Της ΜΑΡΙΑΣ ΚΟΥΖΟΥΦΗ
«Φέτος η τουριστική σεζόν πήγε καλά στην Ελλάδα, ήταν καλύτερη από τις προσδοκίες που είχαμε τον Ιούνιο», δήλωσε από τη Θεσσαλονίκη ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ξενοδόχων (ΠΟΞ) κ. Γιάννης Χατζής, ο οποίος μαζί με μέλη του Δ.Σ. της Ομοσπονδίας, είχαν χθες το βράδυ συνάντηση με δημοσιογράφους στο ξενοδοχείο Holiday Inn, με την ευκαιρία της σημερινής διεξαγωγή του Συμβουλίου Προέδρων Πρωτοβάθμιων Ξενοδοχειακών Ενώσεων Μελών της ΠΟΞ στην πόλη.
Ο βασικός λόγος που πήγε πάρα πολύ καλά η σεζόν είναι ότι η κίνηση ήταν «ανέλπιστα καλή τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο», όπως επεσήμανε ο κ. Χατζής. Μάλιστα ανέφερε ότι σύμφωνα με τα στοιχεία της Fraport τις τελευταίες τρεις εβδομάδες του Οκτωβρίου, σε όλους τους μεγάλους τουριστικούς προορισμούς της χώρας σημειώθηκαν αυξήσεις της τάξης του 40% έως και 70%. Αν και τα πραγματικά νούμερα είναι μικρά, ωστόσο τα στοιχεία δείχνουν μια τάση για επιμήκυνση της σεζόν προς το τρίτο και το τέταρτο τρίμηνο.
Τον Ιούλιο φέτος σημειώθηκε διψήφια αύξηση στα έσοδα, η οποία μειώθηκε όμως τον Αύγουστο, ενώ τα στοιχεία της ΤτΕ για τον Σεπτέμβριο αν και δεν έχουν ακόμη ανακοινωθεί, αναμένεται σύμφωνα με τον κ. Χατζή να είναι καλά, με την αύξηση να κινείται ακόμα και κοντά στο 10%. Ωστόσο πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι ο πληθωρισμός στη φιλοξενία φέτος ήταν 6-7% και 8% στις υπηρεσίες γεγονός που «ροκανίζει» την πραγματική αύξηση.
Συνολικά για τη σεζόν η εκτίμηση είναι ότι οι αφίξεις θα κλείσουν, σε επίπεδο χώρας, στο +5% περίπου σε σχέση με πέρυσι, ενώ τα έσοδα κοντά στο +6%, σε ονομαστικές, ωστόσο, αξίες, όπως τόνισε.
«Δεν έχει αυξηθεί η κατά κεφαλήν δαπάνη ούτε σεντ»
Ο ίδιος πρόσθεσε όμως ότι αυτό που έχει ιδιαίτερη σημασία είναι ότι από το 2011 μέχρι σήμερα, η μέση κατά κεφαλήν δαπάνη σε ονομαστικές αξίες «δεν έχει αυξηθεί ούτε σεντ», γεγονός που απέδωσε σε πολλούς λόγους. Για παράδειγμα ανέφερε ότι στον city break τουρισμό, τον οποίο προσελκύει και η Θεσσαλονίκη, η διαμονή είναι περιορισμένη σε 2-3 μέρες, ενώ στη Ρόδο μπορεί να εκτείνεται σε μια ολόκληρη εβδομάδα. Η μέση κατά κεφαλήν δαπάνη προκύπτει από έρευνα στα σύνορα, όπου ο τουρίστας ερωτάται πόσα ξόδεψε στον προορισμό, ανεξαρτήτως ημερών διαμονής.
Επίσης, σε δημοφιλείς τουριστικούς προορισμούς, όπως η Ρόδος, αν και οι αφίξεις κινήθηκαν στα ίδια περίπου επίπεδα με πέρυσι υπάρχει μια «γκρίνια» στην αγορά για μείωση της κίνησης κυρίως από τον κλάδο της εστίασης. Από την άλλη υπάρχει διψήφια αύξηση στα σούπερ μάρκετ που δείχνει ότι όσοι διαμένουν στις 60-70.000 κλίνες βραχυχρόνιας μίσθωσης επιλέγουν να μαγειρεύουν μέσα στο κατάλυμα.
«Έχουμε κρίση ωριμότητας στον ελληνικό τουρισμό»
Αυτήν την στιγμή δεν έχουμε κρίση ζήτησης, έχουμε κρίση ωριμότητας στον ελληνικό τουρισμό. Έχουμε φτάσει στο σημείο που η καμπύλη έχει γυρίσει. Είναι ξεκάθαρο πλέον ότι λίγο ο πληθωρισμός, λίγο η κατάσταση στις οικονομίες και λίγο η τεράστια εξάρτηση του ελληνικού τουρισμού από δυο μόνο αγορές, της Αγγλίας και της Γερμανίας, μας ωθεί στο να σκεφτόμαστε ότι πλέον οι αυξήσεις στον αυτόματο έχουν φτάσει σε ένα τέλμα, αν δε βάλουμε «το χέρι στην τσέπη» δε θα δούμε σπουδαία πράγματα να συμβαίνουν.
Μεταξύ άλλων, υποστήριξε ότι όταν αρχίζεις και θεωρείς ότι ο βασικός τροφοδότης μείωσης του ελλείμματος τρεχουσών συναλλαγών αποτελεί προβληματική πηγή εισοδήματος και ότι το παραγωγικό μοντέλο πρέπει να βασιστεί σε άλλα πράγματα και δεν μπορείς να κατανοήσεις ότι ο τουρισμός δε θα πρέπει να είναι δουλειά σεζόν αλλά καριέρα, τέχνη και να υπάρχει η επιθυμία από τους νέους να αναλάβουν τις επιχειρήσεις των γονιών τους, τότε δημιουργείς δομικές κρίσεις.
«Χρειάζονται τολμηρές πρωτοβουλίες»
Αναφορικά με την εικόνα που υπάρχει από τις κύριες αγορές – τροφοδότες του ελληνικού τουρισμού, είπε ότι είναι λογικό να υπάρχει γενικά ένα μούδιασμα, εξαιτίας και της οικονομικής κατάστασης που βιώνουν οι πολίτες αυτών των χωρών.
Χαρακτηριστικά ανέφερε ότι στην Αγγλία ακούγεται ότι το πακέτο δημοσιονομικής επιβάρυνσης που θα έχουν οι Άγγλοι πολίτες θα είναι γύρω στα 60 δις. Αν εγώ ήμουν τουρίστας, γνωρίζοντας ότι το κράτος μου θα βάλει 60 δις φόρους θα περίμενα πρώτα να δω τι θα γίνει με τους φόρους πριν κλείσω τις διακοπές μου.
«Η Ελλάδα όμως πάει καλά», όπως πρόσθεσε, έχει «ένα hype, οι tour operators είχαν επενδύσει στη χώρα μας σε slots με πενταετές πλάνο». Όμως πλέον τα σημάδια δείχνουν ότι «μαζεύονται» και οι μεγάλοι tour operators θεωρούν ότι η Ελλάδα χρειάζεται πλέον «τολμηρές πρωτοβουλίες».
Τα ξενοδοχεία αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι του τουριστικού προϊόντος αντιστοιχώντας σε παραπάνω από 50% του ΑΕΠ, όπως σημείωσε, ενώ για την οικονομία διαμοιρασμού είπε ότι είναι κάτι που δεν μπορείς να αποτρέψεις, υπογραμμίζοντας όμως ότι απαιτούνται κάποιες προδιαγραφές.
«Η ελληνική φιλοξενία είναι τέχνη»
Όσον αφορά τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζει σήμερα ο ελληνικός τουρισμός, που αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του πλούτου της χώρας, τόνισε ότι ο πληθυσμός της χώρας γερνάει και οι προγνώσεις δεν είναι πολύ θετικές για την αγορά εργασίας του αύριο. Ο ίδιος σημείωσε ότι ο τουρισμός είναι καριέρα, είναι τέχνη και όχι β΄διαλογής επάγγελμα και ως καριέρα πρέπει να τον βλέπουν οι νέοι. «Η ελληνική φιλοξενία είναι τέχνη και εμείς οι Έλληνες την ξέρουμε καλύτερα και οι Έλληνες λιγοστεύουν», είπε αναφέροντας ότι αυτό αποτελεί το μεγαλύτερο πρόβλημα. Το δεύτερο είναι ότι οι νέοι ιδιαίτερα στις μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις βλέπουν τους γονείς τους να κάνουν 2-3 βάρδιες για να βγάζουν μεροκάματο, να παραπονιούνται ότι δεν μπορούν να εξοφλήσουν τα χρέη τους και αυτό τους κάνει να μη θέλουν να ασχοληθούν με το επάγγελμα. Παράλληλα δεν βρίσκονται εύκολα πηγές χρηματοδότησης για τους μικρούς και πολύ μικρούς. Στο πλαίσιο αυτό εκτίμησε ότι με δεδομένη και την ανταγωνιστική πίεση από την βραχυχρόνια μίσθωση θα δυσκολευτούν πάρα πολύ οι επιχειρηματίες το επόμενο διάστημα σε αγαπημένους προορισμούς της χώρας. Το τρίτο ζήτημα στο οποίο αναφέρθηκε ως πρόβλημα για τον κλάδο είναι ότι δεν υπάρχει διαφάνεια και λογοδοσία στην ανταποδοτικότητα των τελών που πληρώνουν τα ξενοδοχεία. Επίσης κριτίκαρε και το ότι ο τουρισμός δεν αποτελεί πλέον κομβικό στοιχείο, όπως παλαιότερα, στο παραγωγικό μοντέλο της οικονομίας, όπως και τα όσα ακούγονται ότι πρέπει να αλλάξει το μοντέλο ήλιος-θάλασσα, το οποίο όμως είναι αυτό που μας κατατάσσει ως προορισμό στην 3η θέση στον κόσμο.
