Συνέντευξη στην Λεμονιά Βασβάνη
Ο Μικρός Βορράς, που πάντα έχει προσεγμένες παραστάσεις και έργα που δεν περιορίζονται μόνο στην εικόνα και στο θέαμα, αλλά προσεγγίζουν και τον ψυχικό και τον νοητικό, και τον πνευματικό του κόσμο των μικρών θεατών, αυτή τη χρονιά πήγε ένα βήμα παραπάνω. Παρουσιάζει στο Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο την παράσταση «Η Φάρμα των Ζώων» – The Musical».
Πρόκειται για ένα εκπαιδευτικό και διαδραστικό μιούζικαλ βασισμένο στο διαχρονικό έργο του Τζορτζ Όργουελ. Με ζωντανή μουσική και video mapping φέρνει στη σκηνή μια φρέσκια πρόταση. «Ήθελα αυτό το έργο να είναι σαν ένα σποράκι για την αφύπνιση της αληθινής δημοκρατικής συνείδησης! Ένα έργο το οποίο θα μιλάει για τη δύναμη του “μαζί”», ανέφερε ο σκηνοθέτης και ιδρυτής της ομάδας κ. Τάσος Ράτζος στο «ΤyposThes».
Και συμπλήρωσε: «Πιστεύουμε ότι κάθε παράσταση μπορεί πραγματικά να μετακινήσει τους θεατές. Τα έργα λοιπόν που επιλέγουμε και ο τρόπος με τον οποίον γίνεται το ανέβασμά τους έχουν στόχο καταρχήν την χρησιμότητα». Σχολίασε πως «Αν μετά την παράσταση τα παιδιά γίνουν πιο ενεργοί πολίτες στην καθημερινότητά τους θα έχουμε κερδίσει το στοίχημα», ενώ δεν παρέλειψε να αναφερθεί και για το άνοιγμα που κάνει ο Μικρός Βορράς στην Αθήνα.
-Η φάρμα των ζώων ενώ μοιάζει με ένα παραμύθι έχει και βαθύτερα νοήματα. Πώς τα μεταφέρετε στη σκηνή για τους μικρούς θεατές;
-Πράγματι εξωτερικά μοιάζει με παραμύθι γιατί ακολουθεί αυτήν την πανάρχαια αφηγηματική τεχνική να δίνουμε ανθρώπινο λόγο και χαρακτήρα στα ζώα. Εκεί όμως τελειώνει και η επίγευση του παραμυθιού γιατί το έργο είναι ένα καθαρά πολιτικό έργο που μιλάει για την διαφθορά της εξουσίας. Οπότε και για μας, όσο κι αν μας ενθουσίασε αρχικά η ιδέα, ήταν πολύ δύσκολη αυτή η μεταφορά. Χωρίς την πολύτιμη συμβολή της Τζούλιας Διαμαντοπούλου, η οποία ανέλαβε να διασκευάσει το έργο σε στίχο και να το προσαρμόσει για παιδιά, ομολογώ δύσκολα θα τα καταφέρναμε μόνοι μας. Όταν λοιπόν ήρθε αυτό το κείμενο ένιωσα μια τεράστια αγαλλίαση γιατί κατάλαβα, ότι αυτό που τόσο πολύ ήθελα, ναι, μπορεί να γίνει! Μπορεί κανείς πραγματικά να κάνει ένα πολιτικό θεατρικό έργο για τα παιδιά. Με το χιούμορ του, τη μαγεία, τον υπέροχο στίχο. Κατόπιν έδωσα το κείμενο στην Μελίνα Χατζηγεωργίου, η οποία είναι χρόνια συνεργάτης του μικρού Βορρά και ειδικεύεται στα θεατροπαιδαγωγικά, η οποία με τη σειρά της, στήριξε αυτή την προσπάθεια μας να μιλήσουμε για αυτά τα σύνθετα νοήματα όπως είναι ισότητα, η ανισότητα, η δικαιοσύνη, η αδικία, ελευθερία, η δημοκρατία. Παρόλο, που ασχολούμαι 35 χρόνια με το θέατρο για παιδιά και για νέους, αυτή η παράσταση δεν θα μπορούσε να υλοποιηθεί χωρίς την ουσιαστική τους βοήθεια. Έχω παρακολουθήσει σχεδόν όλες τις παραστάσεις και κάθε φορά στο τέλος, γίνεται μια κουβέντα για το τι μας αφήνει τελικά αυτό το έργο, εκπλήσσομαι ευχάριστα από τα συμπεράσματα των παιδιών και από τα κριτήρια τους.
-Πώς χρησιμοποιείτε την τεχνολογία στη σκηνή;
-Σ’ αυτό το έργο επιλέξαμε να έχουμε δύο ιδιαίτερα σύνθετες προκλήσεις. Η μία ήταν ότι η παράσταση έχει ζωντανή μουσική. Πάνω στη σκηνή είναι μία καταπληκτική πιανίστα η Ηρώ Μενέγου και μία σπουδαία βιολονίστρια η Καλλιφώνη Σαραντάκου. Εκτός από το ότι παίζουν ζωντανά σχεδόν σε όλη τη διάρκεια της παράστασης υποδύονται και δύο πολύ σημαντικούς ρόλους. Η ηχητική ισορροπία λοιπόν που έπρεπε να βρεθεί για να ακούγεται άριστα η υπέροχη μουσική του Θοδωρή Παπαδημητρίου αλλά ταυτόχρονα να λάμπει η πρόζα, και να είναι όλα στη σωστή τους ένταση ήταν από τα πιο δύσκολα πράγματα και χρειάστηκε να επιστρατευτούν ειδικοί άνθρωποι για τον ήχο. Το δεύτερο στοίχημα μας ήταν να χρησιμοποιήσουμε video mapping. Έχουμε πάνω στη σκηνή εφτά λευκούς κύβους οι οποίοι με τη συνδρομή του Τάσου Παπαδόπουλου παίρνουν στη διάρκεια της παράστασης πάρα πολλά και διαφορετικά σχήματα, που είναι σημαίνοντα για την εξέλιξη του έργου. Πάνω σε αυτά τα σχήματα σε κάθε στιγμή που μετακινούνται προβάλλονται εικόνες και βίντεο που σχεδίασαν η Ντόρη Λούκρη και η Αριάδνη Παντούδη. Κάθε φορά λοιπόν που μετακινείται ένας κύβος πρέπει να μεταφερθεί με ακρίβεια στην επόμενη θέση γιατί εκεί και μόνο εκεί θα γίνει η προβολή της εικόνας. Αν συνυπολογίσουμε λοιπόν την τεράστια ταχύτητα του έργου, γιατί είναι μεγάλη η ιστορία που πρέπει να αφηγηθούμε, τότε όλο αυτό ανεβάζει πολύ το βαθμό δυσκολίας της παράστασης.
-Γιατί επιλέξατε αυτό το έργο;
-Βιώνουμε όλοι στη χώρα μας ένα έλλειμμα δημοκρατίας. Και αυτό γίνεται φανερό σε όλες τις εκδηλώσεις της ζωής. Μετά από εκείνη την μεγαλειώδη συγκέντρωση για τα Τέμπη ήθελα οπωσδήποτε το επόμενο έργο του Μικρού Βορρά να είναι ένα έργο που θα μιλάει για την δικαιοσύνη και την αδικία, για την ελευθερία και για τα υποκατάστατά της! Ένα έργο το οποίο θα μιλάει για τη δύναμη του «μαζί», αλλά και για το πόσο εύκολα μπορούν οι άνθρωποι να ξεγελαστούν και πως πολλές φορές μπροστά στα μάτια μας κάποιοι άνθρωποι που έχουν θέσεις εξουσίας μας κοροϊδεύουν. Ήθελα λοιπόν αυτό το έργο να είναι σαν ένα σποράκι για την αφύπνιση της αληθινής δημοκρατικής συνείδησης. Με την ελπίδα ότι οι επόμενες γενιές θα είναι πιο υποψιασμένες. Ανήκω σε εκείνους τους ανθρώπους που πιστεύουν ότι το θέατρο δεν είναι μόνο διασκέδαση αλλά ταυτόχρονα μαζί με τη μαγεία της σκηνικής επιτέλεσης, ο θεατής, παίρνει και ένα δώρο που αφορά ολόκληρο το αξιακό του σύστημα.
-Ο Μικρός Βορράς αποτελεί μια ομάδα που συνεχίζει ακάθεκτη την προσφορά της στο παιδικό θέατρο. Ποιες οι μεγαλύτερες προκλήσεις σήμερα;
-Όπως είπα και πιο πάνω η τέρψη του νέου θεατή δεν θέλουμε να περιορίζεται μόνο στην εικόνα, μόνο στο θέαμα αλλά θέλουμε να αγγίζει και τον ψυχικό και τον νοητικό, και τον πνευματικό του κόσμο. Πιστεύουμε ότι κάθε παράσταση μπορεί πραγματικά να μετακινήσει τους θεατές. Τα έργα λοιπόν που επιλέγουμε και ο τρόπος με τον οποίον γίνεται το ανέβασμά τους έχουν στόχο καταρχήν την χρησιμότητα. Ζούμε σε μια εποχή που όλα τρέχουν πάρα πολύ γρήγορα, σε μια εποχή που δεν στεκόμαστε για να δούμε πραγματικά τον εαυτό μας, στην εποχή που εύκολα χάνεται η ταυτότητα μέσα στην μάζα. Γι’ αυτό και ζητήματα όπως το BULLYING, ή η μη ανοχή της διαφορετικότητας, ή η έλλειψη σεβασμού και πίστης στον άνθρωπο και στις ικανότητες του, νομίζω ότι είναι περισσότερο επείγοντα από ποτέ.
-Πώς ανταποκρίνονται τα παιδιά; Πόσο σημαντική είναι η επαφή τους με το θέατρο από μικρή ηλικία;
-Είμαστε πολύ ευτυχισμένοι με αυτό που συμβαίνει στα παιδιά που έρχονται στο θέατρο ή που παρακολουθούν με το σχολείο τους την παράσταση. Και αυτό το διαπιστώνουμε πολύ εύκολα γιατί σχεδόν όλες οι παραστάσεις μας έχουν διάδραση που σημαίνει μία βιωματική συμμετοχή των νέων θεατών. Εκεί λοιπόν διαπιστώνουμε πόσο πραγματικά ανάγκη έχουν τα παιδιά να τους δώσει κανείς πραγματικά τον λόγο, να τους ακούσει και να πάρει στα σοβαρά αυτά που λένε! Φέτος στον Μικρό Βορρά έχουμε δύο καινούργιες δουλειές η μία από αυτές είναι το «Ασχημόπαπο» του Χανς Κρίστιαν Άντερσεν. Σε σκηνοθεσία της Ελευθερίας Βεργίδου. Στην παράσταση αυτή εξερευνούμε τη διαφορετικότητα. Δηλαδή χαιρόμαστε, απολαμβάνουμε το υπέροχο παραμύθι, αλλά ταυτόχρονα δίνουμε και αυτή την τροφή για σκέψη που αφορά στην ικανότητα να αποδέχομαι το διαφορετικό. Στην «φάρμα των ζώων» μιλάμε στα πιο μεγάλα παιδιά, τους αφηγούμαστε μια ιστορία με ζώα και ταυτόχρονα μιλάμε για θεσμούς και για την χρήση της εξουσίας. Αν μετά την παράσταση τα παιδιά γίνουν πιο ενεργοί πολίτες στην καθημερινότητά τους θα έχουμε κερδίσει το στοίχημα. Το θέατρο είναι ένας ζωντανός τόπος μαγείας για τα παιδιά. Και οι «μάγοι» ηθοποιοί με κάποιον ενστικτώδη και αόρατο τρόπο, διαμέσου της ταύτισης, γίνονται οι οδηγοί σε κόσμους συναισθημάτων, εννοιών, ονείρων.
-Ποια τα επόμενα / παράλληλα σχέδια για την ομάδα;
-Η ομάδα ξεκίνησε να μοιράζεται τις ιστορίες της ,την έρευνα της και την εμπειρία της με το κοινό της Αθήνας. Έχουμε νοικιάσει ένα θέατρο στο κέντρο της Αθήνας ,το θέατρο ΝΟΥΣ και εκεί παρουσιάζουμε τρεις από τις παραστάσεις μας. Ο στόχος λοιπόν είναι να μην περιοριστούμε σε αυτό που συμβαίνει στην πόλη της Θεσσαλονίκης αλλά όπως ταξιδεύουμε σε όλη τη βόρεια Ελλάδα έτσι να μοιραστούμε τη δουλειά μας και σε ένα πολύ ευρύτερο κοινό που είναι το κοινό στο λεκανοπέδιο της Αττικής. Σε λίγο καιρό θα αρχίσουμε να σχεδιάζουμε τα επόμενα βήματά μας ,αναζητούμε πάντα συμπορευτές που έχουν τις ίδιες αξίες για το θέατρο ,την ίδια αισθητική και φιλοσοφία και θέλουν να ενταχθούν στην ομάδα για να μεταφέρουν την νεανική ορμή και φρεσκάδα τους, τις νέες ιδέες τους για να προχωρήσει και να ανανεωθεί ο μικρός Βορράς μας.
*Η παράσταση “Η Φάρμα των Ζώων” πραγματοποιείται υπό την αιγίδα και με την οικονομική υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού.
Παίζεται: Κυριακές 21.12, 28.12 και Παρασκευή 2/1 στις 11:30. Είσοδος 10 ευρώ.
