Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Ο 23χρονος Νίκολας Ρόμπινσον φυλακίστηκε για 6 μήνες δηλώνοντας ένοχος για την κλοπή μπουκαλιών νερού (αξίας 3.50 λιρών Αγγλίας). Ένας 14χρονος από το Μάντσεστερ έκλεψε ένα πακέτο τσίχλες (αξίας μιας λίρας) και ο δικαστής είπε πομπωδώς ότι «το Κοινοβούλιο μου επιβάλλει να μην σε στείλω στη φυλακή παρότι θα έπρεπε», αν και το ανήλικο αγόρι δεν είχε ως εκείνη τη στιγμή παραβιάσει το νόμο με οποιοδήποτε τρόπο. Από την αρχή των επεισοδίων στην Αγγλία ο πρωθυπουργός Ντέιβιντ Κάμερον τήρησε σκληρή γραμμή απέναντι στους «εγκληματίες». Αυτή τη γραμμή φαίνεται να ακολουθούν και οι Άγγλοι δικαστές που πλέον θα πρέπει να απαντήσουν στην έντονη κριτική περί δυσανάλογων ποινών.
Το τελευταίο περιστατικό αφορά δύο νεαρούς άνδρες που καταδικάστηκαν σε τέσσερα χρόνια φυλάκιση για υποκίνηση σε επεισόδια μέσω των ιστότοπων κοινωνικής δικτύωσης. Ο Τζόρνταν Μπλάκσοου, 20 ετών, είχε δημιουργήσει στο Facebook μία σελίδα με τίτλο: «Καταστρέψτε την πόλη του Νόρθουιτς», πόλη που βρίσκεται στη βορειοδυτική Αγγλία. Σύμφωνα με τον εισαγγελέα Μάρτιν ΜακΡομπ η σελίδα δημιουργήθηκε την Τρίτη 9 Αυγούστου, όταν οι ταραχές επεκτάθηκαν από το Λονδίνο στην περιφέρεια. Ο δεύτερος κατηγορούμενος, ονόματι Πέρι Σάτκλιφ-Κίναν, 22 ετών, υποκίνησε σε ταραχές στη συνοικία του στο Ουάρινγκτον (επίσης στη βορειοδυτική Αγγλία) δημιουργώντας μία σελίδα στο Facebook με τίτλο: «Ας οργανώσουμε ταραχές». Σύμφωνα με τον εισαγγελέα του δικαστηρίου του Τσέστερ, oι δύο άνδρες «χρησιμοποίησαν το Facebook για να οργανώσουν και να ενορχηστρώσουν σοβαρές ταραχές την ώρα που ανάλογα επεισόδια σημειώνονταν και σε άλλες περιοχές της χώρας».
Οι ποινές αυτές έχουν προκαλέσει δριμεία κριτική, καθώς οι εν λόγω νεαροί ουδέποτε δημιούργησαν ή συμμετείχαν σε ταραχές. Ο δικηγόρος Άντριου Νίλσον, που ανήκει σε μια από πλέον σεβαστές οργανώσεις Μεταρρύθμισης Ποινικού Δικαίου (Howard League for Penal Reform), δήλωσε πως «Φαίνεται να υπάρχει μια πλήρης έλλειψη αναλογικότητας σε κάποιες από τις ποινές. Αυτές οι ποινές παρωδούν την αναλογικότητα, η οποία αποτελεί την βασική αρχή του συστήματος της Δικαιοσύνης». Πολλοί δικηγόροι και Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις εκφράζουν παρόμοιες θέσεις με τον Α. Νίλσον, ενώ η ισχυρότερη κριτική προήλθε από τον Λόρδο Κάρλαιλ, δικηγόρο και πρώην βουλευτή των Φιλελευθέρων Δημοκρατών. Ο Κάρλαιλ προειδοποίησε ότι «φαίνεται να έχει παραβιαστεί η ιερή και απαραβίαστη διάκριση των εξουσιών μεταξύ της κυβέρνησης και του δικαστικού σώματος», λόγω των μηνυμάτων που στέλνει τόσο προς την αστυνομία όσο και προς τους δικαστές η κυβέρνηση Κάμερον.
Οι ταραχές αποδεικνύουν μια προφανή αποσύνδεση του νόμου και της δικαιοσύνης από την πλευρά των ανθρώπων στους οποίους ο Ντ. Κάμερον είδε κάτι «αγνό και απλό», ότι είναι κοινοί εγκληματίες δηλαδή. Η πλήρης απαξίωση της αστυνομίας, των δικαστηρίων και των θεσμών εν γένει προήλθε από πολλούς κοινωνικοπολιτικούς παράγοντες, ενώ όπως αποδεικνύουν ο Jacopo Ponticelli και ο Hans-Joachim Voth υπάρχει μια «σαφής και θετική στατιστική συσχέτιση μεταξύ των περικοπών των δαπανών και τις εξεγέρσεις» (η επιστημονική τους έρευνα είναι διαθέσιμη στο διαδίκτυο από το Κέντρο Ερευνών Οικονομικής Πολιτικής CEPR). Οι δυσανάλογες ποινές παίρνουν την μορφή εκδίκησης, την ώρα που ο Ντ. Κάμερον μιλάει για την «κουλτούρα της φτώχειας», βαφτίζοντας το αποτέλεσμα ως αίτιο και την ιδεολογία ως απόδειξη. Με αυτό το σκεπτικό ίσως θα έπρεπε να ακούσει τη συμβουλή των αντιπολιτευόμενων Εργατικών και να μην μειώσει τις δαπάνες στην Αστυνομία. Θα του χρειαστούν πιο πολύ παρά ποτέ.