Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Οι διαβεβαιώσεις ολόκληρου του περασμένου μήνα αποδείχτηκαν είτε πρόωρες είτε ψευδείς. Από την κυβέρνηση της Ιαπωνίας και τη διαχειρίστρια εταιρία του πυρηνικού εργοστασίου της Φουκουσίμα (Tepco), μέχρι τις επιστημονικές μαρτυρίες ειδημόνων, που φιλοξενήθηκαν σε όλα τα διεθνή ΜΜΕ. Παρά τις τεκμηριωμένες αναλύσεις περί του αντιθέτου άρθηκε, από χθες το πρωί, η καθησυχαστική φράση «η Φουκουσίμα δεν είναι Τσέρνομπιλ», φέρνοντας την Ιαπωνία και τον κόσμο ολόκληρο αντιμέτωπους με μια εφιαλτική πραγματικότητα. Αν η ξεπερασμένη τεχνολογία και τεχνογνωσία των Σοβιετικών ήταν υπεύθυνη για το Τσέρνομπιλ είκοσι πέντε χρόνια πριν, η σύγχρονη αποτυχία των πυρηνικά προηγμένων Ιαπώνων πως μπορεί να δικαιολογηθεί; Ενώ η Ιαπωνία αναβάθμισε το επίπεδο της σοβαρότητας του πυρηνικού ατυχήματος από την κατηγορία 5 στην κατηγορία 7, κάνοντάς το πλέον ισότιμο με το Τσέρνομπιλ, τα ερωτήματα παραμένουν αναπάντητα από την, συνυφασμένη με τον σύγχρονο νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό, πυρηνική βιομηχανία.
Η κατηγορία 7 σημαίνει «απελευθέρωση ραδιενεργών ουσιών με σημαντικές επιπτώσεις στην υγεία και το περιβάλλον σε σοβαρό βαθμό» και μονάχα το Τσέρνομπιλ έχει καταταχθεί εκεί. Οι διαθέσιμες μετρήσεις για τη διαφυγούσα ραδιενέργεια από το σταθμό Φουκουσίμα Νταϊτσί «δείχνουν επίπεδα που αντιστοιχούν στη διαβάθμιση 7» της κλίμακας πυρηνικών και ραδιολογικών συμβάντων, δήλωσε εκπρόσωπος της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Πυρηνικής Ασφαλείας διευκρινίζοντας ότι η απόφαση ελήφθη «με βάση τα επίπεδα ιωδίου και καισίου που έχουν μετρηθεί στο περιβάλλον». Ο αξιωματικός της ιαπωνικής υπηρεσίας, πάντως, διευκρίνισε πως δεν πρόκειται για μια οριστική αξιολόγηση του πυρηνικού ατυχήματος, καθώς η Διεθνής Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας είναι η καθ’ύλην αρμόδια για την ταξινόμηση πυρηνικών και ραδιενεργών ατυχημάτων και συμβάντων.
Παράλληλα, παρά τις διαβεβαιώσεις του εν λόγω αξιωματούχου της Ιαπωνικής Υπηρεσίας Πυρηνικής Ασφαλείας, ο οποίος δήλωσε πως οι εκπομπές ραδιενέργειας που έχουν καταμετρηθεί μέχρι σήμερα στον πυρηνικό σταθμό της Φουκουσίμα δεν αντιστοιχούν παρά στο 10% των εκπομπών του Τσερνόμπιλ, η διαχειρίστρια εταιρεία της Φουκουσίμα θέτει νέα δεδομένα για τον τελικό απολογισμό της καταστροφής. Η Tepco, λοιπόν, από την πλευρά της, έκανε λόγο για διαρροή ραδιενέργειας, η οποία δύναται να ξεπεράσει σε μέγεθος εκείνη του πυρηνικού δυστυχήματος στο Τσερνόμπιλ. «Η διαρροή ραδιενέργειας δεν έχει σταματήσει και η ανησυχία μας είναι ότι τελικά θα ξεπεράσει εκείνη του Τσερνόμπιλ», δήλωσε στους δημοσιογράφους αξιωματούχος εκπρόσωπος της Tepco.
Φωτιά στη Φουκουσίμα και νέος σεισμός
Ενόσω η πυρηνική κρίση συνταράσσει ολόκληρο τον κόσμο η Ιαπωνία συνεχίζει να πλήττεται από συνεχείς σεισμούς. Έπειτα από το σεισμό της περασμένης Δευτέρας (7.1 ρίχτερ), το μέγεθος του χθεσινού νέου μετασεισμού έφτασε τα 6,3 Ρίχτερ. Το εστιακό βάθος του νέου σεισμού υπολογίστηκε στα 33 χιλιόμετρα κάτω από τον πυθμένα της θάλασσας, ενώ το επίκεντρο εντοπίστηκε σε απόσταση 112 χιλιομέτρων νότιο-νοτιοανατολικά, της παραθαλάσσιας πόλης Χόσνου, στην επαρχία Τσίμπα, η οποία γειτονεύει με το Τόκιο. Η νέα δόνηση έγινε αισθητή στην πρωτεύουσα και το μεγαλύτερο αεροδρόμιο της Ιαπωνίας, Ναρίτα, σταμάτησε τη λειτουργία του προσωρινά προκειμένου οι αρχές να ελέγξουν τις εγκαταστάσεις για πιθανές ζημιές. Στη Φουκουσίμα ανακοινώθηκε πως, λίγη ώρα μετά τη δόνηση, ξέσπασε πυρκαγιά στον αντιδραστήρα 4 των εγκαταστάσεων της Φουκουσίμα. Εκπρόσωπος της εταιρείας δήλωσε ότι έσπευσε επιτόπου μονάδα της Υπηρεσίας Αυτοπροστασίας, των συνεργείων που εργάζονται στο πυρηνικό εργοστάσιο, η οποία κατάφερε να σβήσει τη φωτιά.
Ο Ιάπωνας πρωθυπουργός Ναότο Καν δήλωσε κατά τη διάρκεια χθεσινής συνέντευξης τύπου πως η κατάσταση στον πυρηνικό σταθμό της Φουκουσίμα «σταθεροποιείται βήμα βήμα» και ότι η διαρροή ραδιενέργειας μειώνεται. Ωστόσο, ερωτηθείς για τη φανερή αντίφαση ανάμεσα στις δηλώσεις περί σταθεροποίησης και την απόφαση για αναβάθμιση της σοβαρότητας της κρίσης στο σταθμό της Φουκουσίμα στο επίπεδο 7, ο Ναότο Καν ήταν ασαφής λέγοντας πως «Επανεξετάσαμε τη διαβάθμιση με βάση τις μετρήσεις για την ακτίνα διασποράς της ραδιενέργειας. Η υγεία των πολιτών είναι η βασική αρχή για τις αποφάσεις της κυβέρνησης». Ο Ιάπωνας πρωθυπουργός ζήτησε συγγνώμη από τους αγρότες και τους ψαράδες, οι οποίοι επλήγησαν από τη ραδιενέργεια, ενώ έκανε έναν παραλληλισμό με την ανοικοδόμηση της Ιαπωνίας μετά το Β' Παγκόσμιο Πόλεμο. "Ελπίζω ότι κι αυτή τη φορά θα υπάρξει το ίδιο πνεύμα για την ανοικοδόμηση της χώρας", υπογράμμισε.
Εξ αρχής της πυρηνικής κρίσης οι υπηρεσίες πυρηνικής ενέργειας, εντός και εκτός της Ιαπωνίας, έβρισκαν άτοπη μια σύγκριση ανάμεσα σε Φουκουσίμα και Τσέρνομπιλ. Η αναβάθμιση σε κατηγορία 7 και οι δηλώσεις της διαχειρίστριας εταιρίας περί μεγαλύτερης διαρροής ραδιενέργειας από το Τσέρνομπιλ δεν αποτελούν μια βεβαιότητα για το μέγεθος της καταστροφής στην Ιαπωνία. Άλλωστε, τα στοιχεία που δίδονται στη δημοσιότητα είναι μετρημένα και αρκετές φορές, αντιφατικά. Ωστόσο, 25 χρόνια μετά, η Φουκουσίμα αποτελεί ένα σύγχρονο Τσέρνομπιλ, καθώς οι διαβεβαιώσεις περί ασφάλειας και ελέγχου των προηγμένων πυρηνικών εγκαταστάσεων έχουν αποτύχει εκ νέου με απρόβλεπτες συνέπειες. Ο «μικρός μας φίλος, η ατομική ενέργεια», όπως προπαγάνδιζε παιδικό του Disney, παραμένει επικίνδυνος και άρρηκτα συνδεδεμένος με το σύστημα το οποίο τον επιβάλει.