">
Επιμέλεια: ΛΕΜΟΝΙΑ ΒΑΣΒΑΝΗ
Με δύο αφιερώματα θα τιμήσει το 16ο Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης –
Εικόνες του 21ου Αιώνα που θα πραγματοποιηθεί από 14 έως 23 Μαρτίου τον πρόωρα χαμένο καναδό κινηματογραφιστή και φίλο του φεστιβάλ, Πίτερ Ουιντόνικ (1953-2013) και τον γάλλο σκηνοθέτη Νικολά Φιλιμπέρ, έναν βιρτουόζο της τέχνης της παρατήρησης, ο οποίος θα δώσει το παρών στη διοργάνωση.
Οι πιο ξεχωριστές ταινίες του Ουιντόνικ
Το Φεστιβάλ ως ελάχιστο φόρο τιμής στον καναδό δημιουργό που το στήριξε έμπρακτα και αδιάλειπτα από το ξεκίνημά του, θα καθιερώσει το Βραβείο Κοινού Πίτερ Ουιντόνικ, το οποίο θα απονέμεται στο καλύτερο ξένο ντοκιμαντέρ μεγάλου μήκους. Και με αφορμή το αφιέρωμα θα κυκλοφορήσει και μια δίγλωσση έκδοση για το έργο του Πίτερ Ουιντόνικ
Όσο για τα ντοκιμαντέρ του, θα προβληθεί η ταινία-σταθμός στην πορεία του δημιουργού: το «Κατασκευάζοντας συναίνεση: Ο Νόαμ Τσόμσκι και τα ΜΜΕ» (1992, συν-σκηνοθεσία με τον Μαρκ Άκμπαρ), που είναι ένα πορτρέτο του Νόαμ Τσόμσκι που μυεί έξυπνα το θεατή στα άδυτα των ΜΜΕ. Μάλιστα για τη συγκεκριμένη ταινία το National Film Board είχε πει πως είναι «το καλύτερο καναδικό ντοκιμαντέρ όλων των εποχών».
Στο «Σινεμά Βεριτέ» (2000) ο Ουιντόνικ διερευνά την συγκεκριμένη κινηματογραφική σχολή από τις απαρχές της (Ο Νανούκ του Βορρά) ως τη μετεξέλιξή της (Blair Witch Project), ενώ το «Seeing is Believing» (2002, συν-σκηνοθεσία με την Κατερίνα Τσίζεκ) εστιάζει στη νέα οπτική επανάσταση που συντελείται με όπλο την κινηματογραφική κάμερα.
Στο Φεστιβάλ θα προβληθεί και το ντοκιμαντέρ «China Heavyweight» του Γιουνγκ Τσανγκ (2012), το τελευταίο ολοκληρωμένο έργο στο οποίο ο Πίτερ Ουιντόνικ διετέλεσε παραγωγός. Σε αυτό, μέσα από την ιστορία δύο έφηβων κινέζων μποξέρ που προετοιμάζονται για τους Ολυμπιακούς Αγώνες, αναδεικνύεται το χθες και το σήμερα μιας χώρας σε διαρκή αναδιαμόρφωση.
Το κύκνειο άσμα του Π. Ουιντόνικ ως σκηνοθέτη είναι το ντοκιμαντέρ – οδοιπορικό «PilgrIMAGE: προσκύνημα στην εικόνα» (2009), το οποίο συνυπογράφει με την κόρη του, Μίρα. Από το Κάνσας του Μάγου του Οζ και τη Γαλλία του Ζορζ Μελιές ως τη Μπιενάλε της Βενετίας, οι δυο τους ταξιδεύουν ανά τον κόσμο σε αγαπημένους σύγχρονους και ιστορικούς σταθμούς, ανιχνεύοντας το παρελθόν, το παρόν και το μέλλον του σινεμά και των μέσων επικοινωνίας. Η κόρη του, Μίρα, θα είναι εκείνη που θα ολοκληρώσει το τελευταίο ντοκιμαντέρ που άφησε στη μέση ο Πίτερ Ουιντόνικ, με τίτλο «Be Here Now».
Εικόνες που συγκινούν από τον Φλιμπέρ
Τα σημαντικότερα ντοκιμαντέρ της καριέρας του θα περιλαμβάνει το αφιέρωμα που θα κάνει ο 16ο ΦΝΘ στον Νικολά Φιλιμπέρ.
Στο πρώτο του φιλμάκι με τίτλο «His Master’s Voice» (1978, συν-σκηνοθεσία με τον Ζεράρ Μορντιγιά) καταγράφεται με διορατική ματιά τη νέα παγκόσμια οικονομική κατάσταση που τότε αρχίζει μόλις να διαφαίνεται.
Στην «Πόλη του Λούβρου» που γυρίστηκε το 1990 ο Φιλιμπέρ μας αποκαλύπτει την αφανή ζωή σε ένα από τα διασημότερα μουσεία του κόσμου, ενώ στη «Χώρα των κωφών» (1992) μοιράζεται τη ζωή και τους κώδικες των ανθρώπων με κώφωση.
Στο «Ένα ζώο, δυο ζώα»(1994), ο σκηνοθέτης αναζητά τα ίχνη του ανθρώπου, μπαίνοντας ξανά στα άδυτα ενός μουσείου, αυτή τη φορά στο τμήμα ζωολογίας του Εθνικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας στο Παρίσι.
Στο ντοκιμαντέρ «Να είσαι και να έχεις», φτιάχνει ένα συγκινητικό πορτραίτο μιας ομάδας μαθητών σε μια απομακρυσμένη περιοχή της Γαλλίας, που έκανε αίσθηση στο Φεστιβάλ Καννών και καθιέρωσε τον σκηνοθέτη διεθνώς.
Μια ματιά σε μια ολόκληρη κοινωνία μέσα από τις σχέσεις, τις ισορροπίες και τη δυναμική μιας μικρής τάξης κι ενός δασκάλου μας παρουσιάζει μέσα από τον «Ευαίσθητο» (2001), ενώ στο «Παραμικρό» (1996) βάζει την κάμερά του στο χώρο που γίνονται οι πρόβες τις οποίες κάνουν οι τρόφιμοι του ψυχιατρείου La Borde για την ετήσια θεατρική τους παράσταση.
Αφιερωμένο στην μαγεία της 7ης τέχνης είναι το «Back to Normandy» (2007). Ο Φιλιμπέρ επιστρέφει σε μια ταινία που σημάδεψε τον ίδιο (το I, Pierre Rivière... του Ρενέ Αλιό) και μια περιοχή (τη Νορμανδία) στην οποία πραγματοποίησε τα πρώτα του κινηματογραφικά βήματα.
Αρκετά διαφορετικό είναι το ντοκιμαντέρ του «Νενέτ» (2009), στο οποίο χρησιμοποιεί ως κεντρικό χαρακτήρα, ένα γηραιό ουραγκοτάγκο 40 ετών που ζει στο Βοτανικό Κήπο του Παρισιού και καταγράφει τους ήχους των ανθρώπων που τον παρακολουθούν. Τέλος στο «La Μaison de la Radio» (2012) ο δημιουργός αναλαμβάνει ακόμη μια πρόκληση: να εικονογραφήσει έναν κόσμο που υπάρχει μόνο μέσα από τον ήχο, εστιάζοντας στην καθημερινότητα του ραδιοφωνικού σταθμού Radio France.
*Τα αφιερώματα σε δημιουργούς χρηματοδοτούνται, μεταξύ άλλων δράσεων του 16ου ΦΝΘ, από την Ευρωπαϊκή Ένωση - Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, στο πλαίσιο του ΠΕΠ Κεντρικής Μακεδονίας 2007-2013.
