">
Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Στρατός στις φαβέλες και άγρια καταστολή στους δρόμους του Ρίο. Δώδεκα στάδια απ’ αυτά που αποκαλούμε «κοσμήματα» χτισμένα κυριολεκτικά με το αίμα των Βραζιλιάνων εργαζομένων. Με απεργίες, διαδηλώσεις και αυταπάρνηση οι Βραζιλιάνοι, ένας λαός που ζει και αναπνέει με το ποδόσφαιρο, έχουν αναγκάσει τους πάντες να κοιτάξουν δίπλα από τα μεγαλοπρεπή στάδια του Σάο Πάολο εκεί όπου χιλιάδες άνθρωποι ζουν κάτω απ’ το όριο της φτώχειας. Αυτό είναι το Μουντιάλ. Κόστους 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων σε μία αναπτυσσόμενη χώρα με τεράστιες ανισότητες. Όμως, από το περασμένο Σαββατοκύριακο η Fifa έχει πλέον άλλους λόγους να ανησυχεί πέραν της ασφάλειας των συγκεκριμένων αγώνων.
Στις 2 Δεκεμβρίου 2010, ο Σεπ Βλάτερ ανακοίνωνε από τη Ζυρίχη τη χώρα όπου θα διεξαχθεί το Μουντιάλ του 2022: το Κατάρ. Ίσως ο πιο σημαντικός αθλητικός οργανισμός του κόσμου είχε επιλέξει μία επιλογή «υψηλού ρίσκου». Στην πρωτεύουσα της χώρας, Ντόχα, οι θερμοκρασίες το καλοκαίρι ξεπερνούν τους 50 βαθμούς Κελσίου, με την ίδια τη Fifa να θεωρεί πως πάνω από 32 βαθμοί είναι επικίνδυνοι για τη σωματική ακεραιότητα των ποδοσφαιριστών. Σαν να μην φτάνει αυτό, το Κατάρ έχει διαβόητο ρεκόρ τήρησης ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Απ’ την ανάληψη των αγώνων και μετά τα στοιχεία για τις συνθήκες εργασίες των σύγχρονων σκλάβων που κατασκευάζουν τα στάδια είναι ανατριχιαστικά.
Αυτά δεν μας αφορούν, αποφάνθηκε το 2010 η Fifa. Ο λόγος; Το Κατάρ είναι ζάμπλουτο, καθώς είναι η τρίτη χώρα παγκοσμίως σε αποθέματα φυσικού αερίου και πετρελαίου. «Η συνωμοσία για την εξαγορά του Παγκοσμίου Κυπέλλου» είναι ο τίτλος του αποκαλυπτικού ρεπορτάζ των Τάιμς του Λονδίνου. Έντεκα ολόκληρες σελίδες αφιέρωσε η βρετανική εφημερίδα, καταγγέλλοντας πως ο επικεφαλής της αραβικής Ομοσπονδίας, ονόματι Μαχάμεντ μπιν Χαμμάμ, εξασφάλισε τους αγώνες με μία καμπάνια… δωροδοκιών. Σύμφωνα με τους Τάιμς, ο Χαμμάμ έδωσε 200.000 δολάρια σε 30 προέδρους αφρικανικών ποδοσφαιρικών ομοσπονδιών και 1.6 εκατομμύρια δολάρια στον πρώην αντιπρόεδρο της Fifa Τζακ Γουόρνερ, εκ των οποίων τα 500.000 πριν την ψηφοφορία. Ο Γουόρνερ ήταν ο ένας από τους 22 ανθρώπους που ψήφισαν Κατάρ το 2022 και Ρωσία το 2018.
Στημένα παιχνίδια
Αυτή δεν ήταν η μόνη αποκάλυψη του Σαββατοκύριακου. Την Κυριακή, οι Τάιμς της Νέας Υόρκης αποκάλυπταν μία εσωτερική έκθεση της Fifa, η οποία φέρεται να αποδεικνύει σειρά στημένων παιχνιδιών στο Μουντιάλ της Νοτίου Αφρικής το 2010. «(Η έκθεση) προσφέρει εκτενείς λεπτομέρειες με έξυπνους και ξεδιάντροπους τρόπους χειραγώγησης τουλάχιστον πέντε παιχνιδιών, πιθανώς και περισσότερων», σύμφωνα με την αμερικανική εφημερίδα. Όπως αναφέρει η Ουάσινγκτον Ποστ, η διαφθορά σε διεθνείς αθλητικές εκδηλώσεις δεν είναι καινούργιο φαινόμενο. «Οι Ολυμπιακοί Αγώνες στο Σότσι της Ρωσίας αποκαλούνται οι πιο διεφθαρμένοι στην Ιστορία», γράφει η αμερικανική εφημερίδα και συμπληρώνει «κατηγορίες για διαφθορά αμαύρωσαν την εικόνα και των Ολυμπιακών του Πεκίνου». Άλλωστε, ο… χρηματισμός δεν είναι μία άγνωστη λέξη για την ίδια την Ολυμπιακή Επιτροπή. Η ανάθεση των Ολυμπιακών Αγώνων στο Σολτ Λέικ Σίτυ (το 1998) συνοδεύτηκε με εκατομμύρια για τις διακοπές, τις πλαστικές έγχειρήσεις και ό,τι άλλο τραβούσε η ψηχή των ολυμπιακών αξιωματούχων.
Μακιαβελική διακυβέρνηση
Η διαφάνεια και η ανάληψη ευθυνών δεν είναι το… φόρτε της Fifa. Προ μίας εβδομάδας ο Σεπ Μπλάτερ αποκαλούσε «λάθος» την απόφαση να γίνει το Μουντιάλ του 2022 στο Κατάρ. Το στοιχειοθετούσε μιλώντας για τον καιρό και την αναγκαστική αλλαγή προγράμματος των παιχνιδιών (αν διεξαχθούν οι αγώνες στο Κατάρ θα πραγματοποιηθούν τέλη καλοκαιριού). Ούτε κουβέντα δεν είπε ο επί 16 (!) χρόνια πρόεδρος της Fifa για τις αποκαλύψεις των συνθηκών εργασίας των ανθρώπων που χτίζουν το Παγκόσμιο Κύπελλο, συνθήκες που επανειλημμένως έχει ζητηθεί η διερεύνησή τους (από τη Διεθνή Αμνηστία και άλλους) δίχως τύχη. Ούτε νύξη δεν έκανε για την πιθανότητα δωροδοκίας αξιωματούχων, λίγες μέρες προτού οι Τάιμς προχωρήσουν στις αποκαλύψεις. Πλέον, οι κατηγορίες είναι στα χέρια της Fifa και του εισαγγελέα Μάικλ Γκαρσία, ενώ η πίεση αυξάνεται για την ανάθεση του Μουντιάλ του 2022 σε κάποια άλλη χώρα.
