">
«Η τηλεοπτική αγορά ντοκιμαντέρ στη Βόρεια Αμερική - μια επισκόπηση από τον Πίτερ Χάμιλτον» ήταν το θέμα του masterclass που έγινε πριν λίγες μέρες στο πλαίσιο του Docs in Thessaloniki Pitching Forum 2015 του 17ου Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης.
Εισηγητής του masterclass, το οποίο αποτελεί συν-διοργάνωση του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ντοκιμαντέρ EDN και του Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, ήταν ο Πίτερ Χάμιλτον, υπεύθυνος της συμβουλευτικής εταιρείας «Peter Hamilton Consultants, Inc.», που προτείνει συνεργασίες ανάμεσα σε εταίρους, αναπτύσσει στρατηγικές μάρκετινγκ και συμβάλλει στην επιτυχημένη εφαρμογή τους.
Όπως επεσήμανε ο Ove Rishoj Jensen, Web Editor & Film Consultant του EDN, ο οποίος συντόνισε την εκδήλωση, «στο φετινό masterclass θελήσαμε να επικεντρωθούμε στη Βόρεια Αμερική και στο πώς μπορεί ένας δημιουργός να έχει πρόσβαση σε αυτή την αγορά. Όταν σκεφτήκαμε το θέμα, δεν υπήρχε πιο κατάλληλος εισηγητής γι’ αυτό από τον Πίτερ».
Με τη σειρά του, ο Πίτερ Χάμιλτον πρότεινε στους συμμετέχοντες να εγγραφούν στο εβδομαδιαίο δωρεάν newsletter της ιστοσελίδας του www.documentarytelevision.com και αναφέρθηκε στην εμπειρία του ως executive συμπαραγωγού στο A Shot to Save the World, ένα βιογραφικό ντοκιμαντέρ για τον Γιόνας Σαλκ και την ιστορία του εμβολίου για την πολιομυελίτιδα, όπου συμμετέχει ως αφηγητής ο Μπιλ Γκέιτς. Η παραγωγή έγινε για το Smithsonian Channel, όπου και προβλήθηκε σε πρεμιέρα, ενώ στην Ευρώπη θα προβληθεί από το BBC Four.
Ο Χάμιλτον επεσήμανε ότι οι δημιουργοί πρέπει να έχουν ξεκαθαρίσει τους στόχους τους, να έχουν αναλύσει το προφίλ του τηλεοπτικού δικτύου που θέλουν να προσεγγίσουν, καθώς και το προφίλ του κοινού όπου απευθύνεται κάθε κανάλι, ενώ ακόμη πρέπει να διερευνήσουν ποιοι είναι οι αγοραστές. Το επόμενο βήμα που οφείλουν να εξετάσουν είναι αν πρόκειται για κλασικό τηλεοπτικό κανάλι, καλωδιακή τηλεόραση ή συνδρομητική online, και να δουν από που αντλεί χρηματοδότηση (διαφήμιση, συνδρομές, δημόσια κονδύλια κλπ), γιατί, όπως υπογράμμισε, «αυτό διαμορφώνει τα χαρακτηριστικά της ζήτησης του για τηλεοπτικά προγράμματα». Όπως εξήγησε ο ίδιος, τα κανάλια καλωδιακής και δορυφορικής τηλεόρασης σπανίως αποκτούν προγράμματα αφού αυτά έχουν ολοκληρωθεί. «Ξέρουν το κοινό τους τόσο καλά γιατί το χαρτογραφούν λεπτό προς λεπτό, γνωρίζουν τι θέλει να δει και γι’ αυτό προτιμούν να εμπλέκονται από το αρχικό στάδιο ανάπτυξης ενός προγράμματος, έτσι ώστε μετά να έχουν όλα τα δικαιώματα χρήσης. Αυτό είναι το κυρίαρχο μοντέλο τα τελευταία 20 χρόνια και σε πιο περιορισμένο βαθμό ακολουθείται η μέθοδος της απόκτησης μιας παραγωγής αφού αυτή έχει ολοκληρωθεί», τόνισε ο εισηγητής.
Στη συνέχεια, ο Χάμιλτον αναφέρθηκε στα τρία επίπεδα κατάταξης των ντοκιμαντέρ στην αμερικάνικη τηλεόραση. «Στην κορυφή της πυραμίδας είναι τα φιλμ που αποκαλώ ‘’premium’’, τα οποία μπορεί να είναι υποψήφια για Όσκαρ ή να έχουν τύχει μεγάλης προβολής είτε επειδή σε αυτά εμφανίζεται ένας σταρ είτε επειδή πρόκειται για ακριβές παραγωγές και το δίκτυο “χτίζει” όλο το πρόγραμμά του γύρω από αυτά. Στη συνέχεια, υπάρχουν τα κλασικά ντοκιμαντέρ αφήγησης, βασισμένα π.χ. σε αρχειακό υλικό, ιστορικά γεγονότα, καθώς και τα ντοκιμαντέρ για τη φύση και την άγρια ζωή κλπ. Όμως η μεγαλύτερη ανάπτυξη του κλάδου είναι σε σειρές που εστιάζουν σε έναν χαρακτήρα και χρησιμοποιούν δημοφιλή φορμάτ χαμηλού κόστους, όπως τα ριάλιτι σόου», εξήγησε ο κ. Χάμιλτον.
Στη συνέχεια, ο κ. Χάμιλτον αναφέρθηκε ενδελεχώς στο προφίλ των σημαντικότερων τηλεοπτικών δικτύων στις ΗΠΑ, μεταξύ των οποίων οι σταθμοί HBO, POV, PBS, TVO, Knowledge, Smithsonian Channel, Netflix και ανέλυσε τη λειτουργία τους. Αμέσως μετά, παρουσίασε τα τέσσερα σημεία-κλειδιά όσον αφορά στην αμερικάνικη τηλεόραση: α) σειρές που παρουσιάζουν πρόσωπα και δεν εστιάζουν σε θέματα, β) ταινίες με σημαντικές θεματικές όπως πχ η ασθένεια ή ο θάνατος, γ) πρωτοτυπία του θέματος και δ) χρονικά όρια ολοκλήρωσης μιας ιστορίας, έτσι ώστε σε κάθε επεισόδιο να υπάρχει μια αυτοτέλεια.
Στο τελευταίο μέρος του masterclass, ο κ. Χάμιλτον αναφέρθηκε στα δεδομένα της αγοράς των ΗΠΑ, ως προς τα κανάλια με σειρές μυθοπλασίας. «Πρόκειται για μια τεράστια αγορά δισεκατομμυρίων δολαρίων, που αναπτυσσόταν επί τρεις δεκαετίες. Στην αρχή ήταν η παραγωγή ταινιών για οικιακό βίντεο, μετά η καλωδιακή και δορυφορική τηλεόραση, έπειτα τα ριάλιτι που αφαίρεσαν μερίδιο τηλεθέασης από τις σειρές μυθοπλασίας. Ο κόσμος έχει βαρεθεί τα ίδια και τα ίδια. Τα τελευταία χρόνια το μερίδιο των τηλεοπτικών δικτύων συρρικνώνεται, καθώς οι θεατές στρέφονται προς δίκτυα τύπου Νetflix, με συνδρομή και video on demand. Μετά από τρεις δεκαετίες ανάπτυξης, τα κανάλια ντοκιμαντέρ παρουσιάζουν για πρώτη φορά μείωση της τηλεθέασης της τάξης του 40%! Αυτό σημαίνει απώλεια στα διαφημιστικά έσοδα και άρα έχουν λιγότερα κεφάλαια για την παραγωγή νέων προγραμμάτων. Τα τηλεοπτικά δίκτυα έχουν τρομοκρατηθεί» παρατήρησε ο εισηγητής. Ο ίδιος παρομοίασε την κατάσταση με τη μεταβατική φάση στην οποία βρέθηκαν οι εφημερίδες και η μουσική βιομηχανία με την εμφάνιση του διαδικτύου. «Βρισκόμαστε σε σημείο καμπής. Πλησιάζει η στιγμή της αλήθειας για το επιχειρηματικό μοντέλο των προηγούμενων ετών. Περνάμε σε μια περίοδο, όπου τα χρήματα των συμβατικών καναλιών στερεύουν και πηγαίνουμε σε ένα σύστημα συνδρομής με το μοντέλο on demand», τόνισε σχετικά.
