεν θα μείνουν ατιμώρητες» δήλωσε ο εκτελεστικός πρόεδρος της Repsol Αντόνιο Μπρουφάου. Στις κατηγορίες της κυβέρνησης της Αργεντινής κατά του ισπανικού ομίλου ότι δεν επένδυσε επαρκώς στην YPF, ο Μπρουφάου απάντησε υποστηρίζοντας ότι πραγματοποίησε, μετά την αγορά της θυγατρικής το 1999, «επενδύσεις 20 δισ. δολαρίων και στο ποσό αυτό πρέπει να προστεθούν τα 15 δισ. δολάρια για την αγορά» της YPF. «Από τότε οι επενδύσεις ήταν πάντα πολύ μεγαλύτερες από τα αποτελέσματα» επέμεινε. Μάλιστα, αποκάλεσε την απόφαση της Προέδρου Κ. Κίρχνερ «έναν τρόπο για να κρυφτεί η οικονομική και κοινωνική κρίση από την οποία πάσχει αυτή τη στιγμή η Αργεντινή, εξαιτίας κυρίως της εσφαλμένης ενεργειακής πολιτικής της».
Παράλληλα και ο πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Χοσέ Μανουέλ Μπαρόζο δήλωσε πολύ απογοητευμένος από την απόφαση της Αργεντινής, προσθέτοντας ότι αναμένει από τις αρχές της χώρας να τηρήσουν τις διεθνείς δεσμεύσεις και υποχρεώσεις τους.
Εθνικοποιήσεων συνέχεια
Από την πλευρά της, η Πρόεδρος της Αργεντινής, Κριστίνα Φερνάντες ντε Κίρχνερ, δήλωσε ότι δεν πρόκειται να απαντήσει σε απειλές, γιατί είναι πρόεδρος και εκπροσωπεί τον λαό της Αργεντινής. «Είμαι αρχηγός κράτους, όχι κακοποιός» ανέφερε. Άλλωστε, η εθνικοποίηση της YPF είναι πολύ δημοφιλής μεταξύ των Αργεντινών που θεωρούν τις ιδιωτικοποιήσεις της δεκαετίας του ΄90, υπεύθυνες για την οικονομική κρίση που οδήγησε στην χρεοκοπία της χώρας το 2001-02. Η YPF δεν είναι η πρώτη μεγάλη εταιρεία που εθνικοποιείται από την Κριστίνα Κίρχνερ και μάλλον δύσκολα θα είναι και η τελευταία, αφού όπως μεταδίδει το BBC η Πρόεδρος της Αργεντινής συνεχίζει την πολιτική του αποβιώσαντα συζύγου της Νέστορ Κίρχνερ, θέτοντας εκ νέου υπό κρατικό έλεγχο εταιρείες όπως οι εθνικές αερογραμμές Aerolineas Argentinas που όπως και η YPF ιδιωτικοποιήθηκαν την δεκαετία του ΄90 από τον τότε πρόεδρο Κάρλος Μένεμ. Μετά την οικονομική κατάρρευση του 2001-02 πολλοί τομείς της οικονομίας έχουν επανέλθει σε κρατικά χέρια.