*Του Δημήτρη Κετικίδη | Από την έντυπη έκδοση «Τύπος Θεσσαλονίκης»
Σημαντικές δυσκολίες συνάντησαν οι Έλληνες διασώστες από τη Θεσσαλονίκη, οι οποίοι βρέθηκαν στις σεισμόπληκτες περιοχές στη Βενεζουέλα τις προηγούμενες μέρες, προκειμένου να συνδράμουν στις επιχειρήσεις διάσωσης. Από τις συνεχείς αλλαγές στις πτήσεις και τα προβλήματα στη μεταφορά του εξοπλισμού τους, μέχρι τους αλλεπάλληλους ελέγχους του καθεστώτος της χώρας, η αποστολή τους εξελίχθηκε σε έναν πραγματικό «Γολγοθά» πριν ακόμη φτάσουν στο πεδίο των επιχειρήσεων.
Ο «Τύπος Θεσσαλονίκης» επικοινώνησε με τον πρόεδρο της ΕΠΟΜΕΑ Θεσσαλονίκης και διευθυντή επιχειρήσεων αντιμετώπισης καταστροφών της EMEF κ. Μίλτο Μπενάκη, ο οποίος μεταξύ άλλων ανέφερε ότι οι Έλληνες διασώστες πήγαν στο πεδίο χωρίς τον απαραίτητο εξοπλισμό, καθώς ενημερώθηκαν ότι αυτός θα έφτανε μία ημέρα μετά την αναχώρησή τους για την Ελλάδα.
«Εμείς ενεργοποιηθήκαμε από την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία που είμαστε μέλη. Σε συνεννόηση με την AFAD πήραμε τη σερβική ομάδα που ήταν σε ετοιμότητα με δύο σκυλιά και εξοπλισμό και έξι άτομα, και άλλα έξι άτομα ήμασταν εμείς. Βρήκαμε πάρα πολλά προβλήματα. Δεν προλάβαμε να μπούμε στην αερομεταφορά της Τουρκίας. Οι Τούρκοι μας έβαζαν στο δικό τους σύμπλεγμα με όλο μας τον εξοπλισμό. Μπορούσαμε να πάρουμε μέχρι δύο οχήματα και ό,τι άλλο είχαμε σε διασωστικά εργαλεία. Μετά άρχισε η περιπέτεια όταν διαπιστώσαμε ότι μπορούμε να φύγουμε απευθείας από Κωνσταντινούπολη για Καράκας, και στην πορεία το Καράκας έκοψε τις απευθείας συνδέσεις λόγω της ζημιάς που είχε υποστεί από τους σεισμούς. Έτσι άλλαξε όλο το σκηνικό για το πώς θα μεταφέρουμε ανθρώπους και εξοπλισμό. Οι Σέρβοι έφυγαν με δικές τους πτήσεις από Λονδίνο. Κάποιοι από εμάς έφυγαν από Λονδίνο, και οι υπόλοιποι από Μαδρίτη Μπογκοτά και μετά στη Βαλένσια.
Ένα δεύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίσαμε, είναι ότι δεν δέχονταν να μπουν τα drone με μπαταρίες μέσα στα αεροπλάνα. Έπρεπε να βρούμε πτήσεις cargo για να τα βάλουμε μέσα. Προς έκπληξή μας στη Μαδρίτη, μας έστειλαν μήνυμα ότι ο εξοπλισμός θα ήταν εκεί στις 8 του μηνός ενώ στις 7 θα γυρνούσαμε. Πάθαμε ένα σοκ εκεί και είπαμε να γυρίσουν πίσω. Είπαμε στους Τούρκους ότι πάμε χωρίς εξοπλισμό, και μας είπαν ελάτε και θα μπείτε στον σχηματισμό, έχουμε εργαλεία και θέλουμε εσάς».
Σύμφωνα με τον κ. Μπενάκη, το καθεστώς στη Βενεζουέλα δημιουργούσε ακόμη περισσότερα προβλήματα, καθώς ανά λίγα χιλιόμετρα τους σταματούσαν για έλεγχο.
«Με τον κ. Λέκκα βρήκαμε ακριβώς το ρήγμα. Μετά συνεχίσαμε και πήγαμε Καράκας. Στο Καράκας πήραμε κάποιες συστάσεις από τον επιτετραμμένο κ. Καρύδη ο οποίος μας έδωσε πληροφορίες για το καθεστώς. Το καθεστώς στη Βενεζουέλα ήταν μεγάλο πρόβλημα και το είδαμε στην πράξη. Μας σταματούσαν ανά 3-4 χιλιόμετρα για να δουν ποιοι είμαστε».
Περιγράφοντας τις πρώτες στιγμές στη Βενεζουέλα είπε:
«Με το που φτάσαμε στη Λαγουέρια μιλήσαμε με τον διευθυντή της Afad ο οποίος μας είπε στο καμπ σε ποια σημεία έπρεπε να βοηθήσουμε. Μέσα στα ερείπια έμπαιναν πολίτες και έβγαιναν σκισμένοι. Εκεί είχαμε ένα μεγάλο πρόβλημα ότι δεν υπήρχε ασφάλεια πεδίου, δηλαδή ομάδες που να μην επιτρέπουν να πλησιάζει τίποτα, ή να έχεις μια διαπίστευση για το ποιος είσαι και τι πας να κάνεις. Υλικά πήραμε από τους Τούρκους στη Βενεζουέλα».
Αναφερόμενος στο ποια ήταν η πρώτη εικόνα που αντίκρισαν στο πεδίο, είπε μεταξύ άλλων ότι υπήρχαν άνθρωποι της περιοχής που κυκλοφορούσαν ελεύθερα, ωστόσο σε διασωστικές ομάδες γίνονταν έλεγχοι σε πολλά σημεία, ενώ το σκηνικό το χαρακτήρισε «ισοπέδωμα».
«Αυτό το σκηνικό των ερειπίων είναι ένα ισοπέδωμα. Έπεσαν μεγάλα οικοδομήματα και τα έχει πάρει μέσα. Υπάρχει εκεί ένα χάος, ανεξέλεγκτη πορεία μηχανοκίνητων, που δεν μπορείς να τους σταματήσεις επειδή ο καθένας έχει και έναν λόγο που είναι εκεί. Στους δικούς τους ανθρώπους υπήρχε το ελεύθερο έμπαιναν και έβγαιναν μηχανάκια. Όσοι ήταν όμως από διασωστικές ομάδες, σε πολλά σημεία γίνονταν και έλεγχοι. Σε κάποια σημεία μας έπαιρναν το διαβατήριο και το τηλέφωνο και όταν γυρνούσαμε μας τα έδιναν πίσω» υπογράμμισε.
Όσον αφορά το αν έχει συναντήσει ξανά κάτι ανάλογο, αναφέρθηκε στον σεισμό στην Τουρκία ο οποίος όπως είπε «ήταν πιο μεγάλος και είχε πιο μεγάλη έκταση. Η λειτουργία του σχεδιασμού στην έρευνα και τη διάσωση όμως ήταν πιο σωστή».
«Κλειδώνεις τον εαυτό σου σαν ρομπότ»
Ο κ. Μπενάκης κλήθηκε να σχολιάσει και το πώς μπορεί να διαχειριστεί ένας διασώστης εικόνες που τον συγκλονίζουν λέγοντας ότι «κλειδώνεις τον εαυτό σου σαν ρομπότ».
«Δεν υπάρχει για εμένα πλέον κάτι πολύ συγκλονιστικό ή μη συγκλονιστικό. Εκεί κλειδώνεις τον εαυτό σου σαν ρομπότ, δουλεύεις ρομποτικά. Ό,τι και να συναντήσεις είναι κάτι το οποίο το περιμένεις. Δεν γίνεται να είσαι διαφορετικά, το συναίσθημα έρχεται μετά. Όταν φεύγεις πίσω ξέρεις ότι άφησες κάτι που σε κυνηγάει. Γι' αυτό σε επόμενη επιχείρηση, νομίζεις ότι θα πας και θα τελειώσεις αυτό που άφησες».
«Πρέπει να το συνεννοηθείς με τον εαυτό σου να γίνεις ρομπότ. Αν τον αφήσεις να παρασυρθεί από αυτά τα συμβάντα θα γίνεις επιρρεπής σε συναισθηματικές επιβολές. Θα φτάνεις εκεί και δεν θα σκέφτεσαι ότι εδώ επιχειρούμε αλλά θα σκέφτεσαι το συναισθηματικό κομμάτι» συμπλήρωσε.
Για το κατά πόσο είναι εύκολο ή όχι να «κλειδώσει» κάποιος τον εαυτό του, είπε:
«Σε βοηθάει η πορεία της ζωής δηλαδή σε ποια φάση της ζωής σου είσαι. Στα 25 σου δεν είναι εύκολο επειδή είσαι νέος και άπειρος απλά έχεις ρομαντισμό και αγάπη για αυτό που κάνεις. Όταν όμως φτάνεις τα 60 έχεις βάλει από τα 48-50 αυτήν τη στρατηγική».
Για το ποιος είναι ο σημαντικότερος παράγοντας σε μια επιχείρηση διάσωσης, ο κ. Μπενάκης ανέφερε:
«Σε όλα τα συμβάντα υπάρχει πρωτόκολλο ενεργειών το οποίο βέβαια δεν μπορεί να δουλέψει αμιγώς. Ό,τι μπαίνει στο πεδίο πρέπει να είναι καταγεγραμμένο. Θα πρέπει να υπάρχει κέντρο επιχειρήσεων που να παίρνει και να δίνει πληροφορίες και να κινείσαι με τις πληροφορίες του κέντρου και όχι ανεξέλεγκτα. Είναι πολλά τα κενά που αν δεν υπάρχει σοβαρό κέντρο επιχειρήσεων μπορεί να προβούν σε μοιραία λάθη».
Σχολιάζοντας την πιο δύσκολη απόφαση που κλήθηκε να πάρει ως επικεφαλής, μίλησε για το γεγονός ότι λίγο έλειψε να γυρίσει στην Ελλάδα ένας διασώστης λόγω του ότι έμαθαν ότι δεν θα έχουν εργαλεία.
«Ήμασταν στη Μαδρίτη, και έπρεπε να πάμε για Μπογκοτά. Καταλάβαμε ότι δεν θα έχουμε εργαλεία, και ένας διασώστης που ήξερε να τα δουλεύει, λίγο έλειψε να γυρίσει πίσω. Μέχρι να τον πείσουμε ότι ήταν όλα καλά υπήρχε ένα θέμα».
Για το αν μετρά περισσότερο η εμπειρία, η εκπαίδευση, ο σύγχρονος εξοπλισμός ή όλα μαζί ο κ. Μπενάκης είπε:
«Είναι όλα μαζί. Αν ένας κρίκος από αυτούς απουσιάζει, δεν μπορείς να τον αποκτήσεις εκεί. Δεν μπορείς να πας εκεί και να πεις ότι δεν έχεις εκπαίδευση ή εργαλεία. Εμείς πριν από έναν μήνα κάναμε μεγάλη άσκηση μαζί με Τούρκους και ήταν φοβερή εμπειρία. Εκεί αρχίσαμε να βλέπουμε ένα νέο πρωτόκολλο ευρωπαϊκό για να έχουμε μια αμεσότητα με τους εθελοντές».
«Αυτό το ταξίδι ήταν πολύ ακριβό και αν δεν ήταν οι Πράξεις Αγάπης δεν θα μπορούσαμε να το κάνουμε τόσο γρήγορα. Το κάθε εισιτήριο έκανε περίπου 3000€» είπε στο τέλος.
