Της ΜΑΡΙΑΣ ΚΟΥΖΟΥΦΗ
Στα services apartments που αποτελούν μια υβριδική μορφή ακινήτου, η οποία συνδυάζει στοιχεία κατοικίας και ξενοδοχειακής φιλοξενίας, αναφέρθηκε η Κυριακή Τίκου, Δικηγόρος της Sioufas & Associates Law Firm, μιλώντας στο συνέδριο Prodexpo North 2026 που πραγματοποιήθηκε την περασμένη Τρίτη στη Θεσσαλονίκη.
Όπως είπε, πρόκειται με απλά λόγια για πλήρως εξοπλισμένα και επιπλωμένα διαμερίσματα, που νοικιάζονται συνήθως μεσοπρόθεσμα ή βραχυπρόθεσμα και συνοδεύονται από παροχή επαγγελματικά οργανωμένων υπηρεσιών.
Η κατηγορία αυτή ακινήτων μοιάζει αρκετά με τα ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης, τύπου airbnb, ωστόσο οι δυο έννοιες δεν ταυτίζονται στη βάση ότι στα service apartments επιτελείται μια πιο θεσμική λειτουργία με ταυτόχρονη διαχείριση ολόκληρου του κτιρίου ή του συγκροτήματος.
Η συγκεκριμένη εκδοχή εκμετάλλευσης, παρουσιάζει σημαντικό ενδιαφέρον, όπως είπε η κ. Τίκου, καθώς συνδυάζει τα πλεονεκτήματα της βραχυχρόνιας μίσθωσης με τις παροχές ενός ξενοδοχείου. Τέτοιου είδους κατοικίες αποτελούν λύση για έναν ολοένα αυξανόμενο αριθμό ενδιαφερομένων, όπως είναι οι ψηφιακοί νομάδες, ενώ εξυπηρετούν και στελέχη εταιριών αλλά μπορεί να απευθύνονται και σε τουρίστες υψηλότερου budget.
Όσον αφορά τα πιθανά προβλήματα που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας επενδυτής, σημείωσε ότι τα ακίνητα αυτά βρίσκονται σε μια «γκρίζα» ζώνη μεταξύ τουριστικών καταλυμάτων και μίσθωσης κατοικιών και ανάλογα με το μοντέλο λειτουργίας επηρεάζεται άμεσα και το φορολογικό καθεστώς καθώς και η υποχρέωση ή μη χορήγησης ειδικής άδειας λειτουργίας. Ο χαρακτηρισμός του ακινήτου επηρεάζει σε μεγάλο βαθμό και την αδειοδότηση, καθώς ανάλογα με τον τρόπο λειτουργίας μπορεί να απαιτείται άδεια τουριστικού καταλύματος ή μια απλή μίσθωση κατοικίας.
Σε πολλές περιπτώσεις η υπαγωγή γίνεται εκ των υστέρων, με αποτέλεσμα ο επενδυτής να βρίσκεται στη δυσάρεστη θέση να μπλέξει με διάφορες διαδικασίες καθώς απαιτούνται διορθωτικές κινήσεις για αλλαγή χρήσης του ακινήτου. Σε αυτήν την περίπτωση η διαδικασία απαιτεί μελέτες, εγκρίσεις και συχνά παροχή γνωμοδότησης τρίτων, κάτι που μπορεί να αποβεί ιδιαίτερα χρονοβόρο. Μπορεί επίσης να προκύψουν και ζητήματα με κανονισμό συνιδιοκτησίας δεδομένου ότι πολλοί κανονισμοί πολυκατοικιών απαγορεύουν την τουριστική εκμετάλλευση ή επαγγελματική χρήση. Σε αυτήν την περίπτωση ένας επενδυτής μπορεί να βρεθεί σε δικαστική διαμάχη με συνιδιοκτήτες.
Συνοψίζοντας, η κ. Τίκου τόνισε ότι η μεγαλύτερη πρόκληση που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας επενδυτής είναι ότι αν ένα service apartment παρέχει ξενοδοχειακού τύπου υπηρεσίες, τότε δεν μπορεί να λειτουργεί ως απλή βραχυχρόνια μίσθωση αλλά απαιτείται πλήρης επιχειρηματική και τουριστική συμμόρφωση.
Η κ. Τίκου αναφέρθηκε κατά την τοποθέτησή της και στη στρατηγική σημασία των logistic hub αλλά και το νομοθετικό πλαίσιο που υφίσταται για την ανάπτυξη τους και το οποίο είναι σαφές, σε αντίθεση με ότι συμβαίνει στα service appartments.
Σε ένα logistic hub συνήθως πραγματοποιείται αποθήκευση προϊόντων και διαχείριση αποθεμάτων, συσκευασία, διανομή κλπ. Η ανάπτυξη τέτοιων Hub στην Ελλάδα, όπως στη Θεσσαλονίκη και τον Πειραιά θεωρείται στρατηγικής σημασίας, όπως τόνισε.
Σε ότι αφορά την αδειοδότησή τους, μεταξύ άλλων επεσήμανε ότι για περιπτώσεις μεσαίων και μεγάλων hubs προβλέπεται και υποχρεωτική περιβαλλοντική αδειοδότηση και εκπόνηση μελέτης περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Άλλα ζητήματα που μπορεί να προκύψουν αφορούν το ιδιοκτησιακό καθεστώς του οικοπέδου, ενώ πολύ συχνά απαιτείται και αλλαγή χρήσης γης. Παρότι το αδειοδοτικό καθεστώς έχει βελτιωθεί στην πράξη υπάρχουν καθυστερήσεις, όπως αναφέρθηκε.
