">
Του Γιώργου Παπαδημητρίου
Α) Ο εμποτισμός του γερμανικού ψυχισμού με ένα βάρος αφόρητων τύψεων, οι οποίες σχεδόν αυτούσιες μεταφέρθηκαν στις επόμενες και ολότελα αθώες γενεές. Αμαρτίες γονέων (και παππούδων) παιδεύουσι τέκνα, ως γνωστόν. Αυτή η ισχυρότατη κουλτούρα ενοχής γέννησε καταπίεση, σύνδρομα και το χειρότερο όλων, δια ροπάλου ευαισθησίες. Οι Γερμανοί όφειλαν πάση θυσία να ξεχάσουν, λησμονώντας πως ο μόνος τρόπος για να ξεχάσεις είναι να θυμάσαι, να κατανοείς, να ερμηνεύεις, όχι να διαγράφεις μονοκονδυλιά. Η σβάστικα απαγορεύτηκε δια νόμου, το ίδιο και η ναζιστική ιδεολογία, οι πολυπληθείς νεό-ναζί πυρήνες δεν δείχουν παρόλα αυτά να πτοούνται, ίσα ίσα το αντίθετο, ενισχύουν το ιδεολογικό τους οπλοστάσιο. Οι Γερμανοί βίωσαν μία περίοδο, κατά την οποία μονάχα και η δήλωση της εθνικότητάς τους ισοδυναμούσε με ντροπή και έπρεπε να γίνεται ψιθυριστά. Ακόμη ένας καταστροφικός χειρισμός, καθώς η άγραφη αυτή αποδοκιμασία απέφερε τα ακριβώς αντίθετα αποτελέσματα. Την αντανακλαστική αντίδραση προς μία καταπιεστική δράση. Οι Γερμανοί αναζήτησαν εκ νέου πεδία υπεροχής, έψαξαν διόδους που θα τους επέτρεπαν να βροντοφωνάξουν την ανωτερότητά τους. Πού θα εκδηλωνόταν πλέον αυτή; Όχι στο πεδίο της μάχης, αλλά….
Β)…στον καθαγιασμό της παραγωγικότητας, στη θρησκευτική λατρεία της βελτιστοποίησης της αποδοτικότητας. Η Γερμανία βρέθηκε για δεύτερη φορά καθημαγμένη και βαριά ηττημένη μέσα σε λιγότερο από τριάντα χρόνια. Όφειλε να σταθεί στα πόδια της, να τραβήξει ξανά προς τη δόξα. Ούτως ή άλλως, επρόκειτο για μία χώρα με βαρύ ποινικό μητρώο στο νοσηρό ιδεολόγημα της εθνικής υπερηφάνειας. Ανάπτυξη και ανοικοδόμηση über alles. Η προσήλωση στον στόχο μνημειώδης, το νέο πρότυπο ανθρώπου δεν θα σχετιζόταν με τα χρώματα μαλλιών, δέρματος ή ματιών, θα βασιζόταν στην ικανότητά του να παραγάγει. Παράπλευρη συνέπεια όλων των παραπάνω, ένα άκρατο πνεύμα φιλό-αμερικανισμού, το οποίο δεν απαντάται σε καμία άλλη αναπτυγμένη χώρα της Ευρώπης. Ούτε καν στη Μεγάλη Βρετανία, όπου παρά τις εμφανέστατες εκλεκτικές συγγένειες, ο φλεγματικός σωβινισμός υψώνει ένα, έστω και διάφανο, πλέγμα διαχωρισμού. Το οικονομικό θαύμα της εποχής του Κόνραντ Αντενάουερ στηρίχτηκε σε μία αθρόα εισροή αμερικανικών κεφαλαίων. Κάθε θαύμα όμως, εδράζεται κατά βάθος σε λογικές εξηγήσεις και αιτίες, όπως…
Γ)…τη δογματική τήρηση των κανόνων, τη στρατιωτική πειθαρχία των μελών μίας κοινωνίας, η οποία ανά στιγμές ομοιάζει με αυτή των μυρμηγκιών. Η πίστη των Γερμανών στη δομή του συστήματός τους αγγίζει τα όρια του μεταφυσικού και οι όποιες παρεκκλίσεις είναι παντελώς ανεπιθύμητες. Οι Γερμανοί διακατέχονται από ένα αξιοθαύμαστο πνεύμα οικονομίας, υπό την έννοια της πλήρους εκμετάλλευσης των διαθέσιμων πόρων και μέσων, καθώς και από μία εξίσου αξιομνημόνευτη ολιγάρκεια. Δύσκολα θα συναντήσετε στην εύπορη Γερμανία εκτρωματικά νεόπλουτες συμπεριφορές ή την αποθέωση του φαίνεσθαι, όπως στην Ελλάδα της τελευταίας δεκαπενταετίας. Μολαταύτα, θα υψωθεί ένα πελώριο και αδιαπέραστο τείχος, μπροστά στην οποιαδήποτε απόπειρα παράκαμψης της τυπικής νομιμότητας. Η πιθανότητα δομικών ή συστημικών ατελειών δεν υφίσταται. Ως φυσικό επακόλουθο, η πάντα γόνιμη διαδικασία της αμφισβήτησης και της μαχητικότητας, μοιάζει μάλλον περιττή. Η ευθύνη έχει διοχετευτεί στο αποκλειστικά ορατό και απτό επίπεδο. Για να το θέσουμε αλλιώς, μία εταιρία που πετσοκόβει τα δάση του Αμαζονίου για να παραγάγει σόγια ή βιοκαύσιμα κάνει τη δουλειά της. Όποιος εκτυπώσει πέντε σελίδες παραπάνω καταστρέφει το πλανητικό οικοσύστημα…
