*Της Λεμονιάς Βασβάνη | Από την έντυπη έκδοση "Τύπος Θεσσαλονίκης"
Επί καραντίνας γεννήθηκε η ιδέα του Σερ Άντονι Φράντζα. Ένας γάτος ντετέκτιβ που καλείται να λύσει ένα μυστήριο στη Σαλονίκη. Πρέπει να βρει πώς και γιατί χάθηκε ο Γατόνι Σινάτρα, ο σοφός μέντορας των γάτων!
Ο Μερκούριος Αυτζής με αφορμή την κυκλοφορία πρώτου μέρους της αστυνομικής τριλογίας του για παιδιά με τίτλο «Σερ Αντονι Φράντζα – Η εκδίκηση του Αστραχάν» (Εκδόσεις Ελληνοεκδοτική) εξήγησε στο «ΤyposThes» την στενή σχέση που έχει με τις γάτες από μικρός. Είπε πως η ιστορία που έπλασε με το πληκτρολόγιό του: «είναι μια αλληγορία της ανθρώπινης κοινωνίας, καθώς οι χαρακτήρες φέρουν έντονα συμβολικά χαρακτηριστικά».
Σχολίασε πως «το χιούμορ είναι το εργαλείο που καλλιεργεί και ενισχύει τη φαντασία και τονώνει την όρεξη της ανάγνωσης».
Μίλησε για το τι ξεχωρίζει στα αστυνομικά μυθιστορήματα, αλλά και για το πώς μπλέκει την πόλη μας στο βιβλίο του. Τα Κάστρα, το λιμάνι με τα Λαδάδικα, ο Θερμαϊκός κόλπος, ο Λευκός Πύργος, η πάλαι ποτέ συνοικία των Εξοχών είναι μερικά μόνο από τα μέρη που θα μπουν σε περιπέτειες οι ήρωές του.
-Ποια η σχέση σας με τις γάτες;
-Νοιάζομαι και συμπαθώ όλα τα ζώα, οι γάτες όμως υπήρχαν στην αυλή του πατρικού μου από τότε που θυμάμαι τον εαυτό μου παιδί. Η μαμά πάντα είχε τα πιάτα τους γεμάτα με τροφή. Πιο στενή σχέση απέκτησα με μία συγκεκριμένη, τη Νέμπιουλα, όταν ο γιος μου στο πρώτο έτος των σπουδών του την περιμάζεψε μωρό από τον δρόμο και τώρα αποτελεί το πέμπτο μέλος της οικογένειας.
-Πώς εμπνευστήκατε την ιστορία σας;
-Δεν υπήρξε κάποια συγκεκριμένη πηγή έμπνευσης. Για να είμαι ακριβής γράφτηκε την περίοδο της καραντίνας (τέλη 2019 με τέλη 2020) και προέκυψε ως ανάγκη έκφρασης και εξωστρέφειας. Συγκεκριμένα, αυτό που θέλησα να κάνω ήταν να γράψω μια ιστορία με βασικό ήρωα ντετέκτιβ, όχι άνθρωπο αλλά ζώο με ανθρώπινα χαρακτηριστικά. Επέλεξα τελικά ο ντετέκτιβ Σερ Άντονι Φράντζα να είναι γάτος και όχι π.χ. σκύλος ή άλλο ζώο με ήρωες, πρωτεύοντες και δευτερεύοντες γάτες, για την ιδιαιτερότητα του χαρακτήρα τους: οι γάτες είναι ανεξάρτητες, επιλεκτικές, μεθοδικές, άριστοι κυνηγοί…
-Ποια στοιχεία γνωστών ντετέκτιβ έχει ο κεντρικός ήρωάς σας;
-Από τη σύλληψη μέχρι και τη συγγραφή της ιστορίας δεν είχα στο νου μου κάποιο αστυνομικό πρότυπο. Έχω διαβάσει αστυνομικά μυθιστορήματα, κυρίως ενηλίκων, ούτε ένα της Αγκάθα Κρίστι, κι έχω δει ταινίες με αστυνομική πλοκή, αλλά δεν μπορώ να προσδιορίσω αν αυτή η πρότερη γνώση ενήργησε υποσυνείδητα. Σε κριτικές που έχουν γραφεί για το βιβλίο έχουν προσομοιάσει τη μεθοδικότητα του Σερ Άντονι Φράντζα με αυτή του Ηρακλή Πουαρό. Δε θα διαφωνήσω, παρόλο που, όπως προείπα, δεν είχα κανέναν στο νου όσο έγραφα την ιστορία.
-Τι αγαπάτε στα αστυνομικά μυθιστορήματα;
-Το μυστήριο, το σασπένς, το απρόβλεπτο της πλοκής, τη σταδιακή κορύφωση της έντασης και αγωνίας και κατά συνέπεια την κορύφωση των συναισθημάτων, που η πλοκή διεγείρει. Ιδιαίτερα γαργαλιστική βρίσκω τη μεθοδικότητα με την οποία ο βασικός ήρωας (ντετέκτιβ) αξιοποιεί τα στοιχεία, τις μαρτυρίες και τη λογική σκέψη για να εξιχνιάσει το μυστήριο/έγκλημα.
-Το βιβλίο σας διαδραματίζεται στη Θεσσαλονίκη. Ποιο κομμάτι έχει η πόλη στην πλοκή;
-Αν και ο χρόνος είναι σκοπίμως απροσδιόριστος, ο αναγνώστης μέσα από τις σελίδες του βιβλίου αναγνωρίζει χαρακτηριστικές περιοχές της Σαλονίκης – στη διαχρονία τους. Η πόλη πρωταγωνιστεί στο σύνολο της πλοκής. Παρουσιάζονται χαρακτηριστικές περιοχές και τοπόσημα όπως τα Κάστρα, το λιμάνι με τα Λαδάδικα, ο Θερμαϊκός κόλπος, ο Λευκός Πύργος, η πάλαι ποτέ συνοικία των Εξοχών (Νέα Παραλία), το παλιό εργοστάσιο Αλατίνη, αλλά και φανταστικά μέρη όπως η Γαλικία, που τοποθετείται στην περιοχή πέριξ της Λεωφόρου Βασιλίσσης Όλγας (Εξοχών).
-Ποιες οι αναφορές στον άνθρωπο; Πόσο θυμίζει ανθρώπινες συμπεριφορές η ιστορία σας;
-Η ανθρώπινη παρουσία είναι ελάχιστη. Η υπόθεση της ιστορίας και η εξέλιξή της βασίζεται εξ ολοκλήρου σε ήρωες γάτους και ποντίκια, που αποκτούν ανθρώπινα χαρακτηριστικά και συμπεριφορές. Αρκετοί χαρακτήρες έχουν ονόματα δηλωτικά των καθηκόντων τους: ο Τιράντιος ο αρχιγραμματικός, ο αρχιλογιστής Τελώνιος, ο αυλοκόλακας Γλειφτρόνιος, κλπ. Η ιστορία ωστόσο είναι μια αλληγορία της ανθρώπινης κοινωνίας, καθώς οι χαρακτήρες φέρουν έντονα συμβολικά χαρακτηριστικά. Ο Γατόνι Σινάτρα είναι ο σοφός μέντορας ολόκληρης της γατοκοινωνίας, ο Γαλή Βασιλιάς μέχρι που μαθαίνει για τον Γατόνι Σινάτρα επαναπαύεται στο παλάτι του αδιαφορώντας για τους υπηκόους του, ο Τελώνιος παθιάζεται να εισπράττει φόρους, ο γάτος Αστραχάν είναι ο κακός της υπόθεσης, κι όπως λέει ο ίδιος ο βασιλιάς της Κάτω Πόλης (των υπονόμων) ο Σερ Άντονι Φράντζα έχει όλα τα γνωρίσματα ενός επιτυχημένου και μεθοδικού ντετέκτιβ.
-Χρησιμοποιείτε ευφάνταστα ονόματα στους ήρωές σας και μεταφέρετε το γέλιο. Ποια η σημασία του χιούμορ σε ένα βιβλίο;
-Πράγματι, το χιούμορ είναι δηλωτικό και καταστασιακό, με λεπτές και υπαινικτικές αποχρώσεις, που παραπέμπουν στην εποχή μας (ξενοφοβία, φιλαναγνωσία, υπερβολικοί φόροι κλπ). Κατά τη γνώμη μου το χιούμορ κάνει την ιστορία ευχάριστη και διασκεδαστική και οι αστείες καταστάσεις, οι υπερβολές, το παράλογο και τα αστεία ονόματα βοηθούν τα παιδιά αναγνώστες να κατανοήσουν ευκολότερα έννοιες και μηνύματα. Σοβαρά ζητήματα όπως η ξενοφοβία, ο φόβος γενικότερα, η φορολόγηση, η φιλαναγνωσία κλπ γίνονται πιο προσιτά. Εν κατακλείδι, το χιούμορ είναι το εργαλείο που καλλιεργεί και ενισχύει τη φαντασία και τονώνει την όρεξη της ανάγνωσης.
-Τι διαβάζετε αυτό το διάστημα;
-Το τελευταίο διάστημα σεργιάνιζα στις «παλιές και νέες χώρες» και στα «χάλκινα κατώφλια» του συναδέλφου και ομότεχνου Ισίδωρου Ζουργού. Κατά κύριο λόγο όμως σημαντική θέση στα αναγνώσματά μου κατέχουν ιστορίες και μυθιστορήματα που απευθύνονται σε παιδιά και νέους πολλών αγαπημένων συγγραφέων.
