Της ΛΕΜΟΝΙΑΣ ΒΑΣΒΑΝΗ
Την άγνωστη σε πολλούς ιστορία Τούρκων διπλωματών που με τις ενέργειές τους βοήθησαν στο να σωθούν Εβραίοι τουρκικής ή μη καταγωγής κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου είδαν το βράδυ της Τετάρτης οι προσκεκλημένοι του Τουρκικού Προξενείου στη Θεσσαλονίκη, σε μια προβολή του ντοκιμαντέρ «Turkish passport» που έγινε σε συνεργασία με την Εβραϊκή Κοινότητα Θεσσαλονίκης και το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης στην αίθουσα Τζον Κασσαβέτης.
Αφορμή; Ο εορτασμός της Διεθνούς Ημέρας Μνήμης των Θυμάτων του Ολοκαυτώματος (που γιορτάζεται στις 27/1).
Προλογίζοντας την ταινία ο Γενικός Πρόξενος της Τουρκικής Δημοκρατίας στη Θεσσαλονίκης κ. Orhan Yalman Okan είπε μεταξύ άλλων: «Το 1492 οι Σεφαραδίτες εβραίοι από την Ισπανία έπρεπε να εγκαταλείψουν τη χώρα τους. Η οθωμανική αυτοκρατορία τους απηύθυνε πρόσκληση για να έρθουν στα εδάφη της και όντως αρκετοί το έπραξαν. Η 500η επέτειος αυτής της πρόσκλησης γιορτάστηκε το 1992. Αρκετοί δεν γνωρίζουν πως κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου η Τουρκία προσπάθησε να προστατέψει τους Εβραίους από το ναζιστικό καθεστώς. Η Τουρκική κυβέρνηση χορήγησε τουρκικό διαβατήριο σε εβραίους πρόσφυγες που ζούσαν σε χώρες όπως πχ η Γαλλία, για να βρουν καταφύγιο στην χώρα μας. Υπολογίζεται πως περί του 100.000 εβραίοι τουρκικής καταγωγής σώθηκαν με αυτό τον τρόπο. Το Ολοκαύτωμα είναι προϊόν αντισημιτισμού και έγκλημα κατά της ανθρωπότητας. Η Τουρκία θα συνεχίσει να θυμάται αυτό το γεγονός με στόχο την καταπολέμηση του ρατσισμού και της ισλαμοφοβίας».
Ο κ. Okan πρόσθεσε δε πως για να γίνει πραγματικότητα αυτό το ντοκιμαντέρ το Τουρκικό Υπουργείο Εξωτερικών άνοιξε τα αρχεία του στους ερευνητές οι οποίοι από την πλευρά τους μίλησαν και με επιζώντες των τρένων που μετέφεραν εβραίους πίσω στην Τουρκία σε μια προσπάθεια να τους σώσουν από του Ναζί.