Του Δημήτρη Κετικίδη | Από την έντυπη έκδοση «Τύπος Θεσσαλονίκης»
Την εφαρμογή του FODDWISE project, ενάντια στη σπατάλη τροφίμων αναμένεται να «τρέξουν» το επόμενο διάστημα περίπου 80 πολίτες – επιστήμονες κάτοικοι της δυτικής Θεσσαλονίκης.
Για διάστημα 6 μηνών, οι συμμετέχοντες θα συλλέγουν δεδομένα σχετικά με τις αγορές, την κατανάλωση και τη σπατάλη τροφίμων χρησιμοποιώντας ημερολόγιο και ειδικά εργαλεία καταγραφής.
Ο «Τύπος Θεσσαλονίκης» επικοινώνησε με την υπεύθυνη του project κ. Σοφία Πούρη η οποία ανέφερε μεταξύ άλλων ότι «στόχος μας είναι να καταλάβουμε μοτίβα συμπεριφοράς και να δώσουμε χρήσιμες προτάσεις για να αξιοποιούνται καλύτερα τα τρόφιμα στο σπίτι».
Σχετικά με το τι είναι το FOODWISE και το πώς ξεκίνησε, η κ. Πούρη είπε:
«Το FOODWISE είναι ένα project που φέρνει τους ίδιους τους πολίτες στο επίκεντρο της έρευνας που αφορά την σπατάλη τροφίμων. Ξεκίνησε μέσα από το ευρωπαϊκό έργο Impetus for Citizen Science, το οποίο στηρίζει πρωτοβουλίες που ενισχύουν την Επιστήμη των Πολιτών (Citizen Science). Με τον όρο αυτό εννοούμε την ενεργή συμμετοχή πολιτών σε επιστημονικές έρευνες, όπου συνεισφέρουν με γνώσεις, παρατηρήσεις ή δεδομένα. Στόχος του FOODWISE είναι να εντοπίσει μοτίβα στη συμπεριφορά των πολιτών όσον αφορά την κατανάλωση τροφίμων, ώστε να κατανοήσουμε καλύτερα τι μπορεί να αλλάξει στις συνήθειες τους ώστε να μειωθεί η σπατάλη τροφίμων».
Αναλύοντας το πώς θα συλλέγονται τα δεδομένα σχετικά με τις αγορές, την κατανάλωση και τη σπατάλη τροφίμων, ανέφερε ότι «αρχικά οι συμμετέχοντες συμπληρώνουν ένα σύντομο ερωτηματολόγιο, το οποίο μας δίνει μια γενικότερη εικόνα της καθημερινότητάς τους. Για παράδειγμα, πόσα άτομα ζουν στο σπίτι, το ωράριο εργασίας τους κλπ – πληροφορίες δηλαδή που μπορεί να επηρεάσουν τον προγραμματισμό των γευμάτων τους.
Έπειτα υπάρχει και ένα ημερολόγιο καταγραφής, στο οποίο σημειώνουν καθημερινά τυχόν τρόφιμα που καταλήγουν στα σκουπίδια τους, ποιες τροφές είναι αυτές και για ποιο λόγο (π.χ. μπορεί να μαγειρεύτηκε μεγαλύτερη ποσότητα απ’ όση χρειαζόταν ή ένα τρόφιμο να έχει λήξει). Τους καθοδηγούμε στο πώς να μετράνε τις ποσότητες και να τις καταγράφουν, ώστε να έχουμε όσο γίνεται πιο ακριβή εικόνα της καθημερινής διατροφικής τους συμπεριφοράς».
Πρωταγωνιστικό ρόλο στο συγκεκριμένο project θα έχουν πολίτες οι οποίοι κατοικούν στη δυτική Θεσσαλονίκη. «Είναι ένα κομμάτι της πόλης στο οποίο ζουν πολλές ευάλωτες ομάδες όπως Ρομά, μετανάστες, οικογένειες με χαμηλό εισόδημα.
Θέλαμε να εμπλέξουμε ανθρώπους που συχνά δεν λαμβάνονται υπόψιν και μένουν εκτός ερευνητικών διαδικασιών, ώστε να ακουστεί η φωνή τους και να ενδυναμωθούν μέσα από τη συμμετοχή τους» εξήγησε η κ. Πούρη.
Μιλώντας για τον στόχο της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας, η υπεύθυνη του project τόνισε ότι «στόχος δεν είναι να συμβουλεύουμε τους καταναλωτές να αγοράζουν απαραίτητα λιγότερα, αλλά να αγοράζουν έξυπνα και να αξιοποιούν καλύτερα όσα ήδη έχουν. Η μείωση σπατάλης πρακτικά σημαίνει λιγότερα τρόφιμα στα σκουπίδια, καλύτερη οργάνωση των γευμάτων αλλά και εξοικονόμηση χρημάτων».
Εξίσου σημαντικές με τον οικονομικό τομέα είναι και οι συνέπειες που προκαλεί στο περιβάλλον η σπατάλη τροφίμων. Όσον αφορά το αν θα γίνουν έρευνες για τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο, η κ. Πούρη ξεκαθάρισε ότι «στα πλαίσια του FOODWISE δεν θα γίνει κάτι τέτοιο» ωστόσο συμπλήρωσε ότι «η σπατάλη τροφίμων συνδέεται άμεσα με εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, σπατάλη νερού και ενέργειας.
Επομένως θα είχε ενδιαφέρον να ερευνηθεί μελλοντικά το περιβαλλοντικό αποτύπωμα σε τοπικό επίπεδο, με την εμπλοκή και άλλων φορέων».
Ποιος όμως είναι ο στόχος του project και τι ακριβώς θα αναλύει; Όπως υπογράμμισε χαρακτηριστικά η ίδια, «αναλύουμε πώς οι αγορές και η κατανάλωση τροφίμων συνδέονται με τη σπατάλη, ποια τρόφιμα πετιούνται πιο συχνά, σε ποιες ποσότητες και ποια είναι η αξία τους, χωρίς να κρίνουμε τις επιλογές των συμμετεχόντων. Επιδιώκουμε να καταλάβουμε μοτίβα συμπεριφοράς και να δώσουμε χρήσιμες προτάσεις για να αξιοποιούνται καλύτερα τα τρόφιμα στο σπίτι».
Βασική επιδίωξη του FOODWISE είναι η αλλαγή συμπεριφοράς του καταναλωτή, έτσι ώστε οι συμμετέχοντες να γίνουν πιο συνειδητοποιημένοι.
«Στόχος μας είναι να βοηθήσουμε τους συμμετέχοντες να γίνουν περισσότερο συνειδητοποιημένοι σε ό,τι αφορά τις καταναλωτικές τους συνήθειες, από την αγορά μέχρι το μαγείρεμα και τη διαχείριση των τροφίμων που περισσεύουν» είπε η κ. Πούρη.
Όσον αφορά το αν θα γίνουν συγκρίσεις ανάμεσα σε διαφορετικές ομάδες πληθυσμού, σχολίασε ότι «θα δούμε διαφορές ανάμεσα στις ομάδες, αλλά όχι με την έννοια της σύγκρισης. Μας ενδιαφέρει να κατανοήσουμε τις ιδιαιτερότητες κάθε ομάδας».
Τέλος, όπως είπε η ίδια, «επιθυμία μας είναι να δημιουργήσουμε κατευθυντήριες γραμμές για ΜΚΟ και άλλες οργανώσεις, και να επικοινωνήσουμε τα αποτελέσματα με δήμους της δυτικής Θεσσαλονίκης».
