Η φωτογραφία είναι από το βιβλίο Future Cities: Homes and Living into the 21st Century (1979) των Kenneth William Gatland και David Jefferis.
Σίγουρα όταν διαβάσατε το Minority Report του Φίλιπ Ντικ ή είδατε την ταινία που βασίστηκε στο διήγημά του με πρωταγωνιστή τον Τομ Κρουζ, σκεφτόσασταν πως δεν υπάρχει περίπτωση στο Δυτικό μας κόσμο της Δημοκρατίας να εφαρμοστεί ποτέ αυτή η τρελιάρικη ιδέα της «πρόγνωσης του εγκλήματος». Αυτό είναι υλικό για διηγήματα και ταινίες δράσης που στην χειρότερη, στην χείριστη περίπτωση ο δημιουργός βρίσκει κάποια αναλογία ανάμεσα στην τραβηγμένη δική του εκδοχή και την πραγματικότητα. Στην Αμερική όμως θέλουν να μας διαψεύσουν. Το υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας των ΗΠΑ εδώ και καιρό εξελίσσει το πρόγραμμα FAST (Future Attribute Screening Technology) που στα ελληνικά μεταφράζεται σε Τεχνολογία Παρακολούθησης Μελλοντικών Χαρακτηριστικών. Πρόκειται ουσιαστικά για ένα λογισμικό που αξιοποιώντας το υλικό από κάμερες και άλλους αισθητήρες συνεκτιμά στοιχεία όπως τη συμπεριφοράς ενός ατόμου, την ταχυπαλμία, την κίνηση των ματιών, την σωματική θερμοκρασία, τα φυσιογνωμικά χαρακτηριστικά του προσώπου και μέσω συγκεκριμένων αλγορίθμων υποτίθεται ότι προσδιορίζει την στατιστική πιθανότητα το άτομο υπό εξέταση να έχει κακές προθέσεις.
Το θέμα παρουσίασε προ δυο ημερών το έγκριτο περιοδικό Ατλάντικ, ένα από τα πλέον ιστορικά έντυπα της Ουάσιγκτον, με τον αρθρογράφο Αλεξάντερ Φούρνας να επισημαίνει πως πρόκειται «για ακόμη μια φορά που η απειλή της τρομοκρατίας χρησιμοποιείται για να νομιμοποιήσει την εισαγωγή τρελών παραβιάσεων της ιδιωτικής ζωής και να μας οδηγήσει ένα βήμα πιο κοντά προς ένα απολυταρχικό καθεστώς με μανδύα δημοκρατίας…»! Όπως εξηγεί ο ίδιος εάν σκεφτούμε την στατιστική μέθοδο πίσω από το πρόγραμμα FAST είναι ιδιαιτέρως επίφοβη καθώς σύμφωνα με το Nature τα αρχικά ποσοστά «επιτυχίας» στην πειραματική έρευνα ήταν της τάξης του 70%. Ο Α. Φούρνας συνεχίζει και μας εξηγεί πως και επιστημονικά δεν μπορεί να σταθεί το FAST καθώς δεν μπορεί να υπάρξει το κατάλληλο δείγμα για τη δοκιμή και την επικύρωση ενός τέτοιου «προγνωστικού προγράμματος». Πέραν τούτων, πρόκειται για μια ακόμη περιστολή των ατομικών ελευθεριών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις ΗΠΑ ακόμη και αν βρίσκεται σε πειραματικό στάδιο υπάρχει ο κίνδυνος να «εμφανιστεί (το πρόγραμμα) σε κάποιο αεροδρόμιο κοντά σας», όπως προειδοποιεί ο Α. Φούρνας.
ΕΕ: Τα δεδομένα μας στο Υπουργείου Ασφαλείας των ΗΠΑ
Και αν αυτά σας φαίνονται πολύ πολύ μακρινά, πράγμα λογικό καθώς πρόκειται το FAST βρίσκεται ακόμη σε πειραματικό στάδιο, ας περάσουμε σε μια άλλη απόφαση που ελήφθη στο όνομα του «αγώνα κατά της τρομοκρατίας». Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έδωσε το «πράσινο φως» στην αμφιλεγόμενη συμφωνία που επιτρέπει να διαβιβάζονται στις αμερικανικές αρχές τα δεδομένα των επιβατών υπερατλαντικών πτήσεων σε μόνιμη βάση. Η συμφωνία επικυρώθηκε την Πέμπτη στο Στρασβούργο με 409 ψήφους υπέρ, 226 κατά και 33 αποχές, έπειτα από μήνες έντονης πολεμικής. Οι πληροφορίες στις οποίες αποκτούν πρόσβαση οι ΗΠΑ περιλαμβάνουν: ονόματα, διευθύνσεις, αριθμούς πιστωτικών καρτών και τηλεφωνικούς αριθμούς, ζητήματα που αφορούν την υγεία των επιβατών, καθώς και ευαίσθητα προσωπικά δεδομένα όπως η φυλετική ή εθνοτική καταγωγή, οι θρησκευτικές πεποιθήσεις ή δεδομένα που αφορούν την υγεία και το σεξουαλικό προσανατολισμό προσώπου.
Το κείμενο θα πρέπει να έχει εγκριθεί επισήμως μέχρι τις 26 Απριλίου 2012 από τους υπουργούς Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων των 27 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ οι ευρωβουλευτές δεν ενέκριναν ψήφισμα, με το οποίο ζητούνταν να τεθεί η νομιμότητα της εν λόγω συμφωνίας υπό την κρίση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.
Με βάση τη συμφωνία, οι αμερικανικές αρχές θα διατηρούν τους φακέλους με τα ονόματα και τα δεδομένα των επιβατών σε ενεργή βάση δεδομένων για πέντε έτη. Μετά τους πρώτους έξι μήνες της περιόδου αυτής οι φάκελοι θα «αποπροσωποποιούνται», γεγονός που σημαίνει πως δεδομένα που αφορούν το όνομα του επιβάτη και τα στοιχεία επικοινωνίας του θα πρέπει να κωδικοποιούνται. Όπως ορίζει η συμφωνία, μετά την παρέλευση της πενταετίας τα δεδομένα θα μεταφέρονται σε «αδρανή βάση δεδομένων» για περίοδο δέκα ετών για τη διεξαγωγή πρόσθετων ελέγχων από ολιγάριθμο, εξουσιοδοτημένο προσωπικό. Ωστόσο, ακόμη και μετά την παρέλευση των δέκα ετών, τα δεδομένα που διατηρήθηκαν θα καθίστανται πλήρως ανώνυμα με τη διαγραφή όλων των σχετικών στοιχείων, αλλά θα διατηρούνται σε ενεργή βάση δεδομένων στοιχεία που αφορούν συγκεκριμένες υποθέσεις.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες χαιρέτισαν διά του πρεσβευτή τους στην ΕΕ το ευρωπαϊκό «πράσινο φως». «Οι ΗΠΑ χειροκροτούν την υιοθέτηση από το Ευρωκοινοβούλιο της συμφωνίας, ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την ΕΕ που θα επιτρέψει να υπάρξει εγγύηση της ασφάλειας των ταξιδιωτών» αναφέρεται σε ανακοίνωση του πρεσβευτή Ουίλιαμ Κέναρντ.
Η αρμόδια κοινοτική επίτροπος Σεσίλια Μάλμστρεμ υπεραμύνθηκε της ανάγκης υπερψήφισης της σχετικής έκθεσης, υποστηρίζοντας ότι τα δεδομένα θα χρησιμοποιούνται κυρίως για την πρόληψη, ανίχνευση, διερεύνηση και δίωξη τρομοκρατικών και άλλων σοβαρών διασυνοριακών εγκλημάτων…