Άχρηστα πλέον τα «όπλα» των γιατρών: ένα γονίδιο που επιτρέπει σε κοινά βακτήρια να αντιστέκονται στα αντιβιοτικά τελευταίας καταφυγής ανιχνεύθηκε στην Ευρώπη μόλις ένα μήνα μετά την ανακάλυψή του στην Κίνα.
Το επικίνδυνο γονίδιο, με την ονομασία mcr-1, μπορεί να διαδίδεται ανάμεσα σε διαφορετικά είδη βακτηρίων και να τους προσδίδει ανθεκτικότητα στις πολυμυξίνες, μια ομάδα αντιβιοτικών που χρησιμοποιείται όταν όλες οι άλλες θεραπείες έχουν αποτύχει. Αυτό σημαίνει ότι πολυανθεκτικά βακτήρια που προκαλούν γαστρεντερίτιδες, ουρολοιμώξεις και λοιμώξεις του αίματος μπορούν πλέον να γίνουν ανθεκτικά σε όλα τα διαθέσιμα αντιβιοτικά, καθιστώντας τις λοιμώξεις αυτές πρακτικά ανίατες.
Στα μέσα Νοεμβρίου, ερευνητές του Γεωπονικού Πανεπιστημίου της Νότιας Κίνας ανακοίνωσαν ότι ανακάλυψαν το mcr-1 σε βακτήρια που απομονώθηκαν από εκτρεφόμενα ζώα, από δείγματα κρέατος και από ασθενείς. Προειδοποιούσαν τότε ότι το γονίδιο μπορεί να μεταφερθεί σχετικά εύκολα από ένα είδος βακτηρίου σε άλλα είδη και να κατακτήσει έτσι ολόκληρο τον κόσμο.
Όπως αποκαλύπτεται τώρα, οι φόβοι των κινέζων ερευνητών έχουν ήδη γίνει πραγματικότητα. Όπως αναφέρει το περιοδικό New Scientist, ο Δρ Φρανκ Άρεστρουπ στο Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Δανίας αναζήτησε την αλληλουχία του γονιδίου σε βάση δεδομένων με βακτηριακές αλληλουχίες DNA που απομονώνονται από ασθενείς, εκτρεφόμενα ζώα και τρόφιμα.
Ένα δείγμα από ασθενή και πέντε δείγματα από εισαγόμενα πουλερικά βρέθηκαν θετικά στο γονίδιο. Και το χειρότερο είναι ότι τα ίδια δείγματα ήταν θετικά σε γονίδια που προσδίδουν ανθεκτικότητα σε άλλα αντιβιοτικά όπως οι πενικιλίνες.
Η προέλευση του mcr-1 παραμένει ασαφής, είναι όμως πιθανό ότι το γονίδιο εμφανίστηκε σε κινεζικά κτηνοτροφεία που χορηγούν μαζικά στα ζώα πολυμυξίνες, προσφέροντας έτσι στα βακτήρια την ευκαιρία να αναπτύξουν ανθεκτικότητα. Οι ερευνητές που ανακάλυψαν το γονίδιο απηύθυναν έκκληση για διακοπή ή έστω μείωση της χορήγησης αντιβιοτικών σε εκτρεφόμενα ζώα.
«Άχρηστα» τα αντιβιοτικά ενάντια σε μεταλλαγμένα βακτήρια στην Κίνα!
Ίσως η ανθρωπότητα πλησιάζει ανεπιστρεπτί στην εποχή μετά τα αντιβιοτικά σύμφωνα με την παγκόσμια επιστημονική κοινότητα μετά την ανακάλυψη βακτηρίων στην Κίνα, τα οποία, χάρη σε μια νέα γονιδιακή μετάλλαξή τους, είναι ανθεκτικά και στα πιο ισχυρά αντιβιοτικά που υπάρχουν σήμερα, στα λεγόμενα «τελευταίας καταφυγής».
Τα ισχυρά αντιβιοτικά πολυμυξίνες -μεταξύ των οποίων κυριότερο είναι η κολιστίνη- χρησιμοποιούνται ευρέως στα ζώα της κτηνοτροφίας. Οι επιστήμονες ζητούν να περιορισθεί η χρήση τους άμεσα, γιατί οι ανθεκτικές βακτηριακές μεταλλάξεις μπορεί να εξαπλωθούν σε όλο τον κόσμο και να γίνουν υπεύθυνες για την πρόκληση επιδημιών.
Ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή Τζιάν-Χούα Λίου του Γεωπονικού Πανεπιστημίου της Νότιας Κίνας βρήκαν ότι το μεταλλαγμένο γονίδιο mcr-1, που παρέχει την αυξημένη ανθεκτικότητα, μπορεί εύκολα να αντιγραφεί και να μεταφερθεί σε άλλα βακτήρια. Η ανακάλυψη του γονιδίου έγινε -σε ποσοστό 15% έως 20%- σε δείγματα βακτηρίων που ελήφθησαν από χοίρους σε σφαγεία, σε κρέας χοιρινού και κοτόπουλα που πουλιούνταν σε αγορές, καθώς και -ακόμη χειρότερα- σε ορισμένους ανθρώπους ασθενείς σε δύο νοσοκομεία.
Οι κινέζοι επιστήμονες έχουν ήδη ενδείξεις ότι η εν λόγω μετάλλαξη ήδη μεταφέρεται σε κοινά βακτήρια, όπως το E.coli και η κλεμπσιέλλα. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ανησυχητικά μεγάλη παρουσία του γονιδίου mcr-1 σε βακτήρια E.coli που βρίσκονταν σε ζώα και σε δείγματα ωμού κρέατος, ενώ διαπίστωσαν και αυξητική τάση από χρόνο σε χρόνο.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, «αν και προς το παρόν είναι περιορισμένο στην Κίνα, το γονίδιο mcr-1 είναι πιθανό να επεκταθεί σε όλο τον κόσμο». 'Αλλοι επιστήμονες πιστεύουν ότι είναι θέμα απλώς χρόνου να συμβεί κάτι τέτοιο και προειδοποιούν για μελλοντικό μείζον πρόβλημα δημόσιας υγείας, αν τελικά υπάρξουν βακτήρια που δεν μπορούν να νικηθούν από κανένα αντιβιοτικό».