Της ΜΑΡΙΑΣ ΚΟΥΖΟΥΦΗ | ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ "ΤΥΠΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ"
Από την 1η Δεκεμβρίου 2025 όλες οι επιχειρήσεις στην αγορά, από μικρά καταστήματα, μέχρι μεγάλες αλυσίδες, υποχρεούνται να δέχονται πληρωμές μέσω του IRIS, σύμφωνα με τα όσα είναι γνωστά μέχρι στιγμής, και για όσους δεν συμμορφωθούν προβλέπονται τσουχτερά πρόστιμα. Ωστόσο, δεν είναι όλες οι μικρομεσαίες έτοιμες, χωρίς δική τους υπαιτιότητα, όπως επισημαίνουν, αλλά εξαιτίας «τρομακτικών δυσκολιών» στο κομμάτι της σύνδεσής τους από τις τράπεζες.
Υπενθυμίζεται ότι το μέτρο επρόκειτο κανονικά να εφαρμοστεί από τον Νοέμβριο, ωστόσο δόθηκε παράταση ενός μήνα για να διασφαλιστεί η ομαλή εφαρμογή του, καθώς είχαν εκφραστεί σχετικά αιτήματα από επιμελητήρια και φορείς, που έκαναν λόγο για προβλήματα τεχνικής φύσης από την πλευρά του τραπεζικού συστήματος.
Όπως φαίνεται τα προβλήματα αυτά δεν έχουν ακόμη λυθεί. Για μια «θλιβερή ιστορία» κάνει λόγο ο πρόεδρος του Εμπορικού Συλλόγου Θεσσαλονίκης κ. Παντελής Φιλιππίδης, επισημαίνοντας στο ΤyposThes ότι υπάρχουν προβλήματα, όχι από την πλευρά των επιχειρήσεων αλλά εξαιτίας των καθυστερήσεων από την πλευρά των τραπεζών.
«Η διασύνδεση των μηχανημάτων μας με το IRIS δεν είναι θέμα δικής μας θέλησης. Εμείς το θέλουμε γιατί είναι προς το συμφέρον μας. Κανονικά το υπουργείο πρέπει να στραφεί απέναντι στις τράπεζες οι οποίες δεν μας συνδέουν. Αν δεν με συνδέσει η τράπεζα πώς θα το βάλω;» διερωτάται. Η εικόνα που μεταφέρει είναι ότι κάποιοι έχουν συνδεθεί, ενώ σε κάποιους έχει ζητηθεί να αλλάξουν το Pos κλπ. «Αντιλαμβάνεστε ότι υπάρχει ακόμη σοβαρό πρόβλημα, όμως δεν ευθυνόμαστε εμείς. Είναι καθαρά θέμα τραπεζών. Ο υπουργός πρέπει να λάβει μέτρα για τις τράπεζες», τονίζει ο κ. Φιλιππίδης, σημειώνοντας ότι πρόκειται να ζητήσουν νέα παράταση. Αυτό που έχουν ζητήσει από την αρχή είναι αν υπάρχει από την πλευρά των καταστηματαρχών αίτημα προς τις τράπεζες αλλά δεν έχει ακόμη εξυπηρετηθεί, να μην επιβάλλεται πρόστιμο στον επιχειρηματία.
Θέτει παράλληλα ως ζήτημα το γεγονός ότι η προμήθεια για τις επιχειρήσεις δεν είναι μηδενική, αλλά 0.7% στην κάθε συναλλαγή. «Το κυνηγάμε το θέμα να δούμε τι συμβαίνει ακριβώς […] Ο λόγος που μπαίνουμε με χαρά στο Iris είναι η μηδενική προμήθεια. Οι τράπεζες μας «τσεκουρώνουν». Όμως κανείς δε συζητά για το θέμα της μηδενικής προμήθειας», όπως λέει.
Σε ό,τι αφορά τα πρόστιμα υπενθυμίζεται ότι για επιχειρήσεις με απλογραφικά βιβλία είναι 10.000 ευρώ και για όσες τηρούν διπλογραφικά 20.000 ευρώ. Υπάρχει, ωστόσο, πρόβλεψη έκπτωσης 50% για επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται σε οικισμούς έως 500 κατοίκων ή σε νησιά με πληθυσμό κάτω των 3.100 κατοίκων, εκτός τουριστικών περιοχών.
Το IRIS επεκτείνεται σε όλα τα φυσικά και ηλεκτρονικά καταστήματα, φέρνοντας τις άμεσες πληρωμές στο επίκεντρο των ψηφιακών συναλλαγών.
Όπως έχει πει ο υπουργός Οικονομικών οι καταναλωτές έχουν τη δυνατότητα να πληρώνουν για ένα αγαθό ή μία υπηρεσία απευθείας από το λογαριασμό τους, εντός δευτερολέπτων, χωρίς καμία απολύτως χρέωση. Οι επιχειρήσεις λαμβάνουν σχεδόν αυτόματα τα χρήματα, με προμήθεια μικρότερη από εκείνη των τραπεζών.
Εκτός από το όφελος για τους πολίτες που δεν επιβαρύνονται με περιττές χρεώσεις, η διάδοση των άμεσων ψηφιακών πληρωμών είναι ένα ακόμη εργαλείο που περιορίζει τη φοροδιαφυγή και στηρίζει την ισότητα και τη φορολογική δικαιοσύνη, σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών.
Πάντως η πορεία του IRIS, όπως μαρτυρούν και οι σχετικοί αριθμοί, είναι εντυπωσιακή. Οι χρήστες της υπηρεσίας αυξήθηκαν σχεδόν 6 φορές σε λιγότερο από πέντε χρόνια – από περίπου 700.000 στο τέλος του 2020, σε πάνω από 4 εκατομμύρια σήμερα. Οι συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν μέσω IRIS το πρώτο 8μηνο του 2025 ξεπέρασαν τα 68 εκατομμύρια, από μόλις 787.000 την αντίστοιχη περίοδο του 2020 – σημειώνοντας αύξηση σχεδόν 86 φορές.
