Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
«Οι αυτονομιστές της ανατολικής Ουκρανίας αγνόησαν τη δημόσια έκκληση του Ρώσου Προέδρου Βλαντιμίρ Πούτιν για αναβολή του δημοψηφίσματος ανεξαρτησίας, διακηρύσσοντας πως θα διεξαχθεί κανονικά την Κυριακή μία ψηφοφορία που μπορεί να οδηγήσει σε πόλεμο». Με αυτά τα λόγια περιέγραψε το πρακτορείο Ρόιτερς την απόφαση των αυτονομιστών να μην αναβάλουν το δημοψήφισμα.
Σε αντίθεση με τις «συστάσεις» του Πούτιν, οι φιλορώσοι στις ανατολικές περιφέρειες του Ντονέτσκ και του Λουχάνσκ ψήφισαν υπέρ των δημοψηφισμάτων ανεξαρτησίας στις 11 Μαΐου. Ο Ντένις Πουσίλιν, εκ των ηγετών της αυτοανακηρυχθείσας Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ, δήλωσε πως το «Λαϊκό Συμβούλιο» ψήφισε ομόφωνα τη διεξαγωγή του δημοψηφίσματος. «Εκατομμύρια ανθρώπων θέλουν να ψηφίσουν. Ακόμη κι αν είχαμε ψηφίσει εναντίον του δημοψηφίσματος, θα γινόταν ούτως ή άλλως», είπε προς τους δημοσιογράφους. «Ο εμφύλιος πόλεμος έχει ήδη ξεκινήσει. Το δημοψήφισμα μπορεί να τον σταματήσει και να αποτελέσει το έναυσμα μίας πολιτικής διαδικασίας», συμπλήρωσε.
«Ομιχλώδης παραμένει η διαδικασία που θα ακολουθηθεί για τη διενέργεια του δημοψηφίσματος, καθώς οι αντάρτες ελέγχουν μόνο κάποια κομμάτια της περιοχής», γράφει η βρετανική Γκάρντιαν. Ωστόσο, οι αυτονομιστές δεν είναι διατεθειμένοι να υποχωρήσουν, δηλώνοντας πως «Αν δεν κάνουμε το δημοψήφισμα τότε θα χάσουμε την εμπιστοσύνη του κόσμου. Το δίλημμα για εμάς είναι δημοψήφισμα ή πόλεμος και εμείς επιλέγουμε τον ειρηνικό τρόπο», δήλωσε ο εκπρόσωπος της «Λαϊκής Δημοκρατίας του Ντονέτσκ». Συνολικά πάντως οι κάτοικοι των συγκεκριμένων περιφερειών της ανατολικής Ουκρανίας είναι περισσότεροι από 3 εκατομμύρια, ένας απαγορευτικός αριθμός για την οργάνωση του δημοψηφίσματος τρεις μέρες πριν τη διεξαγωγή του.
«Είναι δειλός»
«Υποχώρηση» του Κρεμλίνου είδαν οι αυτονομιστές στις δηλώσεις Πούτιν για αναβολή του δημοψηφίσματος, αλλά και αποδοχή των προεδρικών εκλογών στις 25 Μαΐου. «Είναι δειλός», είπε ένας από τους αυτονομιστές του Σλαβιάνσκ για τον Πούτιν σύμφωνα με την Γκάρντιαν. «Θα το πληρώσει όμως με μία επανάσταση στην Κόκκινη Πλατεία», συμπλήρωσε. Άλλοι κάτοικοι της περιοχής ήταν απλώς προβληματισμένοι. «Δεν ξέρω τι είναι καλύτερο, το μόνο που ξέρω είναι πως δεν θέλω πόλεμο», γράφει η Γκάρντιαν επικαλούμενη δηλώσεις αυτονομιστή. «Θα ήθελα πάντως ο Πούτιν τουλάχιστον να εξοπλίσει το λαό μας», συμπληρώνει απ’ την άλλη.
Σε άλλον αυτονομιστή αποδίδονται οι εξής δηλώσεις: «Είναι φανερό πως θα υπάρξει τρίτος Παγκόσμιος Πόλεμος (!) αν οι Ρώσοι κάνουν επέμβαση, οπότε δεν μπορούν να δράσουν». Ο συγκεκριμένος, σύμφωνα με την Γκάρντιαν, φορούσε μία μαύρη και πορτοκαλί κορδέλα της Μέρας Νίκης, ένα σύμβολο του θριάμβου των Σοβιετικών εναντίον της ναζιστικής Γερμανίας. Εκδηλώσεις για την επέτειο της Μέρας Νίκης θα διεξαχθούν σήμερα σε όλη την ανατολική Ουκρανία, κάτι που μπορεί να προκαλέσει νέες συγκρούσεις.
Ελιγμός Πούτιν
Το Ρόιτερς μεταδίδει πως «πολιτικοί αναλυτές λένε πως ο Πούτιν μπορεί να περίμενε πως οι αντάρτες θα προχωρούσαν με το δημοψήφισμα ούτως ή άλλως και να ήθελε έτσι να αποδείξει πως δεν βρίσκονται υπό τον έλεγχό του. Παίρνοντας, λοιπόν, αποστάσεις από μία διαδικασία που δεν αναγνωρίζεται από τη Δύση, ο Πούτιν μπορεί επίσης να ελπίζει πως θα αποφύγει νέες κυρώσεις, καθώς οι ήδη υπάρχουσες αρχίζουν να επηρεάζουν τη ρωσική οικονομία». Βεβαίως ουδείς μπορεί να είναι βέβαιος πως πρόκειται για ελιγμό της Μόσχας.
Άλλωστε, αν αυτός ήταν ο στόχος του Κρεμλίνου δεν φαίνεται να πείθει την Ουάσιγκτον. Ο υφυπουργός των Εξωτερικών του Λευκού Οίκου, Γουίλιαμ Μπαρνς, δήλωσε πως η Ρωσία διολισθαίνει σε ένα «επικίνδυνο και ανεύθυνο μονοπάτι», αποκαλώντας την κατάσταση στην Ουκρανία «εξαιρετικά εύφλεκτη». Την ίδια στιγμή, το ΝΑΤΟ επέμεινε χθες πως δεν έχει καμία ένδειξη πως τα ρωσικά στρατεύματα έχουν αποσυρθεί από τα σύνορα με την Ουκρανία, παρά τις διαβεβαιώσεις Πούτιν.
Μονάχα η Ευρωπαϊκή Ένωση αντιμετώπισε θετικά την κίνηση του Πούτιν να ζητήσει αναβολή των δημοψηφισμάτων. «Αυτό είναι ένα βήμα που μπορεί να συμβάλει στην αποκλιμάκωση της κατάστασης και φυσικά θα παρακολουθήσουμε τις εξελίξεις επί του πεδίου πολύ προσεκτικά, για να διαπιστώσουμε εάν τα λόγια συνοδεύονται από έργα» δήλωσε η εκπρόσωπος για θέματα εξωτερικής πολιτικής Μάγια Κοτσίγιαντσιτς.
«Στα ύψη ο ρωσικός πατριωτισμός πριν την επέτειο της Μέρας Νίκης»
Αυτός είναι λέξη προς λέξη ο τίτλος που έδωσαν οι χθεσινοί Τάιμς της Μόσχας ενόψει της σημερινής επετείου της σοβιετικής νίκης επί της ναζιστικής Γερμανίας. «Φέτος, όμως, η ετήσια εκδήλωση δεν προκαλούσε το συνηθισμένο δέος στους κατοίκους που κοιτούσαν προς τον ουρανό και πολλοί Μοσχοβίτες έγραφαν στο Twitter πως είναι η πρώτη φορά εδώ και χρόνια που είναι αναγκασμένοι να αναρωτηθούν κατά πόσο τα μαχητικά αεροσκάφη έκαναν πρόβα για την παρέλαση ή για μία πιθανή στρατιωτική επέμβαση». Μάλιστα, η Ρωσία θέλοντας να κάνει επίδειξη ισχύος δεν «ποντάρει» μόνο στα στρατιωτικά γυμνάσια και τις εκτοξεύσεις πυραύλων. Η σημερινή εκδήλωση θα περιλαμβάνει το Σώμα Πεζοναυτών της Μαύρης Θάλασσας, με σημαίες της Κριμαίας, της Σεβαστούπολης και της Ρωσίας. Η προσάρτηση μίας ιστορικά ρωσικής περιοχής χρησιμοποιείται ως μία ιδεολογική «κόλλα» από την ηγεσία του Κρεμλίνου. «Οι αρχές προσπαθούν να ενώσουν τον κοινωνικό ιστό της ρωσικής κοινωνίας, κάνοντας τους Ρώσους να αισθανθούν το μεγαλείο τους. Θυμάμαι πως στη σοβιετική περίοδο αυτή η γιορτή (η Μέρα της Νίκης) γινόταν με δάκρυα στα μάτια. Σήμερα υπάρχει πολύ μεγάλο νταηλίκι», λέει ο ιστορικός του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, Μαρκ Σολονίν, στους Τάιμς της Μόσχας.