Έτοιμη για το κοινό θα είναι τον Απρίλιο η νέα, δίγλωσση πλατφόρμα filmography.gr, ψηφιακή βάση δεδομένων που θα περιλαμβάνει τεκμηριωμένες πληροφορίες και ψηφιοποιημένα υλικά για πάνω από 2.000 ταινίες του ελληνικού σινεμά και θα μετατρέπει τα δεδομένα σε εργαλείο γνώσης και ερμηνείας, συνδέοντας ταινίες, ανθρώπους και ιστορικό πλαίσιο.
Τρεις φορείς του οπτικοακουστικού τομέα στην Ελλάδα, το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (ΦΚΘ) και το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, Οπτικοακουστικών Μέσων και Δημιουργίας (ΕΚΚΟΜΕΔ) και η Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου (ΕΑΚ) ένωσαν τις δυνάμεις τους για τη δημιουργία της πλατφόρμας που παρουσιάστηκε χθεςαπό την ομάδα του έργου σε εκδήλωση στο πλαίσιο του 28ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης.
Πρώτος πήρε τον λόγο ο Λεωνίδας Χριστόπουλος, Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΚΚΟΜΕΔ - Creative Greece, ο οποίος υπογράμμισε τη σημασία αυτού του έργου για τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς της χώρας. «Πιστεύω ακράδαντα πως το να δημιουργείς μια αρχειακή πολιτική είναι ένα από τα σημαντικότερα πράγματα που μπορείς να κάνεις σε κάθε χώρο και σε κάθε πεδίο. Σήμερα θα δούμε κάτι που ανταποκρίνεται σε αυτό τον υπέροχο τίτλο που λέγεται Filmography».
Με τη σειρά της, η Γενική Διευθύντρια του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης Ελίζ Ζαλαντό ευχαρίστησε όλους όσοι συνετέλεσαν στη δημιουργία της πλατφόρμας και συμπλήρωσε πως ευελπιστεί να παραμείνει ένα έργο σε συνεχή εξέλιξη. «Το Filmography είναι ένα μακρύ ταξίδι που ξεκινήσαμε με τους συνεργάτες μας το 2022. Σήμερα το έργο βρίσκεται στην τελική του φάση, αλλά σκοπός του είναι παραμείνει ένα work-in-progress, καθώς ο ελληνικός κινηματογράφος είναι ζωντανός και οι ταινίες του σήμερα είναι το αρχείο του αύριο».
Από την πλευρά του, ο πρόεδρος της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου Λευτέρης Χαρίτος υπογράμμισε το μεγαλειώδες βεληνεκές του εγχειρήματος και κάλεσε τους δημιουργούς να συμβάλλουν στη συνέχισή του. «Πρόκειται για ένα τεράστιο έργο. Η καταγραφή της κινηματογραφίας μιας μικρής στην πραγματικότητα χώρας ανοίγει ξαφνικά ένα παράθυρο στον κόσμο ολόκληρο, καθότι η κινηματογραφία της αποκτά συνέχεια, και αυτό είναι πολύ σπουδαίο. Ένας ψηφιακός τόπος τον οποίο μπορεί να επισκεφτεί οποιοσδήποτε κι από οπουδήποτε, έχοντας πρόσβαση σε πληροφορίες που φτάνουν σε μεγάλο βάθος. Η ιστορία του ελληνικού κινηματογράφου, ιδιαίτερα για εμάς που δουλεύουμε σε αυτόν, είναι κάτι πολύ σημαντικό αλλά δεν είναι αυτονόητο πως κάθε χώρα έχει ένα τέτοιο έργο από πίσω της. Καλούμε όλους τους κινηματογραφιστές να συνεχίσουν αυτό το γιγάντιο έργο που ξεκίνησε γιατί μόνο έτσι θα αποκτήσει συνέχεια».
Τη συζήτηση που ακολούθησε με μέλη της ομάδας υλοποίησης του Filmography συντόνισε η Γκέλυ Μαδεμλή, Συντονίστρια Ύλης των Εκδόσεων του Φεστιβάλ και Σύμβουλος Τεκμηρίωσης στο filmography.gr, η οποία στάθηκε στη σημαντικότητα των ανθρώπων αλλά και των πρακτικών που εφαρμόζονται στο πλαίσιο τέτοιων εργασιών. «Βρίσκομαι εδώ όχι μόνο για να συντονίσω την παρουσίαση αυτού του έργου, αλλά και ως περήφανη συνεργάτιδα. Όπως συμβαίνει και στον κινηματογράφο, βλέπουμε μόνο το τελικό προϊόν μέσα από μια οθόνη, αλλά δεν μαθαίνουμε ποτέ πόσοι και ποιοι άνθρωποι εργάστηκαν για την υλοποίησή του, καθώς και τι μέθοδοι και πρακτικές εφαρμόστηκαν καθ’ οδόν. Σήμερα βρισκόμαστε, λοιπόν, εδώ για να τα ανακαλύψουμε».
Αμέσως μετά, η Υπεύθυνη Συντονίστρια Έργου Αναστασία Μελία Ελευθερίου μοιράστηκε πληροφορίες γύρω από τη μεθοδολογία, την οργάνωση, τις ομάδες και τα στάδια εργασίας. «Από την αρχή ξέραμε ότι δεν θα ήταν ένα απλό εγχείρημα. Δουλέψαμε μαζί άνθρωποι με διαφορετικό επιστημονικό υπόβαθρο, διαφορετικές εμπειρίες και μάλιστα από διαφορετικές πόλεις. Αυτό στην αρχή φάνηκε μια μεγάλη πρόκληση. Η διαφορετικότητα όμως έφερε πολλαπλές οπτικές, πρόσβαση σε διαφορετικές πηγές πληροφορίας και τελικά εμπλούτισε ουσιαστικά το αποτέλεσμα» τόνισε ενώ επεκτάθηκε αναλύοντας τη γραμμή εργασίας που ακολουθήθηκε. «Το πιο ουσιαστικό είναι πως δεν πρόκειται απλώς για μια βάση δεδομένων. Είναι το αποτέλεσμα συνεργασίας, μεθοδολογίας και πολύ καλής δουλειάς μεταξύ των ομάδων».
Η Επίκουρη Καθηγήτρια στο τμήμα Κινηματογράφου της Σχολής Καλών Τεχνών του ΑΠΘ και Ερευνήτρια Τεκμηρίωσης στο Filmography Πέννυ Μπούσκα αναφέρθηκε στις πηγές τεκμηρίωσης των ταινιών, σημειώνοντας πως οι επιμελητές της πλατφόρμας βασίστηκαν σε μια συνδυαστική έρευνα παλαιότερης και σύγχρονης βιβλιογραφίας
Σε σχέση με τα αρχεία τοποθετήθηκε και η Ιωάννα Ραμπαούνη, Διαχειρίστρια Υλικού Αρχείων Ιδιωτών, υπογραμμίζοντας πως στο πλαίσιο της έρευνας η ομάδα ήρθε σε επικοινωνία με παραγωγούς, διανομείς, σκηνοθέτες-σκηνοθέτριες, ιδρύματα και συλλέκτες, επισημαίνοντας πως τελικά συγκεντρώθηκαν περίπου 30.000 τεκμήρια. «Από αυτά, περίπου τα 19.000, δηλαδή όλα τα σενάρια, υπότιτλοι, διάλογοι, δελτία τύπου κτλ κρατήθηκαν ως αρχείο, ενώ τεκμηριώσαμε και θα προβάλλονται στην πλατφόρμα περίπου 11.000 τεκμήρια, από τα οποία τα 6.500 είναι από τους 3 φορείς και τα άλλα 4.500 από το ιδιωτικό αρχείο, και αποτελούνται από επιλεγμένες φωτογραφίες, αφίσες, φλάιερ, τρέιλερ και δημοσιεύσεις, που θα συνοδεύουν την παρουσίαση των 2.000 ταινιών. Τώρα, ελπίζουμε όλες οι εικόνες, μαζί με όλα τα στοιχεία που θα φαίνονται στην πλατφόρμα, να προσφέρουν στις χρήστριες και στους χρήστες μια βαθιά γεύση από το ελληνικό σινεμά όπως πρόσφεραν και σε εμάς τα τελευταία τρία χρόνια, και ευχόμαστε με κάποιο τρόπο να συνεχίσει αυτό το έργο συγκέντρωσης, διάσωσης και προβολής του αρχείου του ελληνικού κινηματογράφου».
Ως Υπεύθυνος Πληροφορικής, ο Ζήσης Σημαιοφορίδης ανέδειξε τη σημασία της διαδικασίας ως γέφυρας ανάμεσα σε δύο διαφορετικούς κόσμους, από τη μία την επιστημονική τεκμηρίωση του υλικού που υπήρχε και από την άλλη τις τεχνικές απαιτήσεις και προκλήσεις που ενέχει μια μεγάλη ψηφιακή βάση δεδομένων.
Ο Θάνης Παρασκευόπουλος, Υπεύθυνος του έργου από την πλευρά της Uni Systems, μία από τις δύο αναδόχους εταιρείες, αναφέρθηκε σε ορισμένες τεχνικές λεπτομέρειες της υλοποίησής του, σημειώνοντας πως «ως ομάδα είμαστε περήφανοι και περήφανες που είμαστε μέρος αυτού του εγχειρήματος, που στέφεται με επιτυχία. Γνωρίζοντας όλους όσοι συμμετείχαν στην υλοποίησή του και αναγνωρίζοντας τη σπίθα και τη βαθιά τους αγάπη για τον ελληνικό κινηματογράφο, δεν θα μπορούσαμε παρά να αγκαλιάσουμε κι εμείς το Filmography με την ίδια ένταση». Ο Λάζαρος Μπουδακίδης, Υπεύθυνος ΙΤ του Φεστιβάλ και Υπεύθυνος του έργου, στάθηκε στη μεγαλύτερη εικόνα της διαδικασίας της «μετάπτωσης», σημειώνοντας πως μέσω αυτής διασφαλίζεται πως η ιστορία του ελληνικού σινεμά δεν θα χαθεί στον θόρυβο της ψηφιακής εξέλιξης.
Ο σκηνοθέτης και κινηματογραφιστής Νίκος Πάστρας, εκπροσωπώντας την ομάδα που εργάστηκε για τη δημιουργία των συνεντεύξεων με ανθρώπους που άφησαν το στίγμα τους στο ελληνικό σινεμά, ένα παράλληλο έργο που ενσωματώνεται στην πλατφόρμα Filmography, σημείωσε: «Ήρθαμε σε επαφή με σπουδαίους δημιουργούς και μελετήσαμε σε βάθος το έργο τους. Το αποτέλεσμα παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον, καθώς εξελίχθηκε σε μια πολυμεσική δημιουργία με εκπαιδευτικό χαρακτήρα, την οποία μπορεί κανείς να παρακολουθήσει με ευχαρίστηση».
Στη συνέχεια, η Επικεφαλής του Ελληνικού Προγράμματος του Φεστιβάλ και Υπεύθυνη Έργου στο Filmography Ελένη Ανδρουτσοπούλου μίλησε για το μέλλον του εγχειρήματος, τις προκλήσεις και τις προσδοκίες, υπογραμμίζοντας πως ευελπιστεί η πλατφόρμα να αποτελέσει έναν κοινό τόπο συνάντησης για το σύνολο του ελληνικού σινεμά, αλλά και για τους ανθρώπους που το στηρίζουν φανατικά εδώ και χρόνια. «Το βίντεο που είδατε είναι μια μικρή γεύση από τις συνεντεύξεις των ανθρώπων που συνθέτουν το ελληνικό σινεμά και οι οποίοι αποτέλεσαν την έμπνευση για να ξεκινήσει το Filmography. Η πλατφόρμα θα είναι στον αέρα και διαθέσιμη για το κοινό τον Απρίλιο. Τότε θα ξεκινήσει μια νέα φάση, στο πλαίσιο της οποίας, και με τη στήριξη της κινηματογραφικής κοινότητας, θα χρειαστεί να διορθωθούν τυχόν παραλείψεις, αλλά κυρίως να διασφαλιστεί η συνέχιση της τροφοδότησής της με επιπλέον συνεντεύξεις δημιουργών, καθώς και με περισσότερες παλιές αλλά και νέες ταινίες από το σύνολο της διαδρομής του ελληνικού κινηματογράφου. Η πλατφόρμα ολοκληρώνεται σε αυτή τη φάση με πόρους του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας “Ελλάδα 2.0” και με την πολύτιμη συνεισφορά του Υπουργείου Πολιτισμού» είπε, τονίζοντας τη ζωτικής σημασίας συνεργασία μεταξύ του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου και του ΕΚΚΟΜΕΔ. «Σε αυτό το στάδιο καθίσταται επιτακτική ανάγκη να βρεθεί ένα νέο χρηματοδοτικό εργαλείο ώστε η πλατφόρμα να μπορέσει να εξελιχθεί με τις ίδιες προοπτικές και στις ίδιες βάσεις με τις οποίες ξεκίνησε. Θέλω να ευχηθώ το κοινό να αγαπήσει το Filmography και να αποτελέσει πηγή έμπνευσης, όπως έγινε για όλη την ομάδα έργου και τους συνεργάτες αυτά τα χρόνια. Κι ένα προσωπικό ευχαριστώ στη Λήδα Γαλανού, Υπεύθυνη Έργου, γιατί χωρίς εκείνη δεν θα ήταν εφικτή η ολοκλήρωση του εγχειρήματος».
Ακολούθησε συζήτηση με το κοινό.
Λίγο πριν την ολοκλήρωση της παρουσίασης, ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΕΚΚΟΜΕΔ Λεωνίδας Χριστόπουλος ανακοίνωσε την πρόθεση στήριξης της πλατφόρμας μέσα από χρηματοδότηση του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Όπως ανέφερε: «Είμαι στην ευχάριστη θέση να πω σήμερα ότι έχουμε ήδη εξασφαλίσει τρία εκατομμύρια ευρώ από το Πρόγραμμα Ψηφιακού Μετασχηματισμού για το Εθνικό Ψηφιακό Αποθετήριο. Σε αυτό το στάδιο μπορούμε πλέον, τόσο με το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης όσο και με την Ελληνική Ακαδημία Κινηματογράφου, να εξετάσουμε πώς μπορούμε να αξιοποιήσουμε αυτά τα χρήματα για την ανάπτυξη του Εθνικού Ψηφιακού Αποθετηρίου μέσα από το έργο του Filmography. Πρόκειται για χρηματοδότηση του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, το οποίο και ευχαριστούμε θερμά. Ξεκινάμε έτσι με μια ισχυρή βάση, ώστε το έργο να προχωρήσει περαιτέρω, λαμβάνοντας υπόψη και όσα τέθηκαν και συζητήθηκαν στη σημερινή παρουσίαση».
Στο έργο συνέβαλλαν το Διεθνές Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας, η Ταινιοθήκη της Ελλάδος, η Φίνος Φιλμ, η Καραγιάννης Καρατζόπουλος Α.Ε., το Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης | Αρχεία Παραστατικών Τεχνών ΕΛΙΑ και το Εργαστήριο Μελέτης Ελληνικού Κινηματογράφου και Τηλεόρασης (ΕΜΕΚΤ) του Τμήματος Κινηματογράφου της Σχολής Καλών Τεχνών του Α.Π.Θ., που παραχώρησαν επιπλέον υλικό, ενώ παραγωγοί, διανομείς, σκηνοθέτες και συλλέκτες παραχώρησαν με γενναιοδωρία υλικά από τις συλλογές τους. Οι συνεντεύξεις των δημιουργών του ελληνικού σινεμά βασίζονται σε μία ιδέα των φοιτητών και φοιτητριών του Οπτικοακουστικού Εργαστηρίου του τμήματος Επικοινωνίας και Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης.
Η υλοποίηση του έργου πραγματοποιήθηκε με πόρους του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», με αναδόχους την Ένωση Εταιρειών «ΟΤΕ & Uni Systems».
