Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Είτε κατά τη διάρκεια της διπλής προεκλογικής περιόδου, είτε υπό την παρούσα τρικομματική κυβέρνηση, όταν όλα τα υπόλοιπα επιχειρήματα καταρρέουν ακούμε το εξής: «και τι αντιπροτείνετε εσείς;». Το σκηνικό είναι γνωστό. Κόβονται μισθοί και συντάξεις; Απαξιώνεται κρατική περιουσία; Υπογράφονται βελούδινες συμφωνίες (Ζίμενς); Είναι σίγουρα η ώρα για τη γιγαντιαία πανάκεια, λυσιτελής για τους κυβερνώντες και απροσπέλαστη για τους μη κυβερνώντες. Τεράστιο λάθος θα έκανε όποιος θεωρούσε πως το ίδιο ισχύει σε όλη την Ευρώπη. Δεν αναφερόμαστε καν σε κράτη όπως η Αγγλία, η οποία λόγω της διαχρονικής σχέσης της με τις ΗΠΑ ποτέ δε συμπάθησε το ευρώ. Τα ίδια και χειρότερα ισχύουν σε έναν από τους πλέον κομβικούς συμμάχους του Βερολίνου και πάλαι ποτέ ζηλωτές της ευρωλιτότητας, την Ολλανδία.
Στη χώρα της τουλίπας, όλα ήταν όμορφα και ωραία μέχρι τη στιγμή που έπρεπε να πάρουν μία γουλιά από το φάρμακό τους, τη λιτότητα. Τότε, ο ακροδεξιός Χέερτ Βίλντερς έκανε στροφή εναντίον της ΕΕ, πρότεινε η χώρα να βγει από το ευρώ και τράβηξε το χαλί κάτω από την κυβέρνηση του Μάρκ Ρούτε, απορρίπτοντας το πακέτο λιτότητας τον περασμένο Απρίλιο. Το πλέον εντυπωσιακό στην πορεία προς τις εκλογές που έρχονται στις 12 Σεπτεμβρίου είναι η ανάδυση μίας διεκδίκησης που προκαλεί συγκύριο στο Βερολίνο. Πέρα της οπορτουνιστικής κίνησης του Χ. Βίλντερς, η συζήτηση που έχει ανοίξει για τα καλά σε μία από τις πλέον σταθερές οικονομίες στην Ευρώπη δεν αφορά ούτε κάποιο ασαφές νέο μέτρο που προωθεί η ΕΚΤ, ούτε την Ελλάδα ή την Ισπανία. Σοκαρισμένος θα ήταν όποιος Έλληνας ψηφοφόρος αντιλαμβανόταν ότι θρυαλλίδα εξελίξεων στη χώρα ήταν το προβλεπόμενο από το Μάαστριχτ όριο του ελλείμματος στο 3% του ΑΕΠ. Ένα μέτρο 15ετίας δηλαδή!
Όπως γράφει το γερμανικό περιοδικό Σπίγκελ, δεν είναι ο Χ. Βίλντερς αυτός που επωφελείται περισσότερο από τα αντι-ευρωπαϊκά αισθήματα στη χώρα – τουναντίον το κόμμα του Χ. Βίλντερς αναμένεται να καταποντιστεί χάνοντας παραπάνω από τη μισή εκλογική του δεξαμενή. Με την ανεργία στο ασυνήθιστα υψηλό για Ολλανδία 6,5%, την οικονομία σε ύφεση και την αγορά ακινήτων να είναι αντιμέτωπη με κατάρρευση, ο Εμίλε Ρέμερ, ηγέτης του Σοσιαλιστικού Κόμματος, έχει αναδειχτεί στο απόλυτο φαβορί των εκλογών. «Η οικονομική πολιτική που θέλουν να υπαγορεύσουν οι Βρυξέλλες είναι ακραιφνώς αντικοινωνική», δηλώνει μετά παρρησίας ο Ε. Ρέμερ μπροστά από το έμβλημα του κόμματός του, μία… ντομάτα με ένα λευκό αστέρι στην κορυφή, το οποίο παραπέμπει στις μαοϊκές ρίζες του αριστερού κόμματος. Και συνεχίζει. «Μόνο πάνω από το πτώμα μου» θα πληρώσει πρόστιμο η Ολλανδία για το ταβάνι του 3% στο έλλειμμα, διακηρύττει ο Ε. Ρέμερ, πικάροντας τη γερμανική καγκελαρία που είχε κάνει την ίδια δήλωση για τα ευρωομόλογα.
Με πικρία το Σπίγκελ συμπεραίνει πως οι εκλογές στην Ολλανδία μπορεί να οδηγήσουν στην απώλεια ενός από τους λιγοστούς συμμάχους που έχουν απομείνει στην Α. Μέρκελ. «Οι Ολλανδοί στήριξαν τους Γερμανούς όταν επέβαλαν σκληρά μέτρα σε χώρες όπως η Ελλάδα. Τώρα, ο ηγέτης του Σοσιαλιστικού κόμματους θέλει να φέρει σε δημοψήφισμα το Δημοσιονομικό Σύμφωνο, το οποίο αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για την Μέρκελ»! Αυτή τη χρονική στιγμή, η Ολλανδία θα ήταν το τελευταίο μέρος που θα ήθελαν οι Γερμανοί να ανοίξουν οι κάλπες για το Δημοσιονομικό Σύμφωνο. Μπορεί η ύπαρξη του να μην απειλείται άμεσα από την ψήφο των Ολλανδών, όμως, οι πολιτικοί τριγμοί θα ήταν αμείλικτοι.
Οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς μιλούν ήδη για νίκη του Ε. Ρέμερ και του νεοκεϊνσιανισμού, με το κόμμα του να προτείνει αναδιάρθρωση του χρέους των προβληματικών κρατών – εξ ου και οι Σοσιαλιστές καταψήφισαν τα πακέτα προς Ελλάδα και Ισπανία, τον ESM και το Σύμφωνο. Και ο Οικόνομιστ αναφέρθηκε την περασμένη εβδομάδα στην «αριστερή στροφή» της Ολλανδίας. Ωστόσο, το να σχηματιστεί κυβέρνηση στη Χάγη μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρονοβόρο και δύσκολο, καθώς το Σοσιαλιστικό Κόμμα, ακόμη και αν έρθει πρώτο (προηγείται οριακά του Φιλελεύθερου Κόμματος του Μαρκ Ρούτε με 35 έδρες έναντι 34 από τις 150), θα χρειαστεί να συμμαχήσει με τουλάχιστον άλλα δύο κόμματα.
Στρατηγικά η Α. Μέρκελ δεν θέλει ούτε να διανοηθεί την απώλεια της Ολλανδίας. Κυρίως, δε, επειδή οι… αντιπροτάσεις μπορούν να ταράξουν συθέμελα τους κανόνες της ευρωζώνης.