">
Συνέντευξη στο ΓΙΩΡΓΟ ΚΑΛΛΙΝΗ
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας εμφανίζεται ως ένα είδος καρκίνου που μπορεί και να προληφθεί και να αντιμετωπιστεί. Οι γυναίκες όμως πρέπει να είναι συνεχώς ενημερωμένες για τον ιό HPV, που ενοχοποιείται για τον συγκεκριμένο καρκίνο. Η επιστήμη προχωράει και παράλληλα με την ενημέρωση, είναι καλό να συζητάμε τις νέες εξελίξεις με σεβασμό σε όλες τις απόψεις, αλλά και να θυμίζουμε αυτά που ο περισσότερος κόσμος ήδη ξέρει. Για αυτό το λόγο και παράλληλα με τη συνέντευξη Τύπου που δόθηκε στο πλαίσιο της εβδομάδας πρόληψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, ο «Τ.Θ.» συζήτησε με τον Κυριάκο Κελτιμλίδη, Μαιευτήρα- Χειρούργο Γυναικολόγο, με ειδίκευση σε παθήσεις στειρότητας και την εξωσωματική γονιμοποίηση, για θέματα που αφορούν τον HPV και την αντιμετώπιση του.
Τι είναι το HPV;
Ο HPV είναι ένας ιός που κινείται στη διαδικασία των γενετήσιων νοσημάτων. Όμως όπως όλοι οι ιοί, αριθμείται, έχει στελέχη. Κάποια στελέχη προκαλούν κονδυλώματα, ενώ κάποια άλλα (το στέλεχος 16, 18, 31, 33 και κάποια ακόμα) προσβάλλουν τον τράχηλο. Ουσιαστικά το όνομα προέρχεται από τα αρχικά του Human Papilloma Virus (HPV). Η όλη φασαρία για το HPV, γίνεται γιατί κάποια συγκεκριμένα στελέχη του αποδείχθηκε ότι αποτελούν την κύρια αιτία της εμφάνισης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Η καρκίνωση του τραχήλου της μήτρας υπήρχε πάντα και την βρίσκαμε μέσα από τη διαδικασία του τεστ Παπανικολάου. Για να βρεθεί το συγκεκριμένο στέλεχος του ιού που έχει προσβάλλει μια γυναίκα υπάρχει ένα πιο εξειδικευμένο τεστ ΠΑΠ. Κάποια στιγμή διαπιστώθηκε ότι αυτή η νόσος εμφανίζεται πιο συχνά στις πολυερωτικές γυναίκες και κατ’ εξοχήν εμφανιζόταν στις πόρνες. Οπότε οι συχνότατες επαφές με πάρα πολλούς ανθρώπους προκαλούσε μια αύξηση του δείκτη νοσηρότητας εξαιτίας του τυχαίου γεγονότος, δηλαδή δεν είχε ο πρώτος και ο δεύτερος, είχε όμως ο τρίτος. Το θέμα είναι ότι ο ιός δεν φαίνεται στον άντρα με τη μορφή ενός οποιουδήποτε νοσήματος, σε αντίθεση για παράδειγμα με τον έρπητα των γεννητικών οργάνων που εμφανίζεται στον άντρα. Αν έχεις έρπητα, την εποχή που έχεις τις φυσαλίδες πάνω στο πέος, αν έχεις μια σεξουαλική επαφή είναι πολύ μεγάλη η πιθανότητα να μεταδώσεις τον ίο στο άνθρωπο που ήρθες σε επαφή.
Ο ιός στον άντρα δεν έχει κανένα απολύτως σύμπτωμα και θα μπορούσε να αφορά τον οποιοδήποτε καθ’ όλα εντάξει. Κάπου προσλαμβάνεται, είναι ενδοκυττάριος, στη διαδρομή μιας επαφής σπάνε κάποια κύτταρα, αποκαλύπτεται ο ιός, ο οποίος προσβάλλει την γυναίκα και προοδευτικά αυτή η γυναίκα, μετά από κάποια χρόνια μπορεί να εμφανίσει καρκίνο του τραχήλου της μήτρας. Είναι ο κατεξοχήν λόγος που εμφανίζεται ο συγκεκριμένος καρκίνος, περίπου σε ποσοστό 90% και αφήνει πολύ μικρό ποσοστό για άλλη αιτιολογία. Ο ιός αυτός κολλάει μόνο με την ερωτική επαφή. Εφόσον και αν παρατηρείται κάποια έξαρση στον ιό στις μέρες μας, αυτή οφείλεται στην πολυερωτική ζωή των νέων ανθρώπων.
Ποια είναι τα συμπτώματα στις γυναίκες;
Στις γυναίκες το πρόβλημα πάντα βρίσκεται στο αν κάνεις έγκαιρα την διάγνωση μέσω του τεστ ΠΑΠ. Μπορεί φαινομενικά ένας τράχηλος να μην έχει τίποτα, αλλά να έχει προσβληθεί από τον ιό. Το τεστ ΠΑΠ πρέπει να γίνει σωστά και προσεκτικά, γιατί καμιά φορά μπορεί να μην παρθεί δείγμα από το συγκεκριμένο προβληματικό σημείο του τραχήλου. Πρέπει να υπάρχει δείγμα με κύτταρα από όλη την επιφάνεια του έξω τραχήλου και του ενδο-τράχηλου, γιατί μπορεί να έχει πρόβλημα μόνο ένα σημείο του τραχήλου και πρέπει η επίστρωση να είναι σωστή. Τα λάθη μπορεί να γίνουν μόνο από μέτρια λήψη του τεστ ΠΑΠ. Θέλει ιδιαίτερη προσοχή όμως διότι υπάρχουν διάφορα αποτελέσματα του τεστ, άπαξ δηλαδή και δείξει λοίμωξη από HPV, πρέπει να γίνει καλή ανάγνωση του τεστ, γιατί υπάρχουν 5 κατηγορίες.
Η πρώτη κατηγορία είναι όταν τα κύτταρα είναι απόλυτα φυσιολογικά και συμβατά με τα κύτταρα της φύσης. Η δεύτερη είναι όταν υπάρχει κάποια φλεγμονή, που την χαρακτηρίζουμε σαν τραχηλίτιδα κ.λ.π.. Η τρίτη κατηγορία, που έχει ονομαστεί ενδοεπιθυλιακή νεοπλασία τραχήλου (Cervical Ιntraepithelial Νeoplasia), έχει τρεις υποβαθμίσεις με την τρίτη να είναι η πιο βαριά. Το τέταρτο στάδιο μετά από τις τρεις αυτές διαβαθμίσεις, είναι ο καρκίνος του τραχήλου και η πέμπτη κατηγορία είναι η γενικευμένη καρκινομάτωση του τραχήλου της μήτρας. Όσον αφορά την τρίτη κατηγορία, το τεστ ΠΑΠ θα δείξει αν είναι η πρώτη, δεύτερη ή τρίτη διαβάθμιση και θα περιμένει να δει η ασθενής ποιες είναι οι αντιστάσεις του οργανισμού της, δεν θα βιαστεί. Εάν βρίσκεται στην τρίτη και βαρύτερη διαβάθμιση, τότε μόνο θα αρχίσει να σκέφτεται αν θα κάνει κάποια εκτομή του τραχήλου ή όχι. Υπάρχει πολύ μεγάλη πιθανότητα, σε ποσοστό που ξεπερνάει το 50% να αυτό-ιαθεί η γυναίκα, δηλαδή να αυξηθεί η αντίσταση του οργανισμού, να καταστρέψει τον ιό και να σταματήσει η εξέλιξη της νόσου.
Πως μπορούμε να προφυλαχτούμε;
Το προφυλακτικό είναι μια πάρα πολύ καλή προστασία, που θα μπορούσε κάποιος να τη θεωρήσει και σαν απόλυτη. Το προφυλακτικό χρησιμεύει και στα ζευγάρια στα οποία η γυναίκα έχει τον ιό αλλά θέλει να προστατεύσει τον άντρα ή να μην ξανά κολλήσει τον ιό από τον άντρα της που δεν ξέρει αν τον έχει αποβάλλει ή όχι.
Πως πρέπει να αντιμετωπιστεί, ιατρικά και ψυχολογικά, ο ιός από μια γυναίκα και το περιβάλλον της;
Το πρώτο είναι ότι πρέπει να υπάρξει ψυχολογική υποστήριξη γιατί η νόσος δεν είναι ούτε ανίατη, ούτε θανατηφόρα. Μπορείς να το προλάβεις 100%. Για αυτό το λόγο επιμένουμε πάρα πολύ στην μέθοδο της πρόληψης με το τεστ ΠΑΠ και προοδευτικά φτάσαμε και στον εμβολιασμό. Το τεστ κρούει τον κώδωνα του κινδύνου και σου εφιστά την προσοχή. Υπάρχουν θεραπευτικές αγωγές με κάποια αντιϊκά φάρμακα ή μια κρυοπηξία, θεραπείες που είναι κυρίως ψυχολογικής υποστήριξης. Μετά από αυτό επαναλαμβάνεις το τεστ πλέον πιο συχνά, κάθε δύο μήνες για παράδειγμα για να παρακολουθήσεις στενά την εξέλιξη. Εάν η βλάβη προχωρήσει στο επόμενο στάδιο, από CIN 1 σε CIN 2, τότε θα αρχίσει η ασθενής να σκέφτεται τις περαιτέρω ενέργειες. Αυτές μπορεί να είναι η κολποσκόπηση, δηλαδή η μεγέθυνση του τραχήλου, επάλειψη με ένα υγρό και μετά όπου εντοπίσεις προβληματικές περιοχές στον τράχηλο, θα κάνεις ιστοληψία τραχήλου. Ο σκοπός αυτής της ιστοληψίας είναι να δεις αν η βλάβη δεν είναι μόνο κυτταρολογική αλλά έχει προχωρήσει και πιο μέσα, για να έχεις και σαφέστερη άποψη του τι συμβαίνει.
Αν η βλάβη είναι πιο προχωρημένη μπορεί κάποια ασθενής να προχωρήσει σε χειρουργική επέμβαση, στην ευρεία εκτομή ενός κομματιού του τραχήλου, η οποία επειδή η τομή μοιάζει με κώνο, ονομάστηκε κωνοειδής εκτομή του τραχήλου. Η επέμβαση αυτή γίνεται με τρεις μεθόδους, με απλό κόψιμο, με laser και με νυστέρι. Έτσι θα έχουμε το μέγεθος της βλάβης αλλά και τα όρια της, πράγμα που σημαίνει ότι αν μετά από εκεί που θα κόψεις έχεις υγιή ιστό τότε η γυναίκα θεωρείται υγιής. Αν και τα όρια εκτομής είναι προσβεβλημένα τότε είτε θα κάνεις βαθύτερη εκτομή, είτε θα αποφασίσεις να αφαιρέσεις τη μήτρα. Σε μεγάλη ηλικία και μετά την τεκνοποίηση αυτό δεν είναι μεγάλο πρόβλημα, αλλά σε μικρότερη ηλικία πρέπει να υπάρχει μεγάλη επιμέλεια, με συνεχή τεστ ΠΑΠ για να μην ξεφύγει η νόσος. Ψυχραιμία λοιπόν, γιατί η νόσος είναι και ιάσιμη και αυτοιάσιμη αλλά και υπάρχουν πολλοί τρόποι που μπορεί να αντιμετωπιστεί τοπικά, χωρίς να δημιουργήσει άλλα προβλήματα στην τεκνοποίηση ή την σεξουαλική επαφή.
Τι ισχύει για τα εμβόλια; Είναι ασφαλή;
Το εμβόλιο κατά του ιού, γίνεται κατεξοχήν πριν από τις πρώτες σεξουαλικές επαφές και αυτό γιατί σε μεγαλύτερες ηλικίες μπορεί να έχουν προσβληθεί από τον ιό και να έχουν πλέον αντισώματα, με αποτέλεσμα το εμβόλιο να μην έχει καμία ουσία. Αν έχει αντισώματα και κάνει το εμβόλιο, δεν παθαίνει κάτι απλά δεν χρησιμεύει πουθενά. Ανάμεσα στην ηλικία των 13 και 15, είναι μια καλή στιγμή αν αποφασίσει μια οικογένεια να κάνει το εμβόλιο στην κόρη τους. Στην αρχή ήμουν λίγο επιφυλακτικός για τη χρησιμότητα του εμβολίου και τις παρενέργειες του, ήθελα να το δω πρώτα να κυκλοφορήσει παγκοσμίως.
Σήμερα όταν με ρωτάνε αν το συνιστώ, απαντώ ναι γιατί το έχει κάνει πολύς κόσμος και φαίνεται ότι δεν υπάρχει κίνδυνος. Μπορούν να το κάνουν όλοι οι άνθρωποι, εφόσον είναι σεξουαλικά ενεργοί, απλά δεν θα βοηθήσει αυτές που έχουν ήδη αντισώματα. Όσον αφορά τους άντρες, το εμβόλιο μπορεί να είναι χρήσιμο για να μην προσλάβουν τον ιό, να μην γίνονται φορείς. Το δύσκολο είναι ότι ο άντρας δεν ξέρει ότι έχει τον ιό HPV και δεν μπορεί και να το ανακαλύψει. Για άλλη μια φορά, να πούμε ότι δεν πρέπει κάποια γυναίκα που έχει τον ιό να πανικοβληθεί, είναι μια κατάσταση η οποία θέλει προσοχή, αλλά δεν είναι μη αναστρέψιμη.
Για περισσότερες πληροφορίες ή απορίες, μπορείτε να επικοινωνήσετε με τον κ. Κελτιμλίδη στο 2310.231567.
