Της ΛΕΜΟΝΙΑΣ ΒΑΣΒΑΝΗ
Στον… αέρα κινδυνεύουν να μείνουν οι Γερμανικές αποζημιώσεις στην Ελλάδα, ύψους 162 δισ. ευρώ, ενώ παράλληλα αν η χώρα μας δεν κάνει μέχρι τις 15/1 προσφυγή στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης αναμένεται να χάσει και την αποπληρωμή μέρους του ποσού που επιδικάστηκε από τα ελληνικά δικαστήρια στους κατοίκους του Διστόμου. Από την πλευρά του υπουργείου Δικαιοσύνης τηρείται η ίδια θέση με την προηγούμενη παρέμβαση του αρμόδιου υπουργού κ. Χάρη Καστανίδη και παραμένει ανοιχτό το ενδεχόμενο της προσφυγής, ενώ την Δευτέρα το θέμα επανέφερε στη δημοσιότητα το ΛΑΟΣ που με επιστολή βουλευτών του ζητά ευρωπαϊκή παρέμβαση.
Για τη στάση της κυβέρνησης απέναντι στα θύματα της γερμανικής κατοχής διαμαρτυρήθηκε με ανακοίνωσή του (στις 3/1/2011) το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα.
Αφορμή αποτέλεσε η προσφυγή της Γερμανίας στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, κατά απόφασης Ανώτατου Δικαστηρίου της Ιταλίας, με την οποία είχε κριθεί νόμιμη κατάσχεση γερμανικού ακινήτου στη Φλωρεντία για την αποπληρωμή μέρους του ποσού που επιδικάστηκε από τα ελληνικά δικαστήρια στους κατοίκους του Διστόμου (δικαστικά έξοδα).
Το ιστορικό…
Για όσους δεν γνωρίζουν την υπόθεση να αναφέρουμε ότι η νομαρχιακή αυτοδιοίκηση Βοιωτίας είχε προσφύγει στη δικαιοσύνη για λογαριασμό των κατοίκων των συγγενών των θυμάτων του Δίστομου. Η δικαστική απόφαση τους δικαίωσε και επικυρώθηκε από τον Άρειο Πάγο. Όταν ζητήθηκε από τον αείμνηστο Γιάννη Σταμούλη (που ήταν νομάρχης Βοιωτίας και ποινικολόγος) υπογραφή του υπουργού Δικαιοσύνης στις αρχές της δεκαετίας του 2000, προκειμένου να εκτελεστεί η σχετική απόφαση, υπήρξε άρνηση υπογραφής με βάση το άρθρο 689 του Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας. Στη συνέχεια έγινε προσφυγή και η τελική απόφαση που ελήφθη ήταν ότι δεν μπορεί να κινηθεί δικαστικά ένας πολίτης (και να κάνει ατομική αγωγή) εναντίων ξένου κράτους (στην προκειμένη περίπτωση εναντίον του Γερμανικού Δημόσιου) και η τυχόν αποζημίωσή του είναι θέμα διακρατικών διαπραγματεύσεων.
Δεδομένων των παραπάνω, ο Σταμούλης κατάσχεσε ένα Γερμανικό ακίνητο στη Φλωρεντία της Ιταλίας, και με τα χρήματα που θα έπαιρνε από τον πλειστηριασμό του θα γίνονται η αποπληρωμή των δικαστικών εξόδων. Όμως οι Γερμανοί έκαναν ένσταση. Απευθύνθηκαν στο Πρωτοδικείο της Ιταλίας για να ακυρώσουν την κατάσχεση, αλλά η προσφυγή τους απορρίφθηκε. Μετά απευθύνθηκαν στο Εφετείο, το Εφετείο την απέρριψε και έπειτα απευθύνθηκαν στον Άρειο Πάγο της Ιταλίας και η προσφυγή τους απορρίφθηκε κι εκεί και τελικά προσέφυγαν στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
Η δίκη θα γίνει τον Ιούνιο του 2011 και η ελληνική κυβέρνηση είχε το δικαίωμα να κάνει προσφυγή μέχρι τις 15 Ιανουαρίου για να υποστηρίξει τις απόψεις της Ιταλίας: ότι δεν υπάρχει γερμανική ετεροδικία και ότι πρέπει να τελεστεί η απόφαση για τα θύματα του Διστόμου, που ζητούν απλώς τα δικαστικά έξοδα.
Τι υποστηρίζει η ανακοίνωση
Το Εθνικό Συμβούλιο Διεκδίκησης των οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα καταγγέλλει στην ανακοίνωσή του ότι η ελληνική δικαιοσύνη και η κυβέρνηση έχουν απεμπολήσει το δικαίωμα να παρέμβουν στο Δικαστήριο της Χάγης υπέρ της Ιταλίας και να ζητήσουν την απόρριψη της γερμανικής προσφυγής εξαιτίας των εγκληματικών αποφάσεων του Αρείου Πάγου που ορίζουν ότι τα θύματα της γερμανικής κατοχής δεν έχουν δικαίωμα ατομικής αγωγής κατά του Γερμανικού Δημοσίου και η αποζημίωσή τους είναι θέμα διακρατικών διαπραγματεύσεων, ενώ αναγνωρίζουν στη Γερμανία το δικαίωμα της ετεροδικίας.
Στην επιστολή τονίζεται ότι: «Αν δεν είχε διαπράξει τα εγκλήματα αυτά η Ελληνική Κυβέρνηση και η Ελληνική Δικαιοσύνη, θα είχε το δικαίωμα η Χώρα μας, μέχρι τις 15/1/2011 να παρέμβει στο Δικαστήριο της Χάγης υπέρ της Ιταλίας και να ζητήσει την απόρριψη της γερμανικής προσφυγής, ώστε να πάρουν οι κάτοικοι του Διστόμου ένα μικρό μέρος της αποζημίωσης, που τους επιδίκασαν τα ελληνικά δικαστήρια (τα δικαστικά έξοδα). Δυστυχώς, η παρέμβαση αυτή δεν θα γίνει. Πρώτον, διότι έχουν προηγηθεί τα αναφερόμενα στην προηγούμενη παράγραφο εγκλήματα της Ελληνικής Κυβέρνησης και δεύτερον, διότι και χωρίς αυτά η κυβέρνησή μας δεν θα τολμούσε να παρέμβει.
Για τους λόγους αυτούς παρεμβαίνει το Συμβούλιό μας με την παρούσα ανακοίνωση και α) καταγγέλλει για μια ακόμα φορά την εγκληματική συμπεριφορά των ελληνικών κυβερνήσεων σε βάρος του Ελληνικού Λαού και υπέρ της Γερμανίας και β) να ζητήσει από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης να σταθεί στο ύψος του, να μην καμφθεί από τις γερμανικές και φιλογερμανικές πιέσεις και να απορρίψει την γερμανική προσφυγή κατά της απόφασης του Αρείου Πάγου της Ιταλίας, με την οποία επικυρώθηκε η κατάσχεση γερμανικού ακινήτου κειμένου στη Φλωρεντία της Ιταλίας προς μερική (έστω και ελάχιστη) αποζημίωση των θυμάτων του Διστόμου»
Δεν βλέπουν… φως στο τούνελ
Μέχρι αυτή τη στιγμή τα θύματα και οι συγγενείς θυμάτων του Δίστομου δεν έχουν πάρει καμία χρηματική αποζημίωση και οι προβλέψεις για την επιτυχή έκβαση της υπόθεσης είναι δυσοίωνες, όπως εκτιμούν τα μέλη του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα.
«Πιέζουμε την κυβέρνηση αλλά αυτή δεν κάνει τίποτα: ούτε ζητάει τα χρήματα από την Γερμανία ούτε στη συνθήκη της Χάγης παρεμβαίνει, τουλάχιστον για το ακίνητο στην Ιταλία. Έστω γι’ αυτό το μικρό ποσό με το οποίο θα πληρωθούν τα δικαστικά έξοδα της δίκης του Διστόμου», δήλωσε στον «Τ.Θ.» ο γενικός γραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα κ. Ευάγγελος Μαχαίρας.
Και ο κ. Μαχαίρας συμπλήρωσε: «Απλούστατα η Γερμανία αρνείται να πληρώσει. Η Ελλάδα δεν κάνει τίποτα για να υποχρεώσει την Γερμανία να πληρώσει και αντιθέτως το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο της Ελλάδας αποφάσισε: «α) ότι η Γερμανία έχει το δικαίωμα τη ετεροδικίας (δεν μπορούμε να κάνουμε αγωγή κατά του γερμανικού δημοσίου στα ελληνικά δικαστήρια) και β) ότι τα θύματα δεν έχουν καν δικαίωμα ατομική αγωγής και οι αποζημιώσεις τους είναι θέμα διακρατικών διαπραγματεύσεων, τις οποίες δεν τολμά να τις κάνει η ελληνική κυβέρνηση και δεν νομίζω ότι θα το κάνει κανείς άλλος στο μέλλον (…).
Αυτή η επαίσχυντη απόφαση του Ανωτάτου Ελληνικού Δικαστηρίου ανέτρεψε την περίφημη απόφαση ολομέλειας Αρείου Πάγου υπ’ αριθμόν 12/2000 (που όριζε ότι δεν έχει δικαίωμα ετεροδικίας η Γερμανία και ότι μπορούν να εκδικάζουν τα ελληνικά δικαστήρια και επιδίκασε ένα ποσό για τους κατοίκους Διστόμου, το οποίο αφορούσε μόνο την ψυχική οδύνη)».
Να σημειωθεί ότι αναφορικά με τις υλικές ζημιές η αγωγή των θυμάτων του Διστόμου θεωρήθηκε «αόριστη».
Η Γερμανία χρωστά 64 δις. ευρώ στην Ελλάδα
Ας αναφερθούμε όμως σε αριθμούς. Σύμφωνα με την προ ημερών ανακοίνωση του υφυπουργού Οικονομίας κ. Φίλιππου Σαχινίδη οι γερμανικές πολεμικές αποζημιώσεις αγγίζουν αυτή τη στιγμή τα 162 δις. ευρώ (χωρίς του τόκους).
Το ποσό αυτό προκύπτει ως εξής:
- 108 δισ. ευρώ από την επιδικασθείσα αποζημίωση υπέρ της Ελλάδος εκ μέρους της Διεθνούς Διασκέψεως Ειρήνης των Παρισίων για την αποκατάσταση των ζημιών που προκάλεσαν τα ναζιστικά στρατεύματα στην οικονομική υποδομή της χώρας μας και
- 54 δισ. ευρώ από το αναγκαστικό κατοχικό δάνειο που η Ελλάδα κατέβαλε το 1942 στους Γερμανούς.
«Ανοιχτό το ενδεχόμενη προσφυγής», λέει το υπουργείο
Ανοιχτό αφήνει το ενδεχόμενο προσφυγής στο διεθνές δικαστήριο της Χάγης για την υπόθεση του Διστόμου η ηγεσία του υπουργείου Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Μάλιστα, σύμφωνα με πληροφορίες του «Τ.Θ.» διατηρείται η ίδια θέση που ανέπτυξε ο κ. Χαράλαμπος Καστανίδης σε ομιλία του στη Βουλή την Παρασκευή 3 Δεκεμβρίου 2010, απαντώντας σε σχετική ερώτηση του βουλευτή του ΛΑΟΣ κ. Άδωνι Γεωργιάδη.
Τότε ο κ. Καστανίδης είχε αναφέρει μεταξύ άλλων τα εξής:
«(…) Στις αρχές του τρέχοντος έτους, η ιταλική κυβέρνηση εξέδωσε νομοθετικό διάταγμα καθιστώντας προσωρινά μη εκτελεστούς τους τίτλους που απεδέχθη το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο της Ιταλίας, με το επιχείρημα ότι έχει γίνει προσφυγή της Γερμανίας στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης στη βάση της ευρωπαϊκής σύμβασης για τη φιλική διευθέτηση των διαφορών.
Υπογραμμίζω ότι η Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τη φιλική διευθέτηση των διαφορών που επικαλείται η Γερμανία –και στη βάση αυτή θα γίνει η συζήτηση στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης- δεν έχει επικυρωθεί από τη χώρα μας.
Κατόπιν αυτών, σύμφωνα με το άρθρο 33 της Διεθνούς Σύμβασης για τη Χάγη, η Ελλάδα ως τρίτη χώρα –τρίτη χώρα, σε σχέση με την απόφαση των ιταλικών δικαστηρίων- δικαιούται να παρέμβει.
Πρέπει να σας πω ότι αυτήν την ώρα οι υπηρεσίες του υπουργείου Δικαιοσύνης εξετάζουν με πολύ μεγάλη προσοχή τη νομική βάση, ώστε να πετύχει η πιθανή παρέμβαση της Ελλάδας και όχι να γίνει απλώς για να πούμε ότι έγινε»*.
*Από τα ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΤΗΣ ΒΟΥΛΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ, Παρασκευής 3 Δεκεμβρίου 2010.
Ευρωπαϊκή παρέμβαση ζητεί ο ΛΑΟΣ
Βουλευτές του ΛΑΟΣ έφεραν ξανά το θέμα στη δημοσιότητα προχθές με επείγουσες επιστολές προς τον πρόεδρο της ΕΚΤ, Ζαν Κλοντ Τρισέ, τον πρόεδρο του Eurogroup Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, τον πρόεδρο της Ευρωβουλής Γέρζι Μπούζεκ, αλλά και την Επιτροπή Αναφορών, με τις οποίες ζητούν να τεθεί το ζήτημα της άμεσης καταβολής των γερμανικών πολεμικών αποζημιώσεων στην Ελλάδα.
Επικαλούμενοι τα δημοσιονομικά προβλήματα της χώρας, αλλά και την «έλλειψη έγκαιρης και αποτελεσματικής δράσεως εκ μέρους της ΕΕ», οι βουλευτές κ. κ. Β. Αποστολάτος, Η. Πολατίδης, Α. Κολοκοτρώνης, Π. Μαρκάκης και Κ. Αϊβαλιώτης ζητούν την ευρωπαϊκή παρέμβαση, ώστε η γερμανική κυβέρνηση «να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της έναντι της Ελλάδας». Συγκεκριμένα σημειώνουν:
«Το ελληνικό δημόσιο χρέος βρίσκεται ήδη στα 330 δισ. ευρώ, όπως ανέφερε ο υφυπουργός Οικονομικών κ. Σαχινίδης στην Βουλή των Ελλήνων στις 13/12/2010. Παράλληλα ο ίδιος υφυπουργός, την ίδια μέρα, επιβεβαίωσε την οφειλή εκ μέρους της Γερμανίας ύψους 162 δις ευρώ προς την Ελλάδα η οποία αναφέρεται στις εκκρεμούσες Γερμανικές πολεμικές αποζημιώσεις.
Παρακαλούμε θερμά για την παρέμβασή σας ώστε η Γερμανική κυβέρνηση να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της έναντι της Ελλάδας και να καταβάλει αμέσως το παραπάνω ποσό, μια υποχρέωση που αναιτιολόγητα εκκρεμεί από το 1945 και αποτελεί παράδοξο γεγονός μεταξύ κρατών-μελών της ΕΕ».
Πάντως για την κατάσταση που επικρατεί σχετικά με το θέμα κάτοικοι του Διστόμου έκαναν το βράδυ της Κυριακής παράσταση διαμαρτυρίας με αναμμένα κεριά έξω από τη γερμανική πρεσβεία στο Ψυχικό.
Οι συγκεντρωθέντες που επέδωσαν ψήφισμα σε εκπρόσωπο της Πρεσβείας, θέλησαν να στείλουν το μήνυμα ότι οι Γερμανοί δεν μπορούν να έχουν μόνο απαιτήσεις από τους Έλληνες, αλλά έχουν και οφειλές, τόσο στο Δίστομο, όσο και στα Καλάβρυτα, αλλά και δεκάδες ακόμη μαρτυρικά χωριά.
«Οι νέοι από το Δίστομο που ανάβουν απόψε ένα κερί, δεν το κάνουν για τα λεφτά της αποζημίωσης, αλλά για την αναγνώριση ενός από τα μεγαλύτερα εγκλήματα πολέμου κατά της ανθρωπότητας. Για να υπάρξει μετά από 67 χρόνια δικαίωση των σφαγιασθέντων», τονίζεται στο ψήφισμά.
Για το Δίστομο
Στο Δίστομο του νομού Βοιωτίας έγινε κατά την διάρκεια του Β' Παγκοσμίου πολέμου μια από τις μεγαλύτερες σφαγές αμάχων από της Γερμανικές κατοχικές δυνάμεις στην Ελλάδα.
Οι νεκροί του Δίστομου έφτασαν τους 228, από τους οποίους οι 117 γυναίκες και 111 άντρες, ανάμεσα τους 53 παιδιά κάτω των 16 χρόνων. Η μαρτυρία του απεσταλμένου του Διεθνούς Ερυθρού Σταυρού Eλβετού George Wehrly, που έφτασε στο Δίστομο μετά από λίγες μέρες, κάνει λόγο για 600 νεκρούς στην ευρύτερη περιοχή.
*Πληροφορίες από το Wikipedia.