">
Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Η Ιαπωνία αντιμετωπίζει τη χειρότερη κρίση από το πέρας του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, δήλωσε ο πρωθυπουργός, Ναότο Καν. Έπειτα από έναν πανίσχυρο σεισμό και ένα θανατηφόρο τσουνάμι, που αφήσαν πίσω τους χιλιάδες νεκρούς, η χώρα του Ανατέλλοντος Ηλίου, και μαζί με αυτήν ολόκληρος ο κόσμος, αντιμετωπίζει έναν τρομακτικό πυρηνικό εφιάλτη. Ενόσω ο αριθμός των επιβεβαιωμένων θανάτων αυξήθηκε στους 5.000 ανθρώπους και η τελική καταμέτρηση αναμένεται να ξεπερνά τους 10.000, το Σάββατο και την Δευτέρα δυο εκρήξεις στο πυρηνικό εργοστάσιο της Φουκουσίμας, ξύπνησαν μνήμες Τσέρνομπιλ, παρά τις καθησυχαστικές δηλώσεις των εμπειρογνωμόνων, οι οποίοι υποστηρίζουν πως δεν υπάρχει κίνδυνος ανάλογης διαρροής ραδιενέργειας. Οι φυσικές καταστροφές κουβαλώντας έναν τεράστιο φόρο αίματος και σβήνοντας ολόκληρες πόλεις από τον χάρτη, προκάλεσαν την πιθανότητα πυρηνικού ατυχήματος (με 150 ανθρώπους ήδη εκτεθειμένους σε ραδιενέργεια), επανέφεραν καλά κρυμμένες αναμνήσεις και έδωσαν το έναυσμα για την ξεχασμένη συζήτηση περί πυρηνικής ενέργειας.
Ο πυρηνικός σταθμός της Φουκουσίμα, ο οποίος επλήγη από τον σεισμό των 9 βαθμών την Παρασκευή και το τσουνάμι που ακολούθησε, βρίσκεται σε απόσταση 250 χιλιομέτρων βορειοανατολικά του Τόκιο, των 35 εκατομμυρίων κατοίκων. Από την Παρασκευή το βράδυ υπήρξε έντονη ανησυχία για κάποιο πυρηνικό ατύχημα και μια πιθανή εκροή ραδιενέργειας με ανυπολόγιστες συνέπειες. Οι αρχές της Ιαπωνίας προχώρησαν στην μετακίνηση περίπου 210.000 ανθρώπων, οι οποίοι κατοικούσαν σε ακτίνα 20 χιλιομέτρων γύρω από το εν λόγω πυρηνικό εργοστάσιο, όπως ενημέρωσε το γραφείο Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (Ocha).
Οι αρχικές ανησυχίες επαληθεύτηκαν το Σάββατο καθώς σημειώθηκε έκρηξη, στον αντιδραστήρα I του εργοστασίου Φουκουσίμα (το εν λόγω πυρηνικό εργοστάσιο μετρά έξι αντιδραστήρες), μετά τη δυσλειτουργία του συστήματος επείγουσας ψύξης του αντιδραστήρα, με τις αρχές να κάνουν λόγο για «ελεγχόμενη εκροή ραδιενέργειας».
Έκρηξη στον αντιδραστήρα III
Τη Δευτέρα, όμως, υπήρξε νέα διπλή έκρηξη, αυτή τη φόρα του αντιδραστήρα III, με την Υπηρεσία Πυρηνικής Ασφάλειας της Ιαπωνίας να εκτιμά πως η έκρηξη προκλήθηκε από συγκέντρωση υδρογόνου. Και σε αυτήν περίπτωση τα επίπεδα ραδιενέργειας που ανιχνεύθηκαν έξω από τον σταθμό ήταν χαμηλά, σύμφωνα με τους ειδικούς. Έως τώρα έχει ανακοινωθεί πως τουλάχιστον 190 άνθρωποι έχουν εκτεθεί στη ραδιενέργεια, ενώ 11 τραυματίστηκαν στη χθεσινή έκρηξη.
Εν μέσω τεράστιας παγκόσμιας ανησυχίας, η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενεργείας (IAEA), εμφανίστηκε καθησυχαστική, ανακοινώνοντας πως, σύμφωνα με την ενημέρωση που έχει από τον Ιάπωνα πρωθυπουργό, το κέλυφος του αντιδραστήρα III δεν έχει υποστεί ζημιές από τη χθεσινή έκρηξη. «Όσο τα τοιχώματα του κελύφους του αντιδραστήρα παραμένουν ανέπαφα, ακόμη και η τήξη του πυρηνικού καυσίμου δεν θα οδηγήσει σε σημαντική διαρροή επικίνδυνου ραδιενεργού νέφους στην ατμόσφαιρα». «Από όσα γνωρίζω, το κέλυφος λειτουργεί όπως προβλέπεται. Διατηρεί τη ραδιενέργεια στο εσωτερικό και κρατά τα πάντα στο εσωτερικό, γεγονός που αποτελεί θετική εξέλιξη», δηλώνει ο Μάρεϊ Τζένεξ, του Πανεπιστημίου του Σαν Ντιέγκο.
Ενόσω τόσο οι Ιαπωνικές αρχές, όσο και η ΙΑΕΑ εμφανίζονται καθησυχαστικές, το γαλλικό Ινστιτούτο Ραδιοπροστασίας και Πυρηνικής Ασφάλειας (IRSN), έκανε λόγο για «πολύ υψηλή» δόση ραδιενέργειας, η οποία εκλύθηκε στο περιβάλλον «ταυτόχρονα με την έκρηξη» στον αντιδραστήρα 1 του εργοστασίου της Φουκουσίμα. Η γαλλική υπηρεσία επικαλείται πληροφορίες που έλαβε από την πρεσβεία της Γαλλίας στο Τόκιο και προσθέτει ότι έως τώρα όλες οι προβλέψεις είναι επισφαλείς, καθώς «είναι διαθέσιμες μόνο λίγες μετρήσεις».
Συναγερμός στον αντιδραστήρα II
Παράλληλα, υπάρχουν ανησυχίες για νέα έκρηξη στον αντιδραστήρα II. Η εταιρεία που διαχειρίζεται τον πυρηνικό σταθμό της Φουκουσίμα, η Tokyo Electric Power Co (TEPCO) ανακοίνωσε πως το επίπεδο του νερού μειώθηκε μέσα στο συγκεκριμένο αντιδραστήρα και οι «ράβδοι είναι πιθανό να αποκαλύφτηκαν». Εντούτοις, όπως έκανε και με τους αντιδραστήρες Ι και ΙΙΙ, η εταιρεία έριξε θαλασσινό νερό κατ' ευθείαν στον αντιδραστήρα, ώστε να καλυφθούν και πάλι οι ράβδοι και να σταματήσει η διαδικασία της σύντηξης. Το ιαπωνικό πρακτορείο ειδήσεων Jiji αναφέρει, ωστόσο, πως η τήξη των ράβδων καυσίμου δεν μπορεί να αποκλειστεί. Αν συμβεί, δημιουργείται κίνδυνος να υποστεί βλάβη το κέλυφος του αντιδραστήρα και να υπάρξει ενδεχομένως διαρροή ραδιενέργειας, λένε οι εμπειρογνώμονες.
Ο απόηχος οδηγεί σε αναθεώρηση;
Με την Ιαπωνία να βρίσκεται σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης και να προσπαθεί να αποφύγει ένα πυρηνικό ατύχημα μεγάλου βεληνεκούς, η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ανησυχία και κάνει σκέψεις για αναθεώρηση των πυρηνικών της σχεδίων. Συγκεκριμένα, στη Γερμανία η καγκελάριος, Άνγκελα Μέρκελ, ανακοίνωσε την τρίμηνη αναστολή της απόφασης να δοθεί παράταση ζωής στους πυρηνικούς σταθμούς της χώρας, ένα ζήτημα καίριας σημασίας στις φετινές περιφερειακές εκλογές. Η προηγούμενη γερμανική κυβέρνηση είχε αποφασίσει, προ δεκαετίας, να κλείσει όλους τους πυρηνικούς σταθμούς της χώρας έως το 2021, αλλά η κυβέρνηση Μέρκελ αποφάσισε να παρατείνει τη ζωή των 17 πυρηνικών εργοστασίων της χώρας κατά 12 χρόνια
Οι Γερμανοί πολίτες εμφανίζονται σε δημοψηφίσματα να μην επιθυμούν την πυρηνική ενέργεια σε ένα ποσοστό 70 τοις εκατό, εντούτοις μόνο το άμεσο πολιτικό κόστος άλλαξε (ή καθυστέρησε ακριβέστερα) την απόφαση της Μέρκελ. Το Σάββατο 40.000 άνθρωποι σχημάτισαν μια ανθρώπινη αλυσίδα κοντά στο πυρηνικό εργοστάσιο Νεκαρβεστάιμ, έξω από τη Στουτγάρδη στο κρατίδιο της Βάδης-Βυρτεμβέργης, για να διαμαρτυρηθούν για την κυβερνητική πολιτική, εκεί όπου το Χριστιανοδημοκρατικό Κόμμα θα δώσει εκλογική μάχη σε δύο εβδομάδες.
Παρόμοια με τη Γερμάνια και η Ελβετία ανακοίνωσε χθες ότι ανέστειλε τα σχέδια για την ανανέωση των πυρηνικών σταθμών της, ενώ Βρετανοί, Γάλλοι και Γερμανοί αξιωματούχοι θεώρησαν φρόνιμο να διαβεβαιώσουν την κοινή γνώμη ότι δυστυχήματα σαν κι αυτό της Ιαπωνίας δεν δύναται να συμβούν στις χώρες τους, ή οπουδήποτε στην Ευρώπη, λόγω της γεωλογίας του εδάφους. Παράλληλα, η βιομηχανία της πυρηνικής ενέργειας εμφανίζεται «ικανοποιημένη» από το ποσοστό ασφάλειας στην Ιαπωνία με τον Μίτσελ Σίνγκερ, εκπρόσωπο της NEI (Nuclear Energy Institute), δηλαδή ινστιτούτο λόμπινγκ, να δηλώνει πως «οι Αμερικανοί πρέπει να είναι εφησυχασμένοι με την κρίση στην Ιαπωνία». Την ώρα που η NEI ετοιμαζόταν για δουλειές στην Τζόρτζια και το Τενεσί (με απόφαση Ομπάμα 4 νέοι πυρηνικοί σταθμοί μετά από 30 χρόνια), εμείς ξαναθυμηθήκαμε το Τσέρνομπιλ και οι Αμερικάνοι την Πενσυλβάνια (το Three Mile Island το 1979). Και η ξεχασμένη συζήτηση οφείλει να αρχίσει.
