Γράφει ο Παναγιώτης Σκουρής*
Μία βασική επισήμανση, πριν ξεκινήσουμε: ο γράφων από πλευράς γούστου μουσικού είναι αυτό που εν ευρεία εννοία αποκαλούμε ροκάς.
Having said that, λοιπόν, όπως το λέμε αυτό στη Θεσσαλονίκη, πάμε να αποχαιρετήσουμε άλλη μια μεγάλη καλλιτέχνιδα, τη Μαρινέλλα, η οποία έφυγε από κοντά μας την περασμένη εβδομάδα, μερικές ώρες αφού δημοσιεύτηκε το προηγούμενο άρθρο με αναφορές στο καλό γούστο και το Μάνο Χατζιδάκι.
Χάνονται σιγά-σιγά όλοι οι μεγάλοι μιας εποχής. Πιο πολύ όμως χάνεται ένα στιλ και μια αισθητική, η οποία αρχίζει, να λείπει ανυπόφορα και κυρίως χωρίς να προκύπτει μία ιδιαίτερα αξιόλογη διάδοχη κατάσταση. Οι καλλιτέχνες αυτής της γενιάς φέρουν ένα ειδικό βάρος, διότι η πορεία και ανάδειξή τους περνάει μέσα από δύσκολες και ταραγμένες εποχές, πολιτικά, κοινωνικά, οικονομικά και πάει λέγοντας. Επομένως, μέσα σε αυτό το πλαίσιο και το σκηνικό, τους δόθηκε η ευκαιρία, να αφήσουν το στίγμα τους πιο έντονα.
Αυτό όμως δεν πάει μονόπαντα, διότι παράλληλα δημιούργησε ένα μύθο γύρω από την ίδια τους την ύπαρξη και σχεδόν όλοι τους βρέθηκαν λιγότερο ή περισσότερο, να παγιδεύονται μέσα σε αυτόν. Και ανέπτυξαν μία τάση να προσπαθούν, να αναπαράγουν το μύθο αυτό.
Η Μαρινέλλα από όσα εγώ τουλάχιστον έχω καταλάβει, δεν μπήκε ιδιαίτερα σε αυτό. Τόλμησε, να κάνει αρκετά πράγματα, τα οποία δεν ήταν καθόλου αυτονόητα, με πρώτο από όλα το ότι σηκώθηκε από την καρέκλα στο πάλκο. Και όχι μόνο σηκώθηκε, αλλά κουνήθηκε κιόλας. Επανάσταση θεωρήθηκε αυτό. Και είχε και ρίσκο.
Για να πάμε τώρα στα πιο προσωπικά, γιατί άλλωστε δικό μου είναι το άρθρο. Ο πρώτος λόγος που την κάνει εξαιρετικά αγαπητή, είναι το ότι και αυτή είναι Θεσσαλονικάκι. Δε χρειάζεται για αυτό, να πούμε τίποτα άλλο.
Επίσης (χωρίς να ξέρω, αν ήταν από πάντα) ήταν Αρειανάρα και φανατική μπασκετική. Την εποχή που η ομάδα αυτή δίδασκε τη χώρα το μπάσκετ, η Μαρινέλλα ήταν κάθε Πέμπτη στο Αλεξάνδρειο για τα επικά ματς του κυπέλλου πρωταθλητριών. Μετά τον αγώνα, κάποιες φορές, έπαιρνε το μικρόφωνο στο Ακρόαμα, όπου οι μεγαλύτεροι από εμάς τότε γιόρταζαν τις μεγάλες νίκες και προκρίσεις. Μην ξεχνάμε άλλωστε πως ένα από τα κορυφαία συνθήματα εκείνης εποχής, το «με τον Γκάλη, το Γιαννάκη κ.ο.κ.», προέρχεται από ένα τραγούδι που εκείνη σκάρωσε με το Γιάννη Πάριο το βράδι των εορτασμών για την πρόκριση το πρώτο φάιναλ φορ, αυτό της Γάνδης. Αξέχαστες εποχές. Ίσως και λίγο πιο αθώες και ρομαντικές.
Με το Γιάννη Πάριο τη θυμόμαστε και στο Στάδιο Ειρήνης και Φιλίας, να πανηγυρίζουν ένα (από τα πολλά) γκολ φάουλ του Νικ στον αξέχαστο τελικό με την (τότε) Ε.Σ.Σ.Σ.Δ. Είπαμε, η γυναίκα ήταν φίλαθλος και μπασκετική. Πώς να μην την αγαπήσεις, λοιπόν;
Συνεχίζοντας λοιπόν στο προσωπικό επίπεδο και μάλλον λόγω γενιάς, ένα τραγούδι της (από τα πάμπολλα) το «να παίζει το τρανζίστορ» είναι ένα από τα πρώτα μου ακούσματα σε μικρή ηλικία. Αυτά είναι αδυναμίες που δύσκολα ξεπερνιούνται ούτως ή άλλως. Γιατί κουβαλάνε μαζί τους τη γλύκα και την αθωότητα της εποχής που ήμαστε παιδιά.
Μιας όμως και αναφέραμε το συγκεκριμένο τραγούδι, ας πούμε και κάτι πιο καλλιτεχνικό. Μέχρι εκείνη την εποχή περίπου, τη Μαρινέλλα θα την κατατάσσαμε μάλλον σε αυτό που αποκαλούμε λαϊκό ρεπερτόριο. Ούτως ή άλλως εκείνη την εποχή αυτό το είδος κυριαρχούσε. Ωστόσο, αν και απολύτως καταξιωμένη, τόλμησε, να κάνει κάτι μάλλον απροσδόκητο και να τραγουδήσει πιο μοντέρνα τραγούδια.
Η τόλμη αυτή για πειραματισμό δεν είναι όμως ο βασικός λόγος που κάνω εδώ αυτήν την αναφορά. Παρά το γεγονός, ότι είναι από μόνη της κάτι πολύ αξιοσημείωτο και σημαντικό. Πιο πολύ το λέω, επειδή η Μαρινέλλα είναι από τους πολύ λίγους Έλληνες τραγουδιστές που ερμήνευσαν εξίσου καλά τραγούδια από όλα τα ρεπερτόρια. Από βαριά λαϊκά έως ντίσκο! Όχι απλά καλά, μάλιστα, αλλά άριστα!!!
Σε σχέση με τις ερμηνευτικές επιλογές θα ήθελα, να αναφέρω και κάτι ακόμη που το είδα ζωντανά εγώ και δεν ξέρω αν και πόσοι το θυμούνται. Προς τα μέσα της δεκαετίας του 1990 ένα καλοκαιράκι ανέβασε μία παράσταση στα θερινά θέατρα της χώρας (εγώ την είδα στο Θέατρο Δάσους στη Θεσσαλονίκη) με χωρικά από τα κορυφαία αρχαία δράματα. Ως κορυφαία του χορού, στο πρωτότυπο και με τρόπο που μάλλον ήταν ο ίδιος με τον αυθεντικό. Δύσκολο τόλμημα, αλλά συγκλονιστικό. Τουλάχιστον για όσους προσπάθησαν, να το καταλάβουν. Μην ξεχνάμε άλλωστε, ότι ο καλλιτέχνης έχει και ένα παιδευτικό ρόλο και για το λόγο αυτό μεγάλη ευθύνη.
Για να καταλάβουμε περίπου, τί σημαίνει αυτό, ας δούμε λίγο το κείμενο αυτό. Ανατρέχοντας σε στιγμές μιας αγαπημένης τραγουδίστριας μιλήσαμε για μπάσκετ και φτάσαμε μέχρι το αρχαίο δράμα.
Για μένα αυτό σημαίνει μεγαλείο…
*Ο Παναγιώτης Σκουρής είναι επίκουρος καθηγητής ευρωπαϊκού δημοσίου δικαίου στο Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης του Παντείου Πανεπιστημίου Κοινωνικών και Πολιτικών Επιστημών, δικηγόρος και συνιδρυτής του δικηγορικού γραφείου AnPLegal Praxis (www.anplegal.gr).
