Του Κωνσταντίνου Τζίκα*
Πόσες φορές έχει χτυπήσει το τηλέφωνό σας σε ώρες κοινής ησυχίας για μια «μοναδική προσφορά» ρεύματος ή κινητής τηλεφωνίας; Η ενοχλητική αυτή πραγματικότητα, γνωστή ως μη ζητηθείσα επικοινωνία, ρυθμίζεται αυστηρά από το άρθρο 11 του Νόμου 3471/2006. Ο νόμος αυτός αποτελεί την ασπίδα μας ενάντια στο επιθετικό μάρκετινγκ, διαχωρίζοντας τις επικοινωνίες σε δύο κατηγορίες.
Από τη μία πλευρά, οι αυτόματες κλήσεις χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση (όπως τα διαφημιστικά SMS, τα email ή τα αυτοματοποιημένα μηνύματα) επιτρέπονται μόνο αν ο συνδρομητής έχει δώσει εκ των προτέρων τη ρητή συγκατάθεσή του (opt-in). Από την άλλη, οι διαφημιστικές κλήσεις με ανθρώπινη παρέμβαση απαγορεύονται εφόσον ο πολίτης έχει δηλώσει ότι δεν επιθυμεί να τις δέχεται.
Πώς λειτουργεί το «Μητρώο 11»;
Η διαδικασία για να βρείτε την ησυχία σας είναι απλή: μπορείτε να μεταβείτε σε ένα κατάστημα του παρόχου σας (σταθερής ή κινητής) ή να το κάνετε ηλεκτρονικά μέσω της ιστοσελίδας του, ζητώντας την ένταξή σας στο «Μητρώο 11». Ο πάροχος υποχρεούται να σας καταχωρίσει δωρεάν. Η προστασία, ωστόσο, δεν είναι ακαριαία. Βάσει νόμου, απαιτείται ένα χρονικό διάστημα 30 ημερών από την αίτηση ώστε να ενημερωθούν οι λίστες και να σταματήσουν οριστικά οι οχλήσεις.
Γιατί συνεχίζουν να μας καλούν; Το νομικό αδιέξοδο
Αν και η θεωρία ακούγεται ιδανική, στην πράξη το σύστημα συχνά «μπλοκάρει». Το κυρίαρχο ερώτημα των πολιτών είναι εύλογο: «Αφού γράφτηκα στο Μητρώο 11, γιατί το τηλέφωνό μου συνεχίζει να χτυπάει;»
Η απάντηση κρύβεται στις γκρίζες ζώνες που καλούνται καθημερινά να αντιμετωπίσουν οι δικηγόροι. Πολλές εταιρείες προώθησης απλώς αδιαφορούν, ρισκάροντας το πρόστιμο. Το μεγαλύτερο όμως πρόβλημα είναι η άρνηση της πατρότητας της κλήσης.
Όταν ο πολίτης αντιδρά, συχνά έρχεται αντιμέτωπος με ένα θέατρο του παραλόγου: οι εταιρείες για λογαριασμό των οποίων γίνεται η διαφήμιση (π.χ. ένας μεγάλος πάροχος ενέργειας) αρνούνται ότι κάλεσαν οι ίδιες. Ισχυρίζονται ότι η κλήση έγινε από κάποιο εξωτερικό, ανεξάρτητο call center (υπεργολάβο), με το οποίο μάλιστα μπορεί να δηλώνουν ότι «δεν συνεργάζονται πια» ή ότι ο συγκεκριμένος τηλεφωνικός αριθμός που σας κάλεσε δεν τους ανήκει και δεν τον αναγνωρίζουν.
Τι δικαιώματα έχετε και τι ισχύει με τις αποζημιώσεις;
Αν οι ενοχλήσεις συνεχιστούν μετά το πέρασμα των 30 ημερών, έχετε το δικαίωμα να ασκήσετε το δικαίωμα εναντίωσης και να υποβάλετε επίσημη καταγγελία στην Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ). Παράλληλα, μπορείτε να προσφύγετε στα αστικά δικαστήρια διεκδικώντας χρηματική αποζημίωση για ηθική βλάβη. Μάλιστα, υπάρχει ήδη ισχυρό δεδικασμένο με απόφαση του Αρείου Πάγου που δικαίωσε και αποζημίωσε πολίτη για παράνομη διαφημιστική όχληση.
Ωστόσο, ως νομικοί οφείλουμε να είμαστε ειλικρινείς: η δικαίωση δεν έρχεται αυτόματα, καθώς οι υπαίτιοι συχνά κρύβονται πίσω από ανώνυμα τηλεφωνικά κέντρα. Αυτό καθιστά την απόδειξη της ταυτότητας του καλούντος μια απαιτητική διαδικασία, αλλά σε καμία περίπτωση ακατόρθωτη, ειδικά αν ο πολίτης προσκομίσει την αναλυτική κατάσταση κλήσεων του παρόχου του.
Η εγγραφή στο Μητρώο 11 είναι το πρώτο και απαραίτητο βήμα, αλλά η πλήρης συμμόρφωση της αγοράς απαιτεί τη δική μας εγρήγορση και ακόμη αυστηρότερους ελέγχους από την Πολιτεία.
*Ο Κωνσταντίνος Τζίκας είναι Δικηγόρος Παρ'Αρείω Πάγω
Πιστοποιημένος Διαμεσολαβητής Υ.Δ.Δ.Α.Δ.
www.tzikas-lawfirm.gr
