Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
«Νόμο της ζούγκλας» αποκάλεσε η Άνγκελα Μέρκελ τη ρωσική προσάρτηση της Κριμαίας, ενώ στην Αυστρία ένας Ουκρανός ολιγάρχης με στενές σχέσεις με το Κρεμλίνο συλλαμβανόταν βάσει αμερικανικού εντάλματος, την ίδια ώρα που ο Ομπάμα συναντιόταν με το διορισμένο πρωθυπουργό του Κρεμλίνου, Αρσένι Γιάτσενιουκ.
Υπακούοντας στην εντολή της Ουάσινγκτον, η Αυστρία συνέλαβε τον Ουκρανό ολιγάρχη Ντμίτρι Φιρτάς, «βάσει μακροχρόνιας έρευνας του αμερικανικού FBI και του εντάλματος σύλληψης που εκδόθηκε από το ομοσπονδιακό δικαστήριο των ΗΠΑ», όπως δήλωσε ο εκπρόσωπος της αυστριακής αστυνομίας. Η εταιρεία του Φίρτας, ονόματι Group DF, υποστήριξε πως η σύλληψη δεν είχε καμία σχέση με την κατάσταση στην Ουκρανία και πως «η παρεξήγηση θα λυθεί πολύ σύντομα».
Ωστόσο, στο Κίεβο πανηγύριζαν. Η σύλληψη του συγκεκριμένου μόνο τυχαία δεν είναι, λίγες μόνο ώρες πριν τη συνάντηση των Κέρι και Λαβρόφ, αλλά και του προγραμματισμένου για την Κυριακή δημοψηφίσματος απόσχισης της Κριμαίας από την Ουκρανία. Οι βρετανικοί Φαϊνάνσιαλ Τάιμς μας μεταφέρουν τα λόγια του αναλυτή της Στάνταρντ Μπανκ, Τίμοθι Ας: «Η σύλληψη είναι μία απολύτως σεισμική εξέλιξη σε πολλαπλά επίπεδα». Και συνεχίζει: «Ο Φιρτάς έχει ισχυρούς δεσμούς με τη Ρωσία μέσω του ενεργειακού τομέα και πιθανώς ακόμη και με τον ίδιο τον Πούτιν». Αναφέρεται, βεβαίως, στην «ειδική» έκπτωση που απολάμβανε η εταιρεία του Φίρτας ακόμη και σε εποχές που η υπόλοιπη Ουκρανία πλήρωνε πανάκριβα το αέριο στην Γκάζπρομ.
«Νομίζω πως αυτό στέλνει ένα πολύ ισχυρό μήνυμα στους ολιγάρχες της πρώην ΕΣΣΔ. Αν θέλετε να κάνετε μπίζνες με τη Δύση θα πρέπει να υπακούσετε στους κανόνες μας». Όλα αυτά δεν τα δήλωσε στους Τάιμς ο εν λόγω αναλυτής. Σε επενδυτές τα είπε, καθώς ο Φίρτας έχει μόνιμη οικονομική παρουσία και στη Βρετανία τα τελευταία χρόνια.
Σκληρή γλώσσα Μέρκελ
Ταυτόχρονα με τη σύλληψη του Φίρτας στη Βιέννη, η Μέρκελ, μιλώντας στην Μπούντεσταγκ, προχωρούσε σε κλιμάκωση της συγκρατημένης έως τώρα ρητορικής της: «Αν η Ρωσία συνεχίσει την πολιτική της (στην Κριμαία) τις επόμενες εβδομάδες, δεν θα ήταν μονάχα καταστροφικό για την Ουκρανία, αλλά εμείς, τα γειτονικά κράτη, θα την αντιλαμβανόμασταν ως μία απειλή προς εμάς». Για πρώτη φορά από τότε που ανέβηκε στην εξουσία χρησιμοποιεί η Μέρκελ τόσο σκληρή γλώσσα εναντίον της Ρωσίας.
«Δεν θα αλλάξει απλώς τις σχέσεις της ΕΕ με τη Ρωσία, αλλά θα προκαλέσει ανεπανόρθωτο πλήγμα οικονομικό και πολιτικό για τη Ρωσία και είμαι πεπεισμένη γι’ αυτό», δήλωσε η Γερμανίδα καγκελάριος, χαρακτηρίζοντας «νόμο της ζούγκλας» τις ενέργειες της Μόσχας στην Κριμαία. «Το ρολόι δεν γυρίζει πίσω. Η σύγκρουση συμφερόντων στην καρδιά της Ευρώπης τον 21ο αιώνα μπορούν να λυθούν επιτυχημένα μονάχα άπαξ και δεν χρησιμοποιούμε τα μοτίβα του 19ου και 20ου αιώνα», κατέληξε συγκρίνοντας ουσιαστικά την απόσχιση της Κριμαίας με επεκτατικούς πολέμους.
Την ώρα που τα διεθνή μέσα μεταδίδουν ως ειλημμένη την απόφαση της ΕΕ να επιβάλει οικονομικές κυρώσεις στη Ρωσία, η ομιλία της Μέρκελ δεν απευθυνόταν τόσο στον ίδιο τον Πούτιν όσο στη γερμανική κοινή γνώμη. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της σοβαρής γερμανικής εφημερίδας Χάντεσμπλατ, το 69% των ερωτηθέντων είχε αρνητική άποψη για τις κυρώσεις. Την ίδια στάση έχουν τηρήσει και οι γερμανικές επιχειρήσεις – όσες εξαρτώνται από το ρωσικό αέριο και πετρέλαιο – θεωρώντας τελείως λανθασμένη την επιλογή να «στριμώξει» η Γερμανία τον Πούτιν που απειλεί ήδη με αντίποινα.
Ασκός του Αιόλου
Μπορεί η ίδια η Μέρκελ σε συνέντευξή της σε γερμανική εφημερίδα να δήλωνε πως «Η Γερμανία δεν εξαρτάται από τις παραδόσεις του ρωσικού φυσικού αερίου και δεν αναμένει να έχει προβλήματα εφοδιασμού», όμως τα νούμερα λένε μία πολύ διαφορετική αλήθεια. Αυτή τη στιγμή η Γερμανία προμηθεύεται ρωσικό φυσικό αέριο σε ποσοστό 35%. Ανάλογα είναι τα ποσοστά και του ρωσικού πετρελαίου. Βεβαίως, άλλες χώρες της ΕΕ έχουν ακόμη μεγαλύτερη εξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια. Συνολικά, η αξία των συναλλαγών της Ευρώπης με τη Ρωσία ανερχόταν το 2012 σε 335 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι οικονομικές κυρώσεις θα πλήξουν μεν τη Ρωσία, όμως θα «χτυπήσουν» βαριά και την εξασθενημένη από την οικονομική κρίση Ευρώπη. Αντιθέτως, η Αμερική, η πρώτη που έβαλε στο τραπέζι το ζήτημα των κυρώσεων, δεν έχει την παραμικρή ενεργειακή εξάρτηση από τη Ρωσία, ενώ εμπορικά τα δύο κράτη είναι ελάσσονες συνεργάτες. Η σύλληψη του Φίρτας στη Βιέννη μπορεί να αποτελεί μία ευρωπαϊκή μπλόφα με σκοπό να υποχωρήσει έστω μερικώς ο Πούτιν και να δεχτεί μία ντε φάκτο προσάρτηση της Κριμαίας, δίχως δηλαδή το δημοψήφισμα και την επίσημη επαναφορά της περιοχής στη Ρωσία. Οι ισορροπίες είναι πολύ λεπτές. Αν ο Πούτιν δεν κάνει πίσω και η Ευρώπη όντως προχωρήσει σε πάγωμα ρωσικού χρήματος, τόσο η Ρωσία όσο και η Γηραιά Ήπειρος θα υποφέρουν.
Συνάντηση στο Λευκό Οίκο
Η Ουκρανία θεωρούνταν εδώ και δεκαετίες κομβική χώρα για τα συμφέροντα της Ρωσίας και της Δύσης. Εξόφθαλμα λοιπόν ο Λευκός Οίκος συγχαίρει την πραξικοπηματική κατάλυση της εξουσίας στη χώρα αυτή των 46 εκατομμυρίων κατοίκων. Ο Μπάρακ Ομπάμα συναντήθηκε προσωπικά με το διορισμένο πρωθυπουργό του Κιέβου, Αρσένι Γιάτσενιουκ, δηλώνοντας την στήριξή του. Ο Γιάτσενιουκ από την πλευρά του είπε ότι η Ουκρανία δεν θα παραδοθεί ποτέ στη Ρωσία. «Η Ουκρανία είναι και θα είναι μέρος του δυτικού κόσμου» είπε, αφήνοντας λίγο χώρο όμως για συνομιλίες με τη Ρωσία.