">
Το πλαίσιο λειτουργίας του νέου επενδυτικού «κουμπαρά» για τα παιδιά, από το άνοιγμα του λογαριασμού και την καταβολή των εισφορών έως την επιλογή επενδύσεων και την ανάληψη των κεφαλαίων μετά την ενηλικίωση, καθορίζει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που τέθηκε χθες σε δημόσια διαβούλευση.
Οι διατάξεις ξεκαθαρίζουν ποιοι θα μπορούν να ανοίγουν λογαριασμό, πόσα χρήματα θα καταθέτουν γονείς, συγγενείς και άλλα φυσικά πρόσωπα πώς θα καταβάλλεται η κρατική ενίσχυση και με ποιες προϋποθέσεις θα προστατεύονται τα κεφάλαια.
Προβλέπονται ετήσιες εισφορές έως 10.000 ευρώ ανά παιδί, κρατική συμμετοχή ίση με το 100% των επιλέξιμων καταβολών και με αρχικό ανώτατο όριο τα 1.200 ευρώ τον χρόνο, τέσσερις επενδυτικές επιλογές και φοροαπαλλαγές τόσο για τις εισφορές όσο και για τις αποδόσεις.
Παράλληλα, τα χρήματα θα παραμένουν κατά κανόνα «κλειδωμένα» έως τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας του δικαιούχου, ενώ προβλέπονται συγκεκριμένες εξαιρέσεις για πρόωρη ανάληψη, όπως ο θάνατος γονέα ή του προσώπου που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια, ο θάνατος του δικαιούχου και σοβαροί λόγοι υγείας του παιδιού.
Πώς θα λειτουργεί ο νέος λογαριασμός
Ειδικότερα, σύμφωνα με τις διατάξεις του νομοσχεδίου, ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων (ΑΕΛΑ) που θα ενεργοποιηθεί το 2027 θα λειτουργεί με τους ακόλουθους κανόνες:
1. Ένας λογαριασμός για κάθε παιδί. Κάθε δικαιούχος θα μπορεί να διαθέτει έναν μοναδικό επενδυτικό λογαριασμό, συνδεδεμένο με τον αριθμό φορολογικής ή κοινωνικοασφαλιστικής ταυτοποίησής του. Η διαδικασία θα ξεκινά με αίτηση του γονέα ή του προσώπου που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια σε πάροχο, υπό την προϋπόθεση ότι το παιδί δεν έχει συμπληρώσει το δεύτερο έτος της ηλικίας του. Η δημιουργία του λογαριασμού θα ολοκληρώνεται μέσω διασύνδεσης των πληροφοριακών συστημάτων του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, της ΑΑΔΕ και του Μητρώου Πολιτών. Γονείς με περισσότερα από ένα παιδιά θα μπορούν να διαχειρίζονται αντίστοιχο αριθμό λογαριασμών.
2. Ποιοι θα διαχειρίζονται τα χρήματα. Τη διαχείριση των επενδυτικών λογαριασμών θα μπορούν να αναλαμβάνουν τράπεζες, Επιχειρήσεις Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών (ΕΠΕΥ), ασφαλιστικές επιχειρήσεις και άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που έχουν δικαίωμα να προσφέρουν τα προβλεπόμενα επενδυτικά προϊόντα και υπηρεσίες στην Ελλάδα. Οι γονείς θα μπορούν να επιλέγουν ελεύθερα τον πάροχο ή να προχωρούν σε αυτοδιαχείριση του λογαριασμού, τηρώντας τους επενδυτικούς κανόνες που προβλέπει το νομοσχέδιο. Θα έχουν επίσης τη δυνατότητα αλλαγής παρόχου χωρίς να χάνουν τα φορολογικά ευεργετήματα και το δικαίωμα στην κρατική ενίσχυση. Η μεταφορά θα ολοκληρώνεται εντός 10 εργάσιμων ημερών από την υποβολή πλήρους αιτήματος, χωρίς τέλος ή ποινή πρόωρης εξόδου.
3. Εισφορές έως 10.000 ευρώ τον χρόνο. Στον λογαριασμό θα μπορούν να καταθέτουν χρήματα όχι μόνο οι γονείς αλλά οποιοδήποτε φυσικό πρόσωπο, όπως παππούδες, γιαγιάδες και άλλοι συγγενείς. Το συνολικό ποσό των εισφορών δεν θα μπορεί να υπερβαίνει τις 10.000 ευρώ ανά ημερολογιακό έτος και ανά παιδί. Το όριο αφορά το σύνολο των εισφορών που καταβάλλονται από φυσικά πρόσωπα και δεν ταυτίζεται με το ανώτατο ποσό της κρατικής ενίσχυσης.
4. Κρατική ενίσχυση έως 1.200 ευρώ το χρόνο. Το Δημόσιο θα καταβάλλει ποσό ίσο με το 100% των επιλέξιμων εισφορών με αρχικό ανώτατο όριο τα 1.200 ευρώ ετησίως. Για παράδειγμα, εάν σε έναν λογαριασμό καταβάλλονται 50 ευρώ τον μήνα, το κράτος θα προσθέτει άλλα 50 ευρώ. Έτσι, σε ετήσια βάση οι ιδιωτικές εισφορές θα ανέρχονται σε 600 ευρώ και η κρατική ενίσχυση σε άλλα 600 ευρώ. Εάν οι εισφορές φτάνουν τα 100 ευρώ τον μήνα, η ετήσια κρατική συμμετοχή θα διαμορφώνεται στα 1.200 ευρώ. Ακόμη και εάν οι ιδιωτικές εισφορές φτάσουν τα 10.000 ευρώ τον χρόνο, η κρατική ενίσχυση δεν θα ξεπερνά το προβλεπόμενο ανώτατο όριο. Το ανώτατο ποσό της κρατικής ενίσχυσης θα αυξάνεται κατά 10% ανά πενταετία. Με βάση την προβλεπόμενη αναπροσαρμογή, το ετήσιο πλαφόν θα διαμορφώνεται στα 1.320 ευρώ μετά την πρώτη πενταετία. Η συνεισφορά του Δημοσίου θα καταβάλλεται σε μηνιαία βάση για εισφορές έως 100 ευρώ τον μήνα. Όταν οι καταβολές διαφοροποιούνται από μήνα σε μήνα, θα πραγματοποιείται ετήσια εκκαθάριση για τις εισφορές που έχουν καταβληθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου κάθε έτους. Η ΑΑΔΕ θα πιστώνει την κρατική ενίσχυση στον λογαριασμό εντός 30 ημερολογιακών ημερών από την οριστική πίστωση της επιλέξιμης εισφοράς.
5. Τέσσερις επενδυτικές επιλογές. Οι γονείς θα μπορούν να επιλέγουν τον τρόπο διαχείρισης των χρημάτων ανάμεσα σε τέσσερα επενδυτικά προφίλ, ανάλογα με τον κίνδυνο που επιθυμούν να αναλάβουν:
- Συντηρητικό: 100% σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και 0% σε μετοχές.
- Ισορροπημένο: 70% σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και 30% σε μετοχές.
- Αναπτυξιακό: 30% σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και 70% σε μετοχές.
- Δυναμικό: 0% σε επενδύσεις σταθερού εισοδήματος και 100% σε μετοχές.
Ως επενδύσεις σταθερού εισοδήματος νοούνται οι τοποθετήσεις σε ομόλογα, αμοιβαία κεφάλαια ομολόγων και καταθέσεις. Τα ποσοστά των τεσσάρων επενδυτικών προφίλ αφορούν το επενδεδυμένο μέρος του λογαριασμού, εξαιρουμένων των μετρητών. Η διακράτηση μετρητών θα περιορίζεται κατά κανόνα στο 5% της συνολικής αξίας του χαρτοφυλακίου, με προβλέψεις για προσωρινές εξαιρέσεις. Οι τοποθετήσεις θα μπορούν να πραγματοποιούνται σε αμοιβαία κεφάλαια, διαπραγματεύσιμα αμοιβαία κεφάλαια (ETF), μετοχές και ομόλογα που διαπραγματεύονται σε ρυθμιζόμενες αγορές της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Αντίθετα, αποκλείονται επενδύσεις υψηλού κινδύνου, όπως τα κρυπτοστοιχεία, τα προϊόντα μόχλευσης και συγκεκριμένα παράγωγα και σύνθετα χρηματοοικονομικά προϊόντα.
6. Εγγύηση κεφαλαίου στην προεπιλεγμένη λύση. Εάν οι γονείς δεν επιλέξουν επενδυτική στρατηγική, τα χρήματα θα τοποθετούνται αυτομάτως σε προϊόν μακροχρόνιου ορίζοντα, συντηρητικού προφίλ, με εγγύηση τόσο των ιδιωτικών εισφορών όσο και της κρατικής συμμετοχής. Το συνολικό ετήσιο κόστος αυτής της επιλογής δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 0,50% της αξίας του ενεργητικού. Παράλληλα, κάθε πάροχος θα υποχρεούται να διαθέτει τουλάχιστον ένα προϊόν με μηχανισμό εγγύησης κεφαλαίου για κάθε επενδυτικό προφίλ. Η επιλογή εγγυημένου προϊόντος, πάντως, δεν θα είναι υποχρεωτική για τη χορήγηση της κρατικής ενίσχυσης.
7. Φοροαπαλλαγές για εισφορές και αποδόσεις. Οι εισφορές έως 10.000 ευρώ ετησίως δεν θα θεωρούνται φορολογητέο εισόδημα για το παιδί και δεν θα συνυπολογίζονται στα εισοδηματικά ή άλλα κριτήρια χορήγησης κοινωνικών παροχών. Το ίδιο θα ισχύει και για την κρατική ενίσχυση. Επιπλέον, στις καταβαλλόμενες εισφορές έως το όριο αυτό δεν θα εφαρμόζονται οι διατάξεις περί τεκμηρίων διαβίωσης και απόκτησης περιουσιακών στοιχείων, ενώ οι εισφορές θα εξαιρούνται από τον φόρο δωρεών και γονικών παροχών. Αφορολόγητα θα είναι επίσης τα μερίσματα, οι τόκοι και οι υπεραξίες από μεταβίβαση τίτλων που προκύπτουν εντός του λογαριασμού.
8. «Κλειδωμένα» χρήματα έως τα 18 χρόνια. Οι γονείς δεν θα μπορούν να σηκώνουν χρήματα από τον λογαριασμό πριν από την ενηλικίωση του παιδιού. Εξαιρέσεις προβλέπονται σε περίπτωση θανάτου γονέα ή προσώπου που ασκεί τη γονική μέριμνα ή την επιμέλεια, θανάτου του δικαιούχου ή σοβαρών προβλημάτων υγείας του παιδιού, τα οποία θα πιστοποιούνται από δημόσιο νοσοκομείο. Σε περίπτωση ανάληψης κατά παράβαση του περιορισμού, θα επιστρέφεται στο Δημόσιο το σύνολο της κρατικής ενίσχυσης που έχει καταβληθεί μέχρι εκείνη τη στιγμή, μαζί με τις αποδόσεις της.
9. Ελεύθερη διάθεση μετά την ενηλικίωση. Με τη συμπλήρωση του 18ου έτους της ηλικίας του, ο δικαιούχος θα αποκτά πλήρη έλεγχο του λογαριασμού. Θα μπορεί να αναλάβει ολόκληρο το ποσό, να το μεταφέρει σε προσωπικό καταθετικό ή επενδυτικό λογαριασμό ή να σηκώσει ένα μέρος και να μεταφέρει το υπόλοιπο σε καταθετικό ή επενδυτικό λογαριασμό στο όνομά του. Η ανάληψη ή μεταφορά των χρημάτων δεν θα αποτελεί φορολογητέα πράξη
Πηγή: tanea
