Του Γιώργου Παπαδημητρίου
Τα 45 κεράκια στην τούρτα θα σβήσει φέτος το Φεστιβάλ Βιβλίου Θεσσαλονίκης, ένας από τους πιο πολυαγαπημένους θεσμούς αυτής της πόλης, που συνδυάζει την ένεση πολιτισμού με την πιο αγνή καλοπέραση-χαλάρωση. Η φετινή διοργάνωση, που θα υποδεχτεί τους επισκέπτες της με το υπέροχο μότο-σύνθημα «Όταν διαβάσεις, πετάς!», θα φιλοξενήσει 120 εκθετήρια και 500 εκδότες, από τις 19 Ιουνίου μέχρι τις 5 Ιουλίου, με καθημερινό (συμπεριλαμβανομένων και των Σαββατοκύριακων) ωράριο λειτουργίας από τις 19:00 έως τις 23:00. Πιο συγκεκριμένα, η φετινή διοργάνωση θα είναι αφιερωμένη στα 100 χρόνια από την ίδρυση του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, έχοντας ως στόχο να αποτυπώσει το ισχυρό και πολυποίκιλο στίγμα της προσφοράς του ΑΠΘ στην πόλη της Θεσσαλονίκης, όπως δήλωσε ο Μπάμπης Μπαρμπουνάκης, πρόεδρος του Συνδέσμου Εκδοτών Βορείου Ελλάδας, στη συνέντευξη τύπου για τα αποκαλυπτήρια του 45ου Φεστιβάλ Βιβλίου Θεσσαλονίκης.
Στην πραγματικότητα, είναι σχεδόν κατά κυριολεξία αδύνατον να μιλήσεις για το Φεστιβάλ Βιβλίου Θεσσαλονίκης χωρίς να προστρέξεις σε τρυφερές βιωματικές αναμνήσεις – πέρα, φυσικά, από τη θαρρείς μεταφυσική του σύνδεση με τα καλοκαιρινά μπουρίνια, που σχεδόν θυμίζει εκείνα τα καρτούν όπου ο ήρωας έχει ένα συννεφάκι με βροχή να τον ακολουθεί όπου κι αν πηγαίνει. Υιοθετώντας λοιπόν έναν πιο προσωπικό τόνο αλλά και μια διάθεση προσωπικής μαρτυρίας και αναπόλησης, ανακαλώ με αβάσταχτη συγκίνηση τις βόλτες στην παραλία με τους γονείς μου για χρόνια ολόκληρα ως μία από τις πιο ευχάριστες αναμνήσεις της παιδική μου ηλικίας, η οποία προσέφερε πολύτιμο καύσιμο στην κυοφορούμενη τότε βιβλιοφιλία που με συντροφεύει μέχρι σήμερα.
Τα περίπτερα του Φεστιβάλ που στο παιδικό μου μυαλό έφερναν σε λευκά βιβλιο-μανιτάρια γνώσης και φαντασίας. Το καλαμπόκι που ζητούσα επίμονα από τον μπαμπά μου, η βραδινή βόλτα επιστροφής στο σπίτι, με φόντο το μαγευτικό παραθαλάσσιο μέτωπο της πόλης. Λίγο μετά, στην εφηβεία, οι πρώτες μοναχικές επισκέψεις, που κατέληγαν σε γαλήνιο και ράθυμο άραγμα πλάι στις Ομπρέλες του Ζογγολόπουλου για λίγο χάζι στα νέα αποκτήματα της νεανικής βιβλιοθήκης, ίσως και σε μια αποφώνηση με σινεμά κάτω από τον έναστρο ουρανό στο θερινό Ναταλί. Παρεμπιπτόντως, για να δώσουμε και μια μικρή συμβουλή, το Φεστιβάλ Βιβλίου, από τα χρόνια της άγριας νιότης μέχρι και σήμερα (είμαι οριακά συνομήλικος με τον θεσμό, για να πάρετε μια ιδέα), εξακολουθεί δίχως εξαιρέσεις ή αστερίκους να αποτελεί ιδανική επιλογή είτε για ζευγαρική-συντροφική έξοδο είτε για πρώτο ραντεβού.
Κλείνοντας, να διατυπώσουμε-ρίξουμε στον γιαλό δύο ευχές. Αρχικά, να επιδεικνύουμε όλες και όλοι μας έμπρακτα, γενναιόδωρα και δοτικά τη στήριξή μας σε κάθε πολιτισμικό θεσμό της πόλης –είτε παραδοσιακό είτε ρηξικέλευθο, είτε γκλαμουράτο είτε εναλλακτικό– και να μην θυμόμαστε τον πολιτισμό μόνο όταν βλέπουμε να χάνονται ή να ατροφούν οι σταθερές του. Έπειτα, να θρέψουμε, καλλιεργήσουμε και εγκαθιδρύσουμε τόσο στην πόλη μας όσο και στη χώρα μας μια γνήσια βιβλιοφιλική κουλτούρα, παντός καιρού και παντός τύπου, που δεν θα εκδηλώνεται μόνο σε συγκεκριμένες αφορμές ή στο πλαίσιο κάποιας εφήμερης μόδας.
Υγ: Όπως κάθε χρόνο, αξίζει κανείς να σταθεί και στο πρόγραμμα των παράλληλων εκδηλώσεων, που θα διεξαχθούν στη διάρκεια του Φεστιβάλ Βιβλίου. Στο δικό μας τεφτέρι έχουμε ήδη σημειώσει πάντως τη συζήτηση που θα διεξαχθεί την Παρασκευή 26 Ιουνίου 2026 στον αύλειο χώρο της Γυάλινης Βιβλιοθήκης, σε συνεργασία με την Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη Θεσσαλονίκης, με τίτλο «Κώστας Αξελός: Η σκέψη του σήμερα». Μια ιδανική αφορμή για να αφουγκραστούμε εκ νέου «το παιχνίδι του κόσμου» για να κάνουμε μνεία και στα λεγόμενα αυτού του σπουδαίου στοχαστή και φιλοσόφου.
