Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
«Όχι στο σαρίν, ναι στο οξυγόνο. Αφήστε μας να αναπνέουμε». Αυτό είναι το σύνθημα που δονεί τα Τίρανα τις τελευταίες μέρες, καθώς έγινε γνωστό πως οι Αμερικάνοι έχουν ζητήσει από την Αλβανία να γίνει ο «σκουπιδοτενεκές» των συριακών χημικών όπλων.
«Το δικό μας ναι στην αμερικανική πρόταση θα συνδυαστεί μόνο με ένα σχέδιο και μία συμφωνία, η οποία θα είναι ξεκάθαρο προς όλους πως είναι προς όφελος της Αλβανίας, πως θα την κάνει πλουσιότερη και πιο καθαρή απ’ ότι είναι σήμερα». Με αυτά τα λόγια περιέγραψε ο νέος πρωθυπουργός της Αλβανίας, Έντι Ράμα, την πιθανότητα η χώρα του να αναλάβει την καταστροφή των συριακών χημικών όπλων, όπως συμφώνησαν ΗΠΑ και Ρωσίας, για να γίνει άμεσα δεκτό και από τον Μπασάρ αλ Άσαντ.
Σύμφωνα με πηγές του Ρόιτερς, οι συζητήσεις με την Αλβανία είναι πλέον σε «τεχνικό επίπεδο», εννοώντας πως πολιτικά τα Τίρανα έχουν συμφωνήσει ήδη με την Ουάσινγκτον. Εξ ου και ο Ράμα υπερασπίστηκε το σχέδιο από τα έδρανα του αλβανικού κοινοβουλίου. Απ’ έξω όμως χιλιάδες διαδηλωτές του έδιναν το δικό τους μήνυμα. «Όχι χημικά όπλα στην Αλβανία». Είναι βέβαιο πως ο Ράμα θα παίξει το χαρτί της ανταμοιβής σε μία χώρα εντός της αμερικανικής επιρροής. Είναι σαφές πως μία «εξυπηρέτηση» από τις ΗΠΑ δεν θα έχει μόνο τα οικονομικά οφέλη που αναφέρει ο Αλβανός πρωθυπουργός.
«Σκουπιδοτενεκές»
Η Αμερική απ’ την άλλη συμπεριφέρεται στην Αλβανία σαν φτωχό συγγενή της Δύσης. Είναι ίσως ο πιο φτωχός βαλκανικός σύμμαχος των δυτικών και μην όντας καν υποψήφια χώρα για ένταξη στην ΕΕ – κάτι που προσπαθεί εδώ και χρόνια – έχει γίνει ένας πρόθυμος σάκος του μποξ. Τα αμερικανικά πολεμικά αεροπλάνα πετούσαν από αλβανικά εδάφη όταν το 2003 οι ΗΠΑ εισέβαλαν στο Ιράκ του Σαντάμ Χουσεΐν. Αργότερα, με εντολή του Λευκού Οίκου η Αλβανία «φιλοξενεί» έξι Κινέζους αποφυλακισθέντες από το Γκουαντάναμο και εκατοντάδες αντιφρονούντες Ιρανούς. Εξ ου και έχοντας ήδη συναντήσει την άρνηση από τη Νορβηγία – για λόγους επικινδυνότητας κατά την καταστροφή των χημικών – οι ΗΠΑ στρέφονται και πάλι στους Αλβανούς.
Η αλβανική βόμβα
Καθόλου τυχαίο δεν είναι αυτό. Οι Αμερικάνοι ετοιμάζουν την Αλβανία εδώ και χρόνια. Το Δεκέμβριο του 2002 ανακαλύφθηκε τυχαία στη χώρα ένα ολόκληρο χημικό οπλοστάσιο που θεωρείται πως είχε εισαχθεί από την Κίνα στα μέσα της δεκαετίας του ’70 επί του καθεστώτος του Ενβέρ Χότζα, παρότι δεν έχει ποτέ αποδειχθεί. Τον Ιούλιο του 2007 η Αλβανία γίνεται η πρώτη χώρα που καταστρέφει τα χημικά της όπλα, όπως ορίζει η συνθήκη για την απαγόρευση των χημικών όπλων. Αμερικανός διπλωμάτης έγραφε τότε σε σημείωμα που αποκαλύφθηκε από το Wikileaks: «Αυτό (η καταστροφή των χημικών όπλων) όχι μόνο εκμηδενίζει ένα σημαντικό κίνδυνο, αλλά ταυτόχρονα αυξάνει την τεχνογνωσία της Αλβανίας σε οπλική αποστρατικοποίηση, προσφέροντας μία εξειδικευμένη ικανότητα στο ΝΑΤΟ».
Θριαμβευτικός ήταν ο τόνος των Αμερικανών το Δεκέμβριο του 2007 στο εν λόγω σημείωμα με τίτλο «Αλβανία: Αυξανόμενη Τεχνογνωσία Αποστρατικοποίησης». Ούτε ένα χρόνο μετά, όλα είχαν αλλάξει. Δύο συναπτά απόρρητα διπλωματικά σημειώματα επισημαίνουν τους κινδύνους που έχει αφήσει πίσω της η καταστροφή των χημικών, καθώς η αποτέφρωση άφησε πίσω της επικίνδυνα απόβλητα, τα οποία και βρίσκονται ακόμη στη χώρα μέσα σε κοντέινερ. Δείτε τι γράφει το σημείωμα: «Όταν η Αλβανία έγινε η πρώτη χώρα που κατέστρεψε τα χημικά της δεν υπήρχε καμία ανησυχία για τα περίπου 30 κοντέινερ με απόβλητα που έμειναν πίσω». Τι συνέβη ένα χρόνο μετά; «Πολλά από τα κοντέινερ είχαν διαρροή σε άλατα βαρέων μετάλλων, κυρίως αρσενικό, μόλυβδο και υδράργυρο». Ο λόγος ήταν πως τα σχέδια να κατασκευαστεί μία μονάδα φύλαξης αποβλήτων, με τη οικονομική ενίσχυση των Αμερικάνων και των Ευρωπαίων, δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ. Μάλιστα, το μέρος όπου βρίσκονται – το στρατόπεδο στο χωριό Καφέ Μόλε - ούτε καν φυλάσσεται!
Αντιλαμβάνεστε γιατί οι Αλβανοί θεωρούν πως η ανάληψη των συριακών χημικών όπλων θα είναι καταστροφική για τη χώρα τους.