Σε περίοδο αυξημένης κυκλοφορίας βρίσκεται ο ιός του Δυτικού Νείλου στη χώρα, με τους ειδικούς να συνιστούν αυξημένη επαγρύπνηση, ιδιαίτερα για τις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, καθώς η κορύφωση των κρουσμάτων αναμένεται στις αρχές Σεπτεμβρίου.
«Δεν ξέρουμε πώς θα εξελιχθεί η χρονιά από πλευράς θνησιμότητας. Βέβαια, έχουμε αρκετά κρούσματα και θα πρέπει να προσέξουμε», δήλωσε ο Νίκος Τζανάκης, αντιπρόεδρος της Ελληνικής Πνευμονολογικής Εταιρείας. Όπως εξήγησε, μεγαλύτερο κίνδυνο για σοβαρή, νευρολογική μορφή της νόσου αντιμετωπίζουν κυρίως οι ηλικιωμένοι, ιδιαίτερα όσοι είναι άνω των 70 ετών, καθώς και άνθρωποι με ανοσοανεπάρκειες ή άλλα προβλήματα υγείας.
Tα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία του ΕΟΔΥ, έως τις 19 Αυγούστου, καταγράφουν 157 εγχώρια κρούσματα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου. Από αυτά, τα 116 παρουσίασαν εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, όπως εγκεφαλίτιδα, μηνιγγίτιδα ή οξεία χαλαρή παράλυση. Μόνο μέσα στην τελευταία εβδομάδα καταγράφηκαν 47 νέα κρούσματα. Οι θάνατοι έχουν φτάσει τους 13 και αφορούν ασθενείς με εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα, όλοι ηλικίας άνω των 65 ετών. Παράλληλα, 42 ασθενείς νοσηλεύονταν, εκ των οποίων 23 σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.
Σύμφωνα με τον Εθνικό Οργανισμό Δημόσιας Υγείας, για κάθε επιβεβαιωμένο κρούσμα αντιστοιχούν περίπου 140 αδιάγνωστες λοιμώξεις, ενώ το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων ανακοίνωσε ότι ο ιός κυκλοφορεί αυτήν την περίοδο σε εννέα ευρωπαϊκές χώρες, με την Ελλάδα να βρίσκεται στη δεύτερη θέση σε αριθμό κρουσμάτων μετά την Ιταλία.
Οι περιοχές που χρειάζονται μεγαλύτερη προσοχή
Η Αττική εμφανίζει σημαντική επιβάρυνση. Στα στοιχεία του ΕΟΔΥ περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, οι Δήμοι Μαρκοπούλου Μεσογαίας και Σπάτων-Αρτέμιδος, όπου έχουν καταγραφεί αρκετά περιστατικά με εκδηλώσεις από το Κεντρικό Νευρικό Σύστημα. Παράλληλα, ο ΕΟΔΥ έχει χαρακτηρίσει «υψηλού κινδύνου» και δήμους στους οποίους δεν έχουν ακόμη καταγραφεί ανθρώπινα κρούσματα, αλλά συνυπάρχουν παράγοντες που ευνοούν επικείμενη μετάδοση, όπως η γειτνίαση με ήδη επηρεαζόμενες περιοχές και τα γεωμορφολογικά και επιδημιολογικά δεδομένα.
Πόσο συχνά προκαλεί σοβαρή νόσο
Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν προκαλεί σε όλους τους μολυνθέντες συμπτώματα. Σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ, περίπου το 75%-80% των μολύνσεων είναι ασυμπτωματικές, ενώ ένα 20%-25% των ασθενών εμφανίζει ήπια νόσο, συνήθως με εικόνα εμπύρετης συνδρομής. Σε ποσοστό μικρότερο του 1% των μολυνθέντων μπορεί να εμφανιστεί σοβαρή, νευροδιεισδυτική νόσος, με προσβολή του Κεντρικού Νευρικού Συστήματος, κυρίως με εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα.
Η μεγάλη ηλικία, η ανοσοκαταστολή και τα χρόνια υποκείμενα νοσήματα αποτελούν σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για σοβαρή νόσηση και απειλητικές για τη ζωή επιπλοκές. Στις ήπιες περιπτώσεις τα συμπτώματα συνήθως υποχωρούν μέσα σε λίγες ημέρες. Στις σοβαρές μορφές, ωστόσο, οι νευρολογικές εκδηλώσεις μπορεί να διαρκέσουν για εβδομάδες. Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία για τη λοίμωξη ούτε διαθέσιμο εμβόλιο για τον γενικό πληθυσμό και η αντιμετώπιση των σοβαρών περιστατικών είναι υποστηρικτική.
Πώς μεταδίδεται ο ιός
Ο ιός μεταδίδεται κυρίως μέσω του τσιμπήματος μολυσμένων κουνουπιών. Τα κουνούπια μολύνονται από μολυσμένα, κυρίως άγρια, πτηνά και στη συνέχεια μπορούν να μεταδώσουν τον ιό στον άνθρωπο. Ο άνθρωπος δεν αποτελεί συνήθως πηγή μετάδοσης του ιού σε άλλα κουνούπια και ο ιός δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο με την άμεση επαφή.
Τα μέτρα προστασίας
Οι ειδικοί συστήνουν στους πολίτες να λαμβάνουν μέτρα προστασίας από τα τσιμπήματα καθ' όλη τη διάρκεια της περιόδου κυκλοφορίας των κουνουπιών. Ο ΕΟΔΥ συστήνει:
- χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών σώματος και χώρου, σύμφωνα με τις οδηγίες χρήσης,
- χρήση σιτών και κουνουπιέρων,
- χρήση κλιματιστικών και ανεμιστήρων,
- επιλογή κατάλληλων, μακριών ρούχων,
- απομάκρυνση στάσιμων νερών από αυλές, κήπους, μπαλκόνια, ταράτσες και άλλους ιδιωτικούς χώρους, καθώς αποτελούν εστίες αναπαραγωγής κουνουπιών.
Ιδιαίτερη συνέπεια στην εφαρμογή των μέτρων χρειάζεται από τους ηλικιωμένους, τα άτομα με ανοσοκαταστολή και όσους πάσχουν από χρόνια υποκείμενα νοσήματα, καθώς διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρής νόσησης.
Με την περίοδο μετάδοσης να βρίσκεται σε εξέλιξη, οι ειδικοί συνιστούν προσοχή και επαγρύπνηση, χωρίς ωστόσο να υπάρχει λόγος πανικού, καθώς η μεγάλη πλειονότητα των λοιμώξεων είτε δεν προκαλεί συμπτώματα είτε εκδηλώνεται με ήπια νόσο.