Πολιτική 08.10.26 09:30

Ενεργειακή στήριξη: Στο τραπέζι του Eurogroup και Ecofin το ελληνικό σχέδιο

Προσθέστε το typosthes.gr ως προτιμώμενη πηγή στα αποτελέσματα αναζήτησης στην Google

Κρίσιμες οι συνεδριάσεις των υπουργών Οικονομικών σήμερα και αύριο – «Μάχη» για δημοσιονομική ευελιξία πριν τη Σύνοδο Κορυφής

Το ελληνικό σχέδιο για επέκταση της εθνικής ρήτρας διαφυγής και παρεμβάσεις στον τομέα της ενέργειας, αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο των συνεδριάσεων Eurogroup και Ecofin, σήμερα και αύριο στο Λουξεμβούργο. Οι ευρωπαίοι υπουργοί Οικονομικών συνεδριάζουν σε μια στιγμή κατά την οποία η ενεργειακή κρίση ξαναφέρνει στο προσκήνιο το δίλημμα μεταξύ δημοσιονομικής πειθαρχίας και ανάγκης στήριξης της οικονομίας.

Στο Eurogroup υπό την προεδρία του Κυριάκου Πιερρακάκη θα εξεταστεί ο αντίκτυπος της αναταραχής των αγορών ενέργειας στην οικονομία της ζώνης του ευρώ. Η Κομισιόν θα εκθέσει την κατάσταση και οι υπουργοί θα συζητήσουν τις επιπτώσεις της στις μακροοικονομικές και διαρθρωτικές πολιτικές.

Στο αίτημα του προς την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Κυριάκος Μητσοτάκης καλεί την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενόψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου την επόμενη εβδομάδα στις Βρυξέλες, να εξετάσει προτάσεις για ανάληψη ευρωπαϊκής δράσης για την αντιμετώπιση των συνεπειών της ενεργειακής κρίσης.

Η ελληνική πρόταση περιλαμβάνει ευελιξία για περαιτέρω μέτρα στήριξης στον τομέα της ενέργειας, με εξαίρεση από τους κανόνες αύξησης δαπανών των κρατικών εσόδων από τις ανατιμήσεις καυσίμων, ώστε να μπορούν εκτάκτως να διατεθούν για κάλυψη στοχευμένων ενεργειακών αναγκών του χειμώνα. Ωστόσο η συζήτηση αναμένεται να οδηγήσει σε νέα αναμέτρηση δυνάμεων μεταξύ Βορρά – Νότου, για το κατά πόσον μπορεί να επιτραπούν μεγαλύτερα ελλείμματα λόγω κάλυψης ενεργειακού κόστους νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Σχέδιο 1 δισ. για επενδύσεις

Πέραν από τις άμεσες επιδοτήσεις πάντως, η Αθήνα θα καταθέσει αύριο στο Ecofin και ένα επενδυτικό σχέδιο ύψους περίπου στο 1 δισ. ευρώ, για την αξιοποίηση της ήδη αποφασισμένης επέκτασης της ρήτρας διαφυγής για ενεργειακές δαπάνες. Το σχέδιο της Αθήνα περιλαμβάνει κατάλογο μέτρων ενεργειακής ασφάλειας με άμεση δημοσιονομική επίπτωση, τα οποία αποφασίστηκαν μετά τις 28 Φεβρουαρίου 2026. Στόχος είναι η μείωση της εξάρτησης από εισαγόμενα ορυκτά καύσιμα και η ενίσχυση της ευρωπαϊκής ενεργειακής ασφάλειας, με επενδύσεις που, σύμφωνα με το προσχέδιο του προϋπολογισμού 2027, αναμένεται να προσεγγίσουν το 1 δισ. ευρώ έως το 2028.

Τα έργα αυτά μπορούν αφορούν δύο βασικές κατηγορίες:

· Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, αποθήκευση, αλλαγή θέρμανσης σε κατοικίες και ενεργειακή θωράκιση δημοσίων κτιρίων. Μεταξύ άλλων προβλέπονται: πανελλαδικό πρόγραμμα για αντλίες θερμότητας και ηλιακούς θερμοσίφωνες με 100.000 δικαιούχους (200 εκατ. ευρώ), νέο πρόγραμμα επιχορήγησης μπαταριών για ΑΠΕ (200 εκατ. ευρώ), έργο Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης στη Δυτική Μακεδονία και τη Μεγαλόπολη για 10.000 δικαιούχους (50 εκατ. ευρώ), ενεργειακή αναβάθμιση 109 παλαιών κτιρίων του Δημοσίου και πανεπιστημίων μέσω του προγράμματος «ΗΛΕΚΤΡΑ» (117 εκατ. ευρώ) και αναβάθμιση 246 σχολικών μονάδων, νηπιαγωγείων και βρεφονηπιακών σταθμών με το πρόγραμμα «ΦΟΙΒΟΣ – ΑΘΗΝΑ» (45 εκατ. ευρώ).

· Βιομηχανία και υποδομές: δράση δέσμευσης και αποθήκευσης άνθρακα στη βιομηχανία (50 εκατ. ευρώ), σιδηροδρομικά έργα ενίσχυσης της ασφάλειας και επεκτάσεων (320 εκατ. ευρώ) και σταθμοί φόρτισης λεωφορείων (20 εκατ. ευρώ).

Οι σχετικές δαπάνες προσμετρώνται στο πρωτογενές αποτέλεσμα και στο δημόσιο χρέος. Η ενεργοποίηση της ρήτρας θα επιτρέψει στην Ελλάδα να τις αντιμετωπίσει ως επιλέξιμες για ευελιξία, εφόσον η Κομισιόν κρίνει ότι πληρούν τα κριτήρια για μέτρα ενεργειακής ασφάλειας. Η διαδικασία προβλέπει ότι η χώρα θα υποβάλλει δύο φορές ετησίως αναλυτική έκθεση στην Επιτροπή, με τον κατάλογο των μέτρων που θεωρεί επιλέξιμα, τεκμηριώνοντας την επιλεξιμότητα και τον δημοσιονομικό τους αντίκτυπο. Η έκθεση της Άνοιξης θα καλύπτει μέτρα και κόστος για το προηγούμενο έτος καθώς και προβλέψεις για το τρέχον, ενώ η έκθεση του Φθινοπώρου θα περιλαμβάνει μέτρα για το τρέχον και το επόμενο έτος που έχουν θεσπιστεί ή ανακοινωθεί με αξιόπιστο τρόπο.

Η μάχη για την ευελιξία

Παράλληλα, η συνεδρίαση των υπουργών Οικονομικών στο Λουξεμβούργο θα σηματοδοτήσει την πρώτη ανοιχτή αναμέτρηση μεταξύ χωρών που ζητούν μεγαλύτερο χώρο στα ελλείμματα λόγω ενεργειακού κόστους και εκείνων που επιμένουν σε αυστηρή τήρηση των κανόνων.

Ένας συνασπισμός χωρών του Νότου – Ελλάδα, Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία και Κύπρος – πιέζει για προσωρινή αύξηση των δημοσιονομικών αποκλίσεων, ώστε να χρηματοδοτηθούν μέτρα στήριξης νοικοκυριών και επιχειρήσεων. Απέναντί τους, ορισμένες πρωτεύουσες της Βόρειας Ευρώπης, με την Ολλανδία να ηγείται της αδιάλλακτης γραμμής, απορρίπτουν οποιαδήποτε «χαλάρωση» του πλαισίου δημοσιονομικής πειθαρχίας.

Η Γερμανία αποκρούει προτάσεις για γενικευμένη ευελιξία και δημοσιονομική χαλάρωση. Θέτει στο τραπέζι άλλα εργαλεία, όπως φορολόγηση έκτακτων κερδών σε πετρελαϊκές εταιρείες, επιδιώκοντας να ισορροπήσει μεταξύ πίεσης για στήριξη και ανάγκης διατήρησης της αξιοπιστίας των δημοσιονομικών κανόνων και δεσμεύσεων.

Η πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, μιλώντας στο Ευρωκοινοβούλιο πριν από δύο ημέρες, αναγνώρισε την πίεση που ασκείται στα ευρωπαϊκά νοικοκυριά από τις τιμές της ενέργειας, αλλά δεν άνοιξε την πόρτα σε οριζόντια μέτρα. Τόνισε ότι οποιαδήποτε παρέμβαση πρέπει να είναι προσωρινή, στοχευμένη και να προστατεύει κυρίως τα πιο ευάλωτα στρώματα.

Τι θα κριθεί στη Σύνοδο

Ό,τι και να συμφωνηθεί σε επίπεδο Eurogroup, η τελική απόφαση ανήκει στους αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, οι οποίοι θα συνεδριάσουν την επόμενη Πέμπτη και Παρασκευή στις Βρυξέλλες. Εκεί θα κριθεί αν θα δοθεί πολιτική εντολή για ευελιξία ή αν θα επικρατήσει η γραμμή της αυστηρότητας. Για την Ελλάδα, η συζήτηση έχει διπλή σημασία: από τη μια πιέζει στο αίτημα για ευελιξία με το οποίο συντάσσεται ο ευρωπαϊκός Νότος αλλά, αφετέρου, αναμένει έγκριση για να προχωρήσει το ελληνικό σχέδιο επέκτασης της ρήτρας διαφυγής και στον τομέα της ενέργειας. Θετική έκβαση στα δύο αυτά πεδία θα σήμαινε όχι μόνο δημοσιονομικό χώρο για το επενδυτικό σχέδιο κοντά στο 1 δισ. ευρώ, αλλά και για επιπλέον επιδοτήσεις και στοχευμένα μέτρα στήριξης εντός των ευρωπαϊκών κανόνων, αξιοποιώντας με ευελιξία τα περιθώρια που επιτρέπει το νέο Σύμφωνο Σταθερότητας.

Πηγή: newmoney.gr

ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ