Να προετοιμαστεί το ΝΑΤΟ για τη γρήγορη μεταφορά στρατευμάτων και στρατιωτικού εξοπλισμού από τη Δυτική προς την Ανατολική Ευρώπη ζητούν οι ΗΠΑ, με τον Αμερικανό πρέσβη στη Συμμαχία, Μάθιου Γουίτακερ, να προειδοποιεί ότι εκεί θα μπορούσε να ξεσπάσει μια μελλοντική στρατιωτική σύγκρουση. Το μήνυμα έρχεται την ώρα που η Ουάσινγκτον επανεξετάζει τη στρατιωτική παρουσία της στην Ευρώπη και τις προτεραιότητές της σε ολόκληρο τον κόσμο.
Μιλώντας τη Δευτέρα 12.10.2026 στο Φόρουμ Ασφαλείας της Βαρσοβίας, ο Γουίτακερ ξεκαθάρισε ότι το ΝΑΤΟ χρειάζεται πιο σύγχρονες στρατιωτικές βάσεις, καλύτερα δίκτυα ανεφοδιασμού και υποδομές που θα επιτρέπουν τη γρήγορη μετακίνηση δυνάμεων προς την Ανατολική Ευρώπη. Παράλληλα, τόνισε ότι οι ΗΠΑ περιμένουν από τους Ευρωπαίους συμμάχους να επενδύσουν περισσότερο στην άμυνά τους και να αναλάβουν μεγαλύτερο μέρος της ευθύνης για την ασφάλεια της ηπείρου.
Ο Αμερικανός πρέσβης περιέγραψε με σαφήνεια τι πρέπει να αλλάξει στον στρατιωτικό σχεδιασμό της Συμμαχίας.
«Το ΝΑΤΟ πρέπει να εκσυγχρονίσει τις στρατιωτικές του υποδομές, ώστε να μπορούμε να μεταφέρουμε δυνάμεις και εξοπλισμό από τη Δύση προς την Ανατολή, εκεί όπου θα αναμέναμε να εκδηλωθεί οποιαδήποτε μελλοντική σύγκρουση», δήλωσε.
Σύμφωνα με τον Γουίτακερ, δεν αρκεί να υπάρχουν διαθέσιμα στρατεύματα. Πρέπει να μπορούν να φτάνουν γρήγορα στο σημείο όπου ενδέχεται να χρειαστούν.
Γι’ αυτό και ζήτησε να αναβαθμιστούν παλαιές στρατιωτικές εγκαταστάσεις, να βελτιωθούν τα δίκτυα ανεφοδιασμού καυσίμων και να επανεξεταστούν οι συμφωνίες που ρυθμίζουν την παρουσία αμερικανικών δυνάμεων σε ευρωπαϊκές χώρες.
Όπως ανέφερε, έχει ήδη συζητήσει το ζήτημα της στρατιωτικής κινητικότητας με τον Ευρωπαίο επίτροπο Άμυνας, Άντριους Κουμπίλιους.
Η Ευρώπη στην τέταρτη θέση των προτεραιοτήτων των ΗΠΑ
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον προκάλεσε η αναφορά του Γουίτακερ στις νέες στρατηγικές προτεραιότητες της Ουάσινγκτον.
Όπως είπε, η Ευρώπη βρίσκεται πλέον στην τέταρτη θέση της αμερικανικής λίστας, πίσω από την εσωτερική ασφάλεια των ΗΠΑ, το Δυτικό Ημισφαίριο και τον Ειρηνικό.
Η τοποθέτηση αυτή έγινε ενώ η αμερικανική κυβέρνηση εξετάζει συνολικά τις στρατιωτικές δεσμεύσεις της σε διάφορες περιοχές του κόσμου.
Ο Γουίτακερ, πάντως, δεν ανακοίνωσε κάποια συγκεκριμένη μετακίνηση ή αποχώρηση αμερικανικών στρατευμάτων από την Ευρώπη.
Εξήγησε ότι η Ουάσινγκτον θέλει να αποφύγει την ανάληψη περισσότερων στρατιωτικών υποχρεώσεων από όσες μπορεί να υποστηρίξει.
«Οι υπερδυνάμεις και οι μεγάλες παγκόσμιες δυνάμεις αντιμετωπίζουν συνήθως προβλήματα όταν αναλαμβάνουν περισσότερες δεσμεύσεις από όσες μπορούν να υποστηρίξουν», σημείωσε.
«Οι ΗΠΑ δεν κάνουν πίσω – Εσείς πρέπει να κάνετε ένα βήμα μπροστά»
Ο Αμερικανός πρέσβης έστειλε παράλληλα ξεκάθαρο μήνυμα στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις ότι πρέπει να ενισχύσουν τις στρατιωτικές τους δυνατότητες.
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν κάνουν πίσω. Απλώς σας ζητάμε να κάνετε ένα βήμα μπροστά», δήλωσε.
Όπως εξήγησε, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, θέλει οι σύμμαχοι να μπορούν να υπερασπίζονται αποτελεσματικότερα τις χώρες τους, χωρίς να βασίζονται σε τόσο μεγάλο βαθμό στην αμερικανική στρατιωτική υποστήριξη.
Ο Γουίτακερ άσκησε επίσης κριτική σε κράτη που δεν ανταποκρίνονται στις δεσμεύσεις τους για τις αμυντικές δαπάνες.
Αναφέρθηκε ειδικά στην Τσεχία, οι αμυντικές δαπάνες της οποίας, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, βρίσκονται περίπου στο 1,8% του ΑΕΠ για το τρέχον έτος.
Όπως είπε, έχει ήδη στείλει ένα «πολύ ισχυρό μήνυμα» στην πολιτική ηγεσία της χώρας.
Η ανησυχία για τη Ρωσία και η απάντηση της Ευρώπης
Οι δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη γίνονται σε μια περίοδο αυξημένης ανησυχίας για την ασφάλεια της Ανατολικής Ευρώπης.
Ευρωπαίοι αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει ότι η Ρωσία ενδέχεται να αποκτήσει τη δυνατότητα επίθεσης εναντίον χώρας-μέλους του ΝΑΤΟ έως το τέλος της δεκαετίας.
Από την πλευρά του, ο επίτροπος Άμυνας της ΕΕ, Άντριους Κουμπίλιους, τόνισε ότι η Ευρώπη πρέπει να μειώσει τη στρατιωτική εξάρτησή της από τις ΗΠΑ.
Αναφέρθηκε στις προσπάθειες για ανάπτυξη ευρωπαϊκών συστημάτων αντιμετώπισης drones, δορυφορικών επικοινωνιών και επιτήρησης.
Στην ίδια συζήτηση, ο σύμβουλος της πολωνικής προεδρίας, Μάρτσιν Πρζίντατς, ζήτησε από τις χώρες της Δυτικής Ευρώπης να αυξήσουν ταχύτερα τις αμυντικές τους δαπάνες.
Υπογράμμισε, ωστόσο, ότι η ευθύνη για τη συλλογική άμυνα της Ευρώπης πρέπει να παραμείνει στο ΝΑΤΟ και όχι να μεταφερθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Το μήνυμα που προκύπτει από τις τοποθετήσεις στη Βαρσοβία είναι σαφές, οι ΗΠΑ θέλουν μια Ευρώπη που θα μπορεί να κινητοποιεί γρηγορότερα τις στρατιωτικές της δυνάμεις και να αναλαμβάνει μεγαλύτερη ευθύνη για την ασφάλειά της, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει ανακοινωθεί αλλαγή στην παρουσία των αμερικανικών στρατευμάτων.
Πηγή: newsit.gr