">
Μια γόπα τσιγάρου, ένα μωρομάντηλο ή ένα πλαστικό καλαμάκι που αφήνονται στην παραλία μπορεί να χρειαστούν ακόμη και 300 χρόνια για να αποσυντεθούν, ανάλογα με τη σύσταση και το πάχος τους, ενώ γενικότερα ο χρόνος αποσύνθεσης των πλαστικών απορριμμάτων μπορεί να φτάσει από 100 έως και 1.000 χρόνια. Την ίδια στιγμή, ακόμη και μια φαινομενικά «αθώα» πλαστική ψάθα παραλίας, με τη φθορά από τη χρήση, μπορεί να αφήνει μικρές πλαστικές ίνες στην άμμο. Αυτή την «αόρατη» πλευρά της πλαστικής ρύπανσης ανέδειξε η περιβαλλοντική ομάδα «Εχεδώρου Φύσις», σε τετράωρη δράση που πραγματοποιήθηκε στον παραλιακό πεζόδρομο της Ιερισσού, με τη στήριξη του Δήμου Αριστοτέλη, μετατρέποντας την παραλία σε ένα υπαίθριο εργαστήριο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης.
Και αν οι μεγάλοι γνωρίζουν ότι ένα πλαστικό μπουκάλι ή μια σακούλα δεν εξαφανίζονται μέσα σε λίγες ημέρες, το πραγματικό σοκ για τους συμμετέχοντες, ιδίως τα μικρά παιδιά, ήρθε όταν είδαν τι κρύβεται μέσα στην άμμο: μικροσκοπικές πλαστικές ίνες, αόρατες με γυμνό μάτι, οι οποίες μπορούν να παραμείνουν στο περιβάλλον για δεκαετίες ή και εκατοντάδες χρόνια.
Τα παιδιά έδωσαν πολύ περισσότερες σωστές απαντήσεις
Μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ η αντιδήμαρχος Κοινωνικής Προστασίας, Αλληλεγγύης και Πολιτισμού του Δήμου Αριστοτέλη, Μαρία Ενεχηλίδου, η οποία συμμετείχε στη δράση, στάθηκε ιδιαίτερα στην ανταπόκριση των παιδιών και στη διαπίστωση ότι η περιβαλλοντική ενημέρωση φαίνεται να αλλάζει σταδιακά νοοτροπίες. Όπως ανέφερε, ιδιαίτερη εντύπωση προκάλεσε το γεγονός ότι τα παιδιά του Δημοτικού, μέσα από τα διαδραστικά παιχνίδια και τις ερωτήσεις που τους τέθηκαν, έδιναν πολύ περισσότερες σωστές απαντήσεις, έστω και κατά προσέγγιση, σε σχέση με ό,τι συνέβαινε πριν από περίπου δέκα χρόνια. «Από τη δράση που έγινε κρατώ σφιχτά την αλλαγή νοοτροπίας που φάνηκε ξεκάθαρα», είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας: «αυτή είναι η ελπίδα για ένα καλύτερο μέλλον».
Η ίδια υπογράμμισε τη σημασία της συνεργασίας όλων των φορέων για την αλλαγή της περιβαλλοντικής συνείδησης, επισημαίνοντας ότι η προστασία του περιβάλλοντος δεν μπορεί να είναι υπόθεση ενός μόνο φορέα ή μιας μόνο δράσης, αλλά απαιτεί συνεργασία, ενημέρωση και συστηματική εκπαίδευση, ιδιαίτερα από τις μικρές ηλικίες. «Όταν βλέπουμε τα παιδιά να γνωρίζουν περισσότερα και να μπορούν να αναγνωρίσουν τις σωστές επιλογές, αυτό δείχνει ότι κάτι αλλάζει στη νοοτροπία», είναι το μήνυμα που προκύπτει από τη συμμετοχή των μαθητών στη δράση.
Το μικροσκόπιο αποκάλυψε αυτό που δεν βλέπει το μάτι
Από τα πιο εντυπωσιακά σημεία της δράσης ήταν το εργαστήριο «Δες από κοντά τι κρύβεται στην άμμο», όπου οι επισκέπτες είχαν τη δυνατότητα να παρατηρήσουν δείγματα μέσω ψηφιακού μικροσκοπίου. Εκεί, όπως περιγράφει η κ. Ενεχηλίδου, τα παιδιά είδαν πολύ μικρές πλαστικές ίνες, οι οποίες δεν είναι δυνατό να εντοπιστούν με γυμνό μάτι. Πρόκειται για ένα πρόβλημα που δεν είναι εύκολο να γίνει αντιληπτό στην καθημερινότητα. Η παραλία μπορεί να φαίνεται καθαρή, χωρίς εμφανή σκουπίδια, όμως κάτω από την επιφάνειά της μπορεί να υπάρχουν μικροπλαστικά και πλαστικές ίνες που έχουν προκύψει από τη σταδιακή φθορά μεγαλύτερων πλαστικών αντικειμένων. Ακριβώς αυτή η «αόρατη» ρύπανση ήταν και ο βασικός στόχος της δράσης: να γίνει ορατό στους πολίτες κάτι που συνήθως δεν βλέπουν.
Από το «πόσα χρόνια θα είμαι εδώ;» στην αλλαγή συμπεριφοράς
Στην παραλία της Ιερισσού στήθηκε, μεταξύ άλλων, μια τεχνητή αμμουδιά, όπου οι συμμετέχοντες κλήθηκαν να απαντήσουν στο ερώτημα «Πόσα χρόνια θα είμαι εδώ;». Μέσα από ένα διαδραστικό παιχνίδι, παιδιά και ενήλικες ήρθαν αντιμέτωποι με τους χρόνους αποσύνθεσης διαφορετικών απορριμμάτων και συνειδητοποίησαν ότι ένα αντικείμενο που χρησιμοποιείται για λίγα λεπτά μπορεί να παραμένει στο περιβάλλον για πολλές γενιές. Ένα καλαμάκι, μια γόπα, ένα μωρομάντηλο ή ένα πλαστικό αντικείμενο που καταλήγει στην άμμο δεν εξαφανίζεται όταν σταματήσουμε να το βλέπουμε. Το μήνυμα που επιχειρήθηκε να περάσει είναι απλό: η διάρκεια της χρήσης ενός πλαστικού μπορεί να είναι ελάχιστη, αλλά η περιβαλλοντική του «ζωή» μπορεί να είναι τεράστια. Ιδιαίτερη αναφορά έγινε και σε αντικείμενα που βρίσκονται σχεδόν σε κάθε ελληνική παραλία. Ακόμη και μια πλαστική ψάθα, με τη συνεχή χρήση και την έκθεσή της στον ήλιο, την άμμο και τη θάλασσα, μπορεί να φθείρεται και να απελευθερώνει μικρές πλαστικές ίνες, οι οποίες καταλήγουν στην άμμο. Αυτός είναι και ο λόγος που η περιβαλλοντική προστασία δεν περιορίζεται μόνο στο να μην πετάμε σκουπίδια στην παραλία. Αφορά και τις καθημερινές καταναλωτικές επιλογές: τι αγοράζουμε, πόσο το χρησιμοποιούμε, αν μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί και τι κάνουμε όταν πλέον δεν το χρειαζόμαστε.
Τέσσερα εργαστήρια, ένα μήνυμα
Στη δράση, όπως αναφέρεται και στη σχετική ανακοίνωση του Δήμου Αριστοτέλη, οι επισκέπτες συμμετείχαν σε τέσσερα διαδραστικά εργαστήρια, που σχεδιάστηκαν ώστε η ενημέρωση να γίνει μέσα από τη βιωματική μάθηση. Στο «Δες από κοντά τι κρύβεται στην άμμο», τα μικροπλαστικά έγιναν ορατά μέσω ψηφιακού μικροσκοπίου. Στο «Πόσα χρόνια θα είμαι εδώ;», οι συμμετέχοντες γνώρισαν τον χρόνο που απαιτείται για την αποσύνθεση διαφορετικών απορριμμάτων. Στο «Αλλάζω σκέψη - Κάνω τη σωστή επιλογή», συγκρίθηκαν καθημερινά προϊόντα και αναδείχθηκαν πιο βιώσιμες επιλογές κατανάλωσης. Τέλος, στο «Τι ήξερα - Τι έμαθα», ένα ψηφιακό κουίζ έδωσε τη δυνατότητα στους συμμετέχοντες να ελέγξουν τις γνώσεις τους για τα μικροπλαστικά και τις πρακτικές που μπορούν να υιοθετήσουν στην καθημερινότητά τους. Στο τέλος της δράσης πραγματοποιήθηκε κλήρωση με δώρο μεταλλικά θερμός-παγούρια, με στόχο να ενισχυθεί στην πράξη το μήνυμα για περιορισμό της χρήσης πλαστικών μπουκαλιών μιας χρήσης.
Η δράση στην Ιερισσό ανέδειξε, σύμφωνα με τον Δήμο Αριστοτέλη, ένα ζήτημα που συχνά περνά απαρατήρητο: ότι η πλαστική ρύπανση δεν περιορίζεται στα σκουπίδια που βλέπουμε να επιπλέουν στη θάλασσα ή να βρίσκονται στην ακτή. Ένα σημαντικό μέρος του προβλήματος βρίσκεται εκεί που δεν μπορεί να φτάσει εύκολα το ανθρώπινο μάτι. Τα μικροπλαστικά, που προκύπτουν μεταξύ άλλων από τη διάσπαση και φθορά μεγαλύτερων πλαστικών αντικειμένων, μπορούν να εισέλθουν στο θαλάσσιο οικοσύστημα και να αποτελέσουν απειλή για τους θαλάσσιους οργανισμούς. Παράλληλα, η πλαστική ρύπανση συνδέεται με ευρύτερες ανησυχίες για τη δημόσια υγεία, γεγονός που καθιστά την πρόληψη και τη μείωση της χρήσης πλαστικού ακόμη πιο σημαντικές.
- Θεσσαλονίκη: Μπαράζ ελέγχων σε ιδιοκτήτες σκύλων και γατών – Μεγάλα πρόστιμα, ύψους 5.400 ευρώ
- Τσίπρας: «Το 80% των ψηφοδελτίων είναι έτοιμο» - «Η δεύτερη κάλπη είναι η κάλπη της ανατροπής»
- Εθνική μπάσκετ: Γιατί δεν κλήθηκε ο Γιάννης Αντετοκούνμπο - Η διευκρίνιση από την ΕΟΚ
- Χαλκιδική: Πώς έγινε η τραγωδία με νεκρό 56χρονο στη Σάρτη - Τι λέει το Λιμενικό
