Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Οι στασιαστές του στρατού στο Μαλί ανακοίνωσαν το πρωί της Πέμπτης ότι έβαλαν «τέλος στο ανίκανο καθεστώς» στο Μπαμακό και ότι κατέλυσαν «όλους τους θεσμούς» και ανέστειλαν «την ισχύ του συντάγματος». Οι στασιαστές επιτέθηκαν στη διάρκεια της νύκτας εναντίον του προεδρικού μεγάρου καθώς μια διαμαρτυρία για τον τρόπο που χειρίζεται η κυβέρνηση την εξέγερση των Τουαρέγκ στο βορά εξελίχθηκε σε πραξικόπημα.
Πως ξεκίνησε όμως η δυσαρέσκεια των στρατιωτών που οδήγησε στο πραξικόπημα; Όπως μεταδίδει το BBC, όταν έπεσε το καθεστώς του Μουαμάρ Καντάφι εκατοντάδες μισθοφόροι από το Μαλί επέστρεψαν στην πατρίδα τους και σχημάτισαν την πιο ισχυρή ομάδα ένοπλων ανταρτών Τουαρέγκ (MLNA). Οι Τουαρέγκ διαμαρτύρονται για την περιθωριοποίηση τους από την νότια κυβέρνηση και έχουν κατά καιρούς οργανώσει πολλές εξεγέρσεις. Μέσα σε λιγότερους από δυο μήνες, η MLNA ενισχυμένη από νεοσύλλεκτους και πρώην αντάρτες κατάφερε να ελέγχει κομβικές πόλεις στο βορά. Όσες περισσότερες πόλεις έπεφταν στα χέρια των ανταρτών, τόσο μεγάλωνε η δυσαρέσκεια των στρατιωτών. «Την ώρα που η κυβέρνηση του Μαλί ήταν απασχολημένη προσπαθώντας να πείσει πως η κατάσταση στο βορά είναι υπό έλεγχο, οι στρατιώτες ένιωθαν εξευτελισμένοι και εγκαταλελειμμένοι στη μάχη δίχως στρατιωτικούς πόρους και φαγητό», σημειώνει το BBC.
«Η κρίση στη Λιβύη δεν ήταν η αιτία για το πραξικόπημα, αλλά σίγουρα αποκάλυψε την αδυναμία του στρατού», γράφει ο Άνταμ Τιάμ δημοσιογράφος σε εφημερίδα στο Μαλί. Έτσι, οι αντάρτες που ήρθαν από την Λιβύη λειτούργησαν ως καταλύτης για την μετέπειτα ανταρσία των στρατιωτών που διέπραξαν το πραξικόπημα στην πρωτεύουσα της χώρας, το Μπαμακό. Αυτό αποδεικνύουν και τα λεγόμενα του αρχηγός τους, λοχαγού Αμαντού Σανόγκο, ο οποίος επικαλέστηκε την αδυναμία της κυβέρνησης να εξουδετερώσει τους αντάρτες.
«Οι Δυτικές δυνάμεις έχουν υποτιμήσει το γεγονός ότι η εξόντωση του Καντάφι θα έχει σοβαρές επιπτώσεις στην περιοχή Σαχέλ», δήλωσε στο BBC ανώνυμος αντάρτης του MLNA.
Όσο η Δύση στρέφει το βλέμμα της στο Μπαμακό, οι ίδιοι οι αντάρτες δηλώνουν πως αδιαφορούν για τις εξελίξεις στις πρωτεύουσα. «Μας ενδιαφέρουν οι πόλεις Κιντάλ, Τιμπουκτού και Γκάο», δήλωνε ο Χαμά Μαχμούντ εκπρόσωπος της MLNA. «Οι πραξικοπηματίες δεν έχουν τα πυρομαχικά για να μας αντιμετωπίσουν. Θα πρέπει να υπογράψουν συνθήκη ειρήνης», συνέχιζε τονίζοντας πως στόχος των Τουαρέγκ παραμένει η απελευθέρωση και η ανεξαρτητοποίηση του βόρειου τμήματος της χώρας.
Διεθνείς αντιδράσεις
Την ώρα που ο υπολοχαγός Αμαντού Κοναρέ, ο οποίος είναι ο εκπρόσωπος της νεοσχηματισθείσας Εθνικής Επιτροπής για την Αποκατάσταση της Δημοκρατίας και του Κράτους (CNRDRE) των πραξικοπηματιών, τόνιζε πως έχουν «κλείσει όλα τα σύνορα χερσαία και εναέρια με τις γειτονικές χώρες», η Αφρικανική Ένωση και οι ΗΠΑ καταδίκαζαν το πραξικόπημα και ζητούσαν την άμεση επιστροφή στη συνταγματική τάξη. «Ζητάμε την άμεση επιστροφή της συνταγματικής τάξης στο Μαλί, περιλαμβανομένου του πλήρους ελέγχου των ενόπλων δυνάμεων από τις πολιτικές αρχές», αναφέρει ο Λευκός Οίκος σε ανακοίνωσή του, ενώ ο πρόεδρος της Επιτροπής της Αφρικανικής Ένωσης Ζαν Πινγκ ζήτησε από τους στασιαστές να «τερματίσουν την ενέργειά τους αυτή».
Παράλληλα, ο υπουργός Εξωτερικών της Γαλλίας Αλέν Ζιπέ δήλωσε ότι η χώρα του αναστέλλει τη συνεργασία της με το Μάλι μετά το πραξικόπημα, αλλά συνεχίζει τη χορήγηση ανθρωπιστικής βοήθειας στον πληθυσμό. «Η Γαλλία αναστέλλει κάθε συνεργασία με τη χώρα του Μαλί στον τομέα της ασφάλειας. Διατηρούμε τη βοήθειά μας υπέρ του πληθυσμού, ιδιαίτερα την επισιτιστική βοήθεια και θα συνεχίσουμε τη δράση μας στον αγώνα κατά της τρομοκρατίας», αναφέρει ο Γάλλος υπουργός Εξωτερικών σε ανακοίνωσή του. «Η Γαλλία καταδικάζει με τον εντονότερο τρόπο την ανατροπή της Συνταγματικής τάξης στο Μαλί. Ζητεί την αποκατάσταση του Συντάγματος και των θεσμών με σεβασμό στην ελευθερία και τα θεμελιώδη δικαιώματα, ιδιαίτερα αυτών του προέδρου Αμαντού Τουμάνι Τουρέ», προσθέτει ο Ζιπέ.
Πάντως, μέλος του περιβάλλοντος του προέδρου και πηγή πιστή στις αρχές του Μπαμακό δήλωσε στο Γαλλικό Πρακτορείο ότι ο Τουρέ είναι καλά και βρίσκεται σε ασφαλές στρατόπεδο στο Μπαμακό, όπου περιβάλλεται από στρατιώτες της προεδρικής του φρουράς, οι οποίοι παραμένουν πιστοί σε αυτόν. «Ο πρόεδρος είναι καλά, δεν βρίσκεται σε κάποια πρεσβεία. Βρίσκεται σε ένα στρατόπεδο απ' όπου διευθύνει τη διοίκηση», δήλωσε η στρατιωτική πηγή, η οποία ζήτησε να μην κατονομαστεί. Μέλος του περιβάλλοντος του προέδρου επιβεβαίωσε τις πληροφορίες αυτές, προσθέτοντας ότι ο πρόεδρος βρίσκεται μαζί με άνδρες της προεδρικής του φρουράς. Καμία από τις δύο αυτές πηγές δεν διευκρίνισε περαιτέρω. Το Μαλί, πρώην γαλλική αποικία, επρόκειτο να πραγματοποιήσει φέτος προεδρικές εκλογές, ο πρώτος γύρος των οποίων είχε προγραμματιστεί για τις 29 Απριλίου.