Στην ανακοίνωση αναφέρεται ακόμα ότι «εάν συνεχιστεί η απάνθρωπη αυτή βία εναντίον των πολιτών οι οποίοι διαδηλώνουν ειρηνικά, ασκώντας τα δημοκρατικά τους δικαιώματα, φοβόμαστε ότι θα υπάρξουν και άλλες περιπτώσεις θανάτου, πράγμα για το οποίο την ευθύνη θα φέρει η κυβέρνηση».
Σημειώνεται ότι το Σάββατο, η Διεθνής Αμνηστία κατήγγειλε ότι δύο άνθρωποι σκοτώθηκαν στα επεισόδια, ενώ αίσθηση προκάλεσε το βίντεο που κυκλοφόρησε το βράδυ του Σαββάτου και στο οποίο φαίνεται διαδηλωτής ο οποίος δέχεται επίθεση από την αστυνομία με μάνικα νερού. Το νερό χτυπάει με δύναμη το διαδηλωτή στο κεφάλι και τον εκσφενδονίζει προς τα πίσω. Μάλιστα, υπήρξαν πληροφορίες ότι ο διαδηλωτής έχασε επί τόπου τη ζωή του από ανακοπή (λόγω της δύναμης με την οποία τον χτύπησε το νερό), αλλά οι πληροφορίες αυτές δεν επιβεβαιώθηκαν από επίσημα χείλη, ενώ επίσης δεν διευκρινίζεται εάν ο συγκεκριμένος διαδηλωτής είναι ένας από τους δύο νεκρούς για τους οποίους έκανε λόγο η Διεθνής Αμνηστία.
Επεισόδια και το πρωί της Δευτέρας
Τα επεισόδια συνεχίστηκαν και το πρωί της Δευτέρας τόσο στην πλατεία Ταξίμ, όσο και στην Άγκυρα, όπου χιλιάδες διαδηλωτές -κυρίως φοιτητές- συγκεντρώθηκαν έξω από τα γραφεία του πρωθυπουργού Ταγίπ Ερντογάν, ζητώντας την παραίτηση της κυβέρνησης. Η αστυνομία εκτόξευσε τα δακρυγόνα όταν περίπου 1.000 διαδηλωτές πλησίασαν τις γραμμές των αστυνομικών στην κεντρική πλατεία Κιζιλαϊ φωνάζοντας «Ταγίπ παραιτήσου». Στην Κωνσταντινούπολη, αστυνομικοί έριξαν δακρυγόνα σε διαδηλωτές που πραγματοποιούσαν πορεία διαμαρτυρίας προς το γραφείο του Ερντογάν.
Σύμφωνα με επίσημα στοιχεία, τουλάχιστον 1.700 άτομα έχουν συλληφθεί σε διαδηλώσεις σε 67 τουρκικές πόλεις, αν και αρκετά έχουν αφεθεί ελεύθερα. Τζαμιά, καταστήματα και πανεπιστήμιο στην συνοικία Μπεσίκτας έχουν μετατραπεί σε αυτοσχέδια νοσοκομεία για όσους τραυματίστηκαν το βράδυ της Κυριακής στις διαδηλώσεις.
Κοινό αίτημα των διαδηλώσεων, είναι η παραίτηση του Ερντογάν, ο οποίος όμως ρίχνει λάδι στη φωτιά χαρακτηρίζοντας «πλιατσικολόγους» τους διαδηλωτές που «υπονομεύουν τη δημοκρατία».
Έκκληση για ηρεμία, αλλά και προκλήσεις από Ερντογάν
Χθες, ο τούρκος πρωθυπουργός Ταγίπ Ερντογάν λίγο πριν αναχωρήσει για τις χώρες του Μαγκρέμπ, απηύθυνε έκκληση για ηρεμία, όμως παράλληλα ανέβασε τους τόνους κάνοντας λόγο για «εξτρεμιστικά στοιχεία». «Να είστε ήρεμοι, όλο αυτό θα το ξεπεράσουμε» είπε σε συνέντευξη Τύπου στο αεροδρόμιο της Κωνσταντινούπολης πριν από την προγραμματισμένη αναχώρησή του για το Μαρόκο και πρόσθεσε: «Είναι διαδηλώσεις εξτρεμιστικών στοιχείων. Το γεγονός ότι το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης έχει αυξήσει τις ψήφους του σε τρεις συνεχόμενες εκλογικές αναμετρήσεις και έχει κερδίσει δύο δημοψηφίσματα δείχνει πόσο οι πολίτες αυτού του έθνους έχουν αγκαλιάσει μας». Ο τούρκος πρωθυπουργός δήλωσε ότι οι διαδηλώσεις δεν συνιστούν «Τουρκική Άνοιξη» και σημείωσε ότι «αυτοί που γράφουν ότι αυτά τα γεγονότα αποτελούν την Τουρκική Άνοιξη, δεν ξέρουν την Τουρκία». Την Κυριακή ο Ερντογάν είχε χαρακτηρίζει τους διαδηλωτές που έχουν κατακλύσει μεγάλες πόλεις της Τουρκίας και συγκρούονται σώμα με σώμα με άνδρες των δυνάμεων ασφαλείας, «πλιατσικολόγους». Τη Δευτέρα φάνηκε πως στόχος του είναι να υποβαθμίσει τις συγκεντρώσεις, αφού αποφάσισε να αναχωρήσει από τη χώρα για την προγραμματισμένη περιοδεία του στο Μαγκρέμπ.
Την Κυριακή, σε συνέντευξή του στο HaberTurk, ο τούρκος πρωθυπουργός επέμεινε στη δημιουργία τζαμιού στην πλατεία Ταξίμ, ενώ προανήγγειλε και το γκρέμισμα του παρακείμενου στην πλατεία Πολιτιστικού Κέντρου Κεμάλ Ατατούρκ για τη δημιουργία όπερας.
Εικόνα χάους περιγράφουν τα διεθνή ΜΜΕ
Την ίδια ώρα, οι ανταποκριτές των ξένων ΜΜΕ στην Κωνσταντινούπολη και στις άλλες πόλεις δίνουν μία εικόνα χάους. Ο απεσταλμένος του CNN περιγράφει δυνάμεις της αστυνομίας που δεν φαίνεται να λειτουργούν βάσει οργανωμένου σχεδίου αλλά να επιτίθενται σπασμωδικά με δακρυγόνα ακόμη και σε εστιατόρια στα οποία έχουν διαφύγει διαδηλωτές. Στη Σμύρνη, τα γραφεία του κυβερνώντος κόμματος ΑΚΡ έπιασαν φωτιά μετά από μολότοφ εξαγριωμένων διαδηλωτών.
Στην Κωνσταντινούπολη, ξηλωμένες στάσεις λεωφορείων, σπασμένα πεζοδρόμια και κατεστραμμένες πινακίδες συνέθεταν το πρωινό τοπίο, ενώ στους τοίχους υπήρχαν συνθήματα εναντίον του «σουλτάνου Ερντογάν» και οι δρόμοι γύρω από το γραφείο του πρωθυπουργού ήταν αποκλεισμένοι. Ταυτόχρονα, και χθες, Δευτέρα, οι διαδηλωτές ετοιμάζονταν για μια μακρά νύχτα, καθώς πολλοί ήταν οι άνθρωποι που είχαν κοιμηθεί στην πλατεία Ταξίμ!
Νωρίτερα το βράδυ της Κυριακής, διαδηλωτές οπλισμένοι με κουζινικά έπαιξαν «κοντσέρτο για κατσαρόλες» στην Άγκυρα, φωνάζοντας συνθήματα εναντίον της κυβέρνησης και του πρωθυπουργού. Σύμφωνα με το CNN, σε τουλάχιστον 67 επαρχίες της χώρας έχουν ξεσπάσει εστίες έντασης.
Συστάσεις προς τους ταξιδιώτες
Εν τω μεταξύ, συστάσεις προς όσους σκοπεύουν να ταξιδέψουν προς την Τουρκία εξέδωσαν τόσο η Μεγάλη Βρετανία, όσο και το Βέλγιο. Στις συστάσεις, οι ταξιδιώτες δεν αποτρέπονται από το να ταξιδέψουν στην Τουρκία, απλώς τους συνιστάται να αποφεύγουν τις διαδηλώσεις στην Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα, ενώ εκτιμάται ότι οι διαδηλώσεις μπορεί να συνεχιστούν τις επόμενες μέρες.
Αυτοσυγκράτηση ζητούν οι ΗΠΑ, κριτική της ΕΕ για την καταστολή
Τα όσα συμβαίνουν στην Τουρκία, έχουν προκαλέσει αντιδράσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Συγκεκριμένα, ο Λευκός Οίκος κάλεσε τις αστυνομικές δυνάμεις στην Τουρκία σε αυτοσυγκράτηση, ζητώντας «ηρεμία» από όλες τις πλευρές ενώπιον της ανεξέλεγκτης κατάστασης. Από την πλευρά της η Ευρωπαϊκή Ένωση διαπιστώνει «δυσανάλογη χρήση αστυνομικής βίας» και καλεί όλες τις πλευρές σε διάλογο.
Ωστόσο, η Διεθνής Αμνηστία σηκώνει τους τόνους και κάνει λόγο για «επαίσχυντη αστυνομική βία» ενώ αναφέρει ότι στόχος της σκληρής αστυνομικής επέμβασης δεν είναι η αντιμετώπιση των βίαιων επεισοδίων αλλά ο εκφοβισμός των διαδηλωτών ώστε να μην βγαίνουν στους δρόμους.
Πιο αναλυτικά, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Λόρα Λούκας κάλεσε όλες τις πλευρές σε «ηρεμία», υπογραμμίζοντας πως οι ειρηνικές διαμαρτυρίες είναι «τμήμα της δημοκρατικής έκφρασης». Επίσης, υπογράμμισε την έκκλησή του συγκεκριμένα στις δυνάμεις ασφαλείας «να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση» και επανέλαβε τη θέση της Ουάσινγκτον πως εγγύηση για την μακροπρόθεσμη σταθερότητα στη χώρα είναι η διαφύλαξη «των θεμελιωδών ελευθεριών της έκφρασης και του συνέρχεσθαι».
Η ύπατη εκπρόσωπος Εξωτερικής Πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης Κάθριν Άστον, επέκρινε σε ανακοίνωσή της τη «δυσανάλογη χρήση βίας από μέλη των τουρκικών αστυνομικών δυνάμεων» και παράλληλα κάνει λόγο για «βαθιά ανησυχία για τη βία στην Κωνσταντινούπολη και άλλες πόλεις της Τουρκίας» και καλεί σε «αυτοσυγκράτηση όλες τις πλευρές... και έναρξη διαλόγου για να εξερευθεί ειρηνική λύση».
Ωστόσο, η Διεθνής Αμνηστία χρησιμοποίησε αρκετά βαρύτερους χαρακτηρισμούς και έκανε λόγο για «επαίσχυντη βία από την πλευρά των αστυνομικών», τονίζοντας ότι «είναι σαφές ότι η χρήση βίας από την αστυνομία οδηγείται όχι μόνο από την ανάγκη για την αντιμετώπιση της βίας –που ελάχιστες αφορμές δόθηκαν από την πλευρά των διαδηλωτών- αλλά και από την επιθυμία για αποθάρρυνση των συγκεντρώσεων διαμαρτυρίας οποιουδήποτε είδους».
Τα γραφεία της οργάνωσης έχουν μείνει ανοικτά στην Κωνσταντινούπολη, ανέφερε, έχοντας δώσει καταφύγιο σε αρκετούς διαδηλωτές κατά τη διάρκεια των τελευταίων ημερών. Σύμφωνα με τις αναφορές που επικαλείται, υπάρχουν δύο νεκροί και πάνω από χίλιοι τραυματίες. «Η χρήση υπερβολικής βίας είναι ρουτίνα για την τουρκική αστυνομία, αλλά η υπερβολική απάντηση με κάθε δυνατό μέσο είναι πραγματικά επαίσχυντη και σε μεγάλο βαθμό έχει λειτουργήσει εμπρηστικά για την κατάσταση στους δρόμους της Κωνσταντινούπολης» ανέφερε ο διευθυντής της Διεθνούς Αμνηστίας για την Ευρώπη Τζον Νταλχούισεν.
Η Διεθνής Αμνηστία μιλά μεταξύ άλλων, επικαλούμενη τις μαρτυρίες που έχουν τα στελέχη της στην Κωνσταντινούπολη, ακόμη και για στοχευμένη ρίψη δακρυγόνων από την αστυνομία σε μεμονωμένους διαδηλωτές.
