">
Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Ο Τρόι Ντέιβις για πάνω από δυο δεκαετίες ήταν στα χέρια της δικαιοσύνης των ΗΠΑ. Καταδικάστηκε, αγωνίστηκε και τελικά θανατώθηκε. Στις 23:08 (06:08, ώρα Ελλάδας) του χορηγήθηκε ενέσιμο διάλυμα χημικών ουσιών, σε φυλακή στο Τζάκσον της αμερικανικής πολιτείας Τζώρτζια. Αυτός όμως δεν θα είναι ο επίλογος για τον άνθρωπο που έγινε το σύμβολο της αντίστασης σε ένα σύστημα που αποκτηνώνει, στοχοποιεί και σκοτώνει.
Ας κοιτάξουμε την ιστορία του. Ο αφροαμερικάνος Ντέιβις καταδικάστηκε με την εσχάτη των ποινών για την δολοφονία ενός λευκού αστυνομικού, ονόματι Μαρκ Άλεν ΜακΦέιλ, εν έτει 1989. Οι αστυνομικοί από την πλευρά τους ήθελαν απεγνωσμένα να βρουν τον άνθρωπο που είχε σκοτώσει έναν συνάδερφό τους, ενώ τα ΜΜΕ δραματοποίησαν την ιστορία του 27χρονού αστυνομικού οικογενειάρχη που σκοτώθηκε από έναν αφροαμερικάνο. Η δίκη ήταν μια παρωδία. Το όπλο που σκότωσε τον ΜακΦέιλ δεν βρέθηκε ποτέ. Ούτε δακτυλικά αποτυπώματα ούτε DNA συνέδεαν τον Ντέιβις με το έγκλημα. Η καταδίκη στηρίχτηκε στις καταθέσεις εννιά μαρτύρων, ένας εκ των οποίων ήταν ύποπτος για τη δολοφονία προτού πιαστεί ο Ντέιβις.
Από τους εννιά, οι επτά έχουν ανακαλέσει τα όσα είχαν πει τότε, ενώ πολύ έχουν δηλώσει ότι είχαν δεχτεί πίεση από την αστυνομία για να καταθέσουν ότι ο Ντέιβις ήταν ο δολοφόνος. Ένας εξ αυτών ο Τζέφρι Σαπ δήλωσε πως «Η αστυνομία ήρθε και μου μίλησε (...) Ήθελαν να τους πω ότι ο Τρόι μου είχε ομολογήσει πως σκότωσε εκείνον τον αστυνομικό. Το ζήτημα είναι πως ο Τρόι ουδέποτε μου είχε πει κάτι τέτοιο. Κουράστηκα από την συνεχόμενη παρενόχληση τους (...) Τους είπα ότι ο Τρόι το έκανε αλλά δεν ήταν αλήθεια». Ένας άλλος, ονόματι Ντάρελ Κόλινς δήλωνε πως «Η αστυνομία μου έλεγε πως είμαι συνεργός σε φόνο και ότι θα πήγαινα στη φυλακή για πολύ καιρό. Μου έλεγαν ότι θα ήμουν τυχερός αν έβγαινα ποτέ έξω (…) Ήμουν μόλις 16 χρονών και τόσο φοβισμένος».
Η έλλειψη στοιχείων και οι αλλαγμένες καταθέσεις των κομβικών μαρτύρων δεν ήταν αρκετές. Το Ανώτατο Δικαστήριο, όπως και όλα τα προηγούμενα, αποφάσισε να απορρίψει την τελευταία έφεση που είχε καταθέσει η υπεράσπισή του. Χθες οι Νιου Γιορκ Τάιμς μιλούσαν για «ένα τραγικό φιάσκο της δικαιοσύνης». Πέραν των οργανώσεων κατά της θανατικής ποινής, όπως η Διεθνής Αμνηστία, κατά της εκτέλεσής του είχαν ταχθεί ο τιμηθείς με βραβείο Νομπέλ Ειρήνης Ντέσμοντ Τούτου, ο πρώην πρόεδρος Τζίμι Κάρτερ, ο Πάπας Βενέδικτος ο 16ος, η ευρωπαία Επίτροπος Κάθριν Άστον και ο πρώην διευθυντής του FBI Ουίλιαμ Σέσιονς.
«Ζούμε την κοινωνία του Τζιμ Κρόου;»
Σήμερα, 22 χρόνια μετά τον φόνο του αστυνομικού ΜακΦέιλ, εκατομμύρια άνθρωποι ανά τον κόσμο διακηρύττουν την αθωότητα του Τρόι Ντέιβις. Η εκτέλεσή του έγινε ενώ μπροστά στις φυλακές εκατοντάδες άνθρωποι φώναζαν πως είναι και αυτοί «Τρόι Ντέιβις». Ίσως η Αμερική που ξέρουμε, αύτη που βλέπουμε και ακούμε, να κάνει μια αναφορά στον κ. Ντέιβις αναβιώνοντας για μια ακόμη φορά το ντιμπέιτ για την θανατική ποινή. Ο αμερικάνικος Νότος όμως, αθέατος και απρόσκλητος σε αυτή την κουβέντα, θα πρέπει να ζήσει με την Ιστορία και την πραγματικότητά του. Η Μαίρη Ρος, κάτοικος Τζώρτζια, αναρωτήθηκε μιλώντας στους Τάιμς «Τι θα πρέπει να πω στο γιο μου; Ότι ζούμε στην κοινωνία του (φυλετικού νόμου) Τζιμ Κρόου;».
Την περασμένη Τετάρτη ο Τρόι Ντέιβις έστειλε ένα μήνυμα προς όλους τους υποστηρικτές του ανά τον κόσμο. «Η μάχη για την δικαιοσύνη δεν τελειώνει με μένα. Αυτή η μάχη είναι για όλους τους Τρόι Ντέιβις που προηγήθηκαν και για όλους αυτούς που θα ακολουθήσουν (...) Η Τζώρτζια ετοιμάζεται να θανατώσει έναν αθώο άνδρα». Ποιοι είναι οι Τρόι Ντέιβις; Οι αφροαμερικάνοι αντιστοιχούν στο 12% του συνολικού πληθυσμού των ΗΠΑ, ωστόσο, αντιπροσωπεύουν το 41% των θανατοποινιτών. Επιπλέον, σύμφωνα με την οργάνωση για την υπεράσπιση των εγχρώμων πολιτών (NAACP), κάποιος που κατηγορείτε ότι σκότωσε έναν λευκό είναι πέντε φορές πιο πιθανό να καταδικαστεί με την εσχάτη των ποινών από κάποιον που κατηγορείτε για φόνο αφροαμερικάνου.
Η πολιτεία της Τζώρτζια δεν ήταν διατεθειμένη να δεχτεί πως υπάρχουν ελαττώματα στο ποινικό σύστημα. Ήταν πιο εύκολο να εκτελέσει τον Τρόι Ντέιβις. Όμως η υπαιτιότητα δεν βαραίνει μονάχα την εν λόγω πολιτεία. Ο Πρόεδρος των ΗΠΑ δεν είπε ούτε κουβέντα για την υπόθεση. Οι αυλικοί του προφασίζονται πως δεν επρόκειτο για ομοσπονδιακό έγκλημα, άρα δεν είχε δικαιοδοσία, αλλά όπως είπε ο πρόεδρος της NAACP, Μπέντζαμιν Τζέλους, «Ο Πρόεδρος είναι ο Πρόεδρος. Εάν διάλεγε να επέμβει, θα μπορούσε». Η συγγραφέας Σέρι Γουλφ ήταν ακόμη πιο αιχμηρή. «Πως τολμά ο Μπάρακ Ομπάμα να γυρίσει την πλάτη του σε αυτό το λιντσάρισμα; Το αίμα του Τρόι Ντέιβις είναι και στα δικά του χέρια».
