">
Συνέντευξη στη ΛΕΜΟΝΙΑ ΒΑΣΒΑΝΗ
«Μια αρυτίδωτη τραγωδία πανίσχυρη στο χρόνο είναι οι Πέρσες του Αισχύλου», σημειώνει η Νικαίτη Κοντούρη με αφορμή τη σκηνοθεσία που έχει αναλάβει για το συγκεκριμένο έργο, το οποίο θα το δούμε επί σκηνής στην πόλη μας, στο Θέατρο Δάσους από τις 16 έως τις 19 Ιουλίου. Θέματα όπως ο φόβος της ανατροπής, η αλαζονεία της εξουσίας και η ματαιότητα του πολέμου εμπεριέχονται σε αυτό. Η ίδια εστίασε στο λόγο του Αισχύλου και μαζί με τους ηθοποιούς, αλλά και τους υπόλοιπους συντελεστές έφτιαξαν μια παράσταση λιτή. Μια δουλειά που αναμένεται με ενδιαφέρον, καθώς στους πρωταγωνιστικούς ρόλους θα συναντήσουμε τον Γιάννη Φέρτη (ως Δαρείο) που επιστρέφει μετά από 41 χρόνια σε αρχαία τραγωδία, τον Άκη Σακελλαρίου να ερμηνεύει την Άτοσσα, το Λάζαρο Γεωργακόπουλο να γίνεται Αγγελιοφόρος και τον Γιώργο Κολοβό να αναλαμβάνει το ρόλο του Ξέρξη. Σημαντικός είναι και ο ρόλος του χορού, που όπως μας είπε η σκηνοθέτης είναι πρωταγωνιστικός. Αλλά και των τριών «Νυφών του πένθους» «που παρεμβάλουν τη διαμαρτυρία τους για το χαμό του ανθού της Περσίας και κάνουν με τις παρεμβάσεις άκρως συμπαντική τη ματαιότητα του θανάτου τόσων νέων ανθρώπων και ψυχών στους πολέμους ανά τον κόσμο.
-Τι κάνει τους «Πέρσες» να ξεχωρίζουν;
-Με την πρώτη ανάγνωση νιώθεις ότι έχεις να κάνεις με ένα αντιπολεμικό μανιφέστο. Μελετώντάς το όμως λίγο παραπάνω ανακαλύπτεις ένα βαθιά πολιτικό και βαθιά θρησκευτικό κείμενο. Βλέπεις ανάγλυφα τα γεγονότα της εποχής.
Ταιριάζει απόλυτα με το τι συνέβαινε τότε που η δημοκρατία πήγαινε να εδραιωθεί στην Αθήνα: ότι υπήρχαν αντιρρήσεις, αντιπαλότητες, αντιφάσεις, ότι το όχημα του Αισχύλου είναι η μάχη, η νίκη, η ομοψυχία και ότι οι Έλληνες πολεμάνε για να προστατέψουν τα σπίτια τους, τους ναούς τους και την πατρίδα τους.
Στους δημοκρατικούς πολίτες υπάρχει η προσωπική εντολή. Δεν είναι μόνο οι εντολές κάποιων που είναι θεόσταλτοι όπως σε μια κοινωνία σαν την Περσική, όπου όλοι υποκλίνονται στον αντιπρόσωπο του Θεού, είτε είναι ο Δαρείος, είτε ο Ξέρξης, είτε η Άτοσσα.
Οι Πέρσες τρέμουν μήπως με το που διαλυθεί η αυτοκρατορία ο κόσμος ξεσηκωθεί.
-Πόσο επίκαιρο είναι το έργο;
-Είναι απίστευτα επίκαιρο! Υπάρχει ο φόβος, η συναίσθηση και η ευθύνη του πολίτη. Στην Αρχαία Αθήνα επέλεγαν τους αντιπροσώπους τους, είχε λόγο ο κάθε πολίτης, και αυτό είναι κάτι που αφορά και εμάς άμεσα, και τη δημοκρατία στο διηνεκές.
Αλλά όσον αφορά στην προστασία της δημοκρατίας υπάρχει ο φόβος που δημιουργείται από κάποιες κάστες -τότε ονομάζονταν ολιγαρχία ή τυραννία. Κι αυτό το συναίσθημα δείχνει μεγάλη αδυναμία. Προσωπικά πιστεύω ότι δεν πρέπει να φοβόμαστε.
-Αυτό είναι και το μήνυμα στην τραγωδία αυτή;
-Όχι μόνο. Είναι πάρα πολλά τα μηνύματα που μεταφέρει ένα έργο τόσο πυκνό όσο είναι οι «Πέρσες». Αν θέλουμε να δούμε κάποιες σταθερές που το διατρέχουν είναι ο φόβος που γίνεται τρόμος γιατί διαλύεται μια ολόκληρη αυτοκρατορία και οι άνθρωποι δεν ξέρουν πώς να το διαχειριστούν. Επίσης ο φόβος εμπεριέχει και την πιθανή ανατροπή του πολιτεύματος, οπότε πρέπει να προστατέψουν τα θέσφατα της βασιλείας.
Ο Αισχύλος βρίσκει έναν ιδιοφυή τρόπο για να δώσει όλα τα σήματα κινδύνου στους Έλληνες, που είναι και συμπολεμιστές του από τη ναυμαχία της Σαλαμίνας (σημ. ο ίδιος πολέμησε εκεί). Επιλέγει ιστορικά γεγονότα χωρίς να ταυτίζεται η τραγωδία απόλυτα με αυτά. Είναι ένας δραματουργός που δανείζεται στοιχεία από την τρέχουσα ιστορία, αλλά φτιάχνει μια τραγωδία πανίσχυρη στο χρόνο και αρυτίδωτη, άρα η σύνδεση δεν μπορεί να είναι μόνο με το τώρα, αλλά είναι και με το τότε, το πριν και το μετά.
Περιορίζεται πολύ η δύναμή της και τα νοήματά της αν τη βάλουμε μόνο στη σημερινή εποχή. Όμως κατά ένα περίεργο τρόπο είναι εξαιρετικά συνδεδεμένη με το σήμερα.
-Έχετε αναφέρει ότι η παρουσία του χορού είναι πολύ σημαντική στην παράσταση. Γιατί;
-Είναι πρωταγωνιστής. Είναι ένα σώμα εξαιρετικών ηθοποιών. Έχουν καταβάλει απίστευτη προσπάθεια για να αποδοθεί ο λόγος με λιτότητα και καθαρότητα, και χωρίς συναίσθημα, γιατί αυτό τους ζήτησα. Παράλληλα ο χορός πρέπει να είναι πιστός στις υπέροχες μουσικές που έκανε η Σοφία Καμαγιάννη, και να κινηθεί και σωματικά βάσει του αυτοσχεδιασμού της χορογραφίας του Κώστα Γεράρδου.
Οι απαιτήσεις είναι τεράστιες για το σώμα του χορού γιατί πρέπει να έχει κοινό αίσθημα, χωρίς να χάσει όμως τη δύναμη της προσωπικότητάς του ο καθένας.
Στους «Πέρσες» ο χορός εκφράζει την οργή, τον πόνο, τη διάλυση, κουβαλάει σύμβολα και στοιχεία από ταπεινό ύφασμα φτιαγμένα και μοιάζει σαν να είναι οι δικοί τους άνθρωποι που πήγαν στην εκστρατεία και να θυμούνται το τρομακτικό χτύπημα που έχει υποστεί η χωρά τους.
-Γιατί επιλέξατε να υποδυθεί την Άτοσσα ο κ. Σακελλαρίου;
-Η επιλογή έγινε για την αξιοσύνη του κ. Σακελλαρίου. Η Άτοσσα είναι ο πρώτος ρόλος στην ιστορία του θεάτρου που έχει σωθεί. Συνομιλεί με το χορό σε πρόζα. Είναι το σύμβολο της μάνας, αλλά και της μάνας - βασίλισσας. Και εφόσον έχει φύγει ο Δαρείος, και ο Ξέρξης έχει πάει εκστρατεία, η μάνα κυριαρχεί. Ενυπάρχει στα λόγια της η αγωνία για τη ματαιότητα του άκρατου πλούτου και είναι μια περσόνα που αντιλαμβάνεται τα πάντα σε βάθος.
Οπότε είτε γυναίκα την ερμηνεύσει, είτε άνδρας θα πρέπει πρωτίστως να είναι καλοί ηθοποιοί, και να μπορούν να συλλάβουν την πολυπρισματικότητα του ρόλου.
-Πού εστιάσατε τη ματιά σας;
-Τα πάντα για μας ήταν ο λόγος. Και ο Αισχύλος είναι συμπυκνωμένος και ακριβής σε αυτά που λέει στο έργο του. Στο εικαστικό μέρος είναι εξαιρετική η δουλειά των Μετζικώφ και Πάτσα. Όλα είναι λιτά. Χρησιμοποιήθηκε μόνο ό,τι ήταν αναγκαίο για την παράσταση. Δεν υπάρχει διακόσμηση, αλλά έντονη γεωμετρία. Υπάρχει στυλιζάρισμα σε πολλά σημεία, χωρίς όμως αυτό να είναι ακραίο.
Υπάρχει ένα σχόλιο βέβαια από τις τρεις «Νύφες του πένθους» που παρεμβάλουν τη διαμαρτυρία τους για το χαμό του ανθού της Περσίας και κάνουν με τις παρεμβάσεις άκρως συμπαντική τη ματαιότητα του πολέμου και του χαμού, του θανάτου τόσων νέων ανθρώπων και ψυχών στους πολέμους ανά τον κόσμο.
Παραστάσεις 16-19 Ιουλίου - Θέατρο Δάσους, Θεσσαλονίκη,
25-26 Ιουλίου - Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, Καβάλα, 29 Ιουλίου - Αλεξανδρούπολη, Θέατρο Πάρκου Εγνατία.
Τιμή προπώλησης: 12 €, Κανονικό εισιτήριο: 15 €, Φοιτητικό/ Άνω των 65 / Ανέργων / Ομαδικό: 12 €, Σπουδαστές που εμπίπτουν στο πλαίσιο του Σύμφωνου Συνεργασίας που υπέγραψε το ΚΘΒΕ με το Υπουργείο Παιδείας: 8€, Συνοδοί ΑΜΕΑ: 8 €.
