Της ΜΑΡΙΑΣ ΚΟΥΖΟΥΦΗ
Ένα στα δυο νοικοκυριά του νομού Θεσσαλονίκης τα φέρνουν «ίσα βάρκα, ίσα νερά», το 28% δηλώνει ότι «τρώει από τα έτοιμα» ή δανείζεται, ενώ μόλις 1 στους 4 καταφέρνει να αποταμιεύσει, σύμφωνα με όσα καταγράφει η έρευνα «Βαρόμετρο ΕΒΕΘ» του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Θεσσαλονίκης για το δεύτερο εξάμηνο του 2025.
Η έρευνα, που διεξήχθη από την εταιρεία Palmos Analysis σε δείγμα 800 επιχειρήσεων και 700 καταναλωτών στο Νομό Θεσσαλονίκης, αποτυπώνει την εμμονή της ακρίβειας ως κυρίαρχη ανησυχία για τα νοικοκυριά, ενώ για τις επιχειρήσεις αναδεικνύεται ένα σύνθετο περιβάλλον προκλήσεων, με το υψηλό κόστος φορολογίας και ενέργειας στην κορυφή.
Ειδικότερα, στασιμότητα στην καταναλωτική εμπιστοσύνη, η οποία παραμένει σε αρνητικό έδαφος, και μεικτές τάσεις στην επιχειρηματική κοινότητα, με τον κλάδο των Κατασκευών να εισέρχεται σε οριακά αρνητική τροχιά για πρώτη φορά μετά από δύο χρόνια, καταγράφει το «Βαρόμετρο ΕΒΕΘ» που παρουσιάστηκε σήμερα στο πλαίσιο συνέντευξης Τύπου.
Νοικοκυριά: Παγιωμένη απαισιοδοξία
Ο Δείκτης Εμπιστοσύνης Καταναλωτών παραμένει σχεδόν αμετάβλητος στις -32 μονάδες (έναντι -31 τον Μάρτιο 2025), αντανακλώντας μια σταθερά αρνητική ψυχολογία. Η κατάσταση αυτή τροφοδοτείται από:
- Αναζωπύρωση της ανησυχίας για την ακρίβεια: Ο δείκτης πρόβλεψης για την εξέλιξη των τιμών το επόμενο 12μηνο επανήλθε στο +36, υποδηλώνοντας ότι τα νοικοκυριά εξακολουθούν να αναμένουν αυξήσεις.
- Αρνητική αξιολόγηση της οικονομικής κατάστασης: Οι καταναλωτές αξιολογούν αρνητικά την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους το τελευταίο εξάμηνο και παραμένουν απαισιόδοξοι για το μέλλον.
- Αισθητή επιδείνωση στην πρόθεση για σημαντικές αγορές: Το 56% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για μεγάλες αγορές (έναντι 49% τον Μάρτιο), ενώ το 63% αναμένει να δαπανήσει λιγότερα το επόμενο 12μηνο (από 51%).
Τα νοικοκυριά αντιδρούν ιδιαίτερα όταν υπάρχουν δραματικά οικονομικά γεγονότα, είτε έχουν φόβο, είτε ελπίδα, πάντως ότι ρεαλιστική αποτίμηση της πραγματικότητας, ενώ οι επιχειρήσεις έχουν ψυχρότερη αντιμετώπιση, όπως είπε ο επίτιμος πρόεδρος του ΕΒΕΘ κ. Εμμανουήλ Βλαχογιάννης, ο οποίος συγκαταλέγεται ανάμεσα στους "πατέρες" του Βαρομέτρου, το οποίο μετρά 16 χρόνια και "έχει αποδειχθεί πολύ σημαντικός παράγοντας για τη διαμόρφωση του κλίματος στην αγορά που επηρέασε και άλλα επιμελητήρια της χώρας να κάνουν το ίδιο για να έχουν θεμελιωμένα στοιχεία".
Συγκρίνοντας τα στοιχεία του Βαρομέτρου Σεπτεμβρίου με αυτό του περασμένου Μαρτίου, επεσήμανε ότι δεν έχει μεταβληθεί κάτι ιδιαίτερα.
Επεσήμανε ότι στην αντίληψη των νοικοκυριών βαρύνει πολύ ο πληθωρισμός που επιμένει και επηρεάζει ιδιαίτερα όσους έχουν χαμηλότερα ή μεσαία εισοδήματα γιατί είναι κατά βάση πληθωρισμός που επηρεάζει προϊόντα και υπηρεσίες που απευθύνονται στο ευρύτερο καταναλωτικό κοινό.
Μπορεί σταθμισμένα να έχουμε ένα μέγεθος που να είναι στο 2-2,5 με 3% αλλά ο πληθωρισμός για τα νοικοκυριά κυρίως με χαμηλότερα εισοδήματα γίνεται αντιληπτός στο επίπεδο του 10%, που είναι μεγάλη διαφορά.
Οι λογαριασμοί ρεύματος εξακολουθούν να δυσκολεύουν τα νοικοκυριά
Ο διευθυντής ερευνών της Palmos Analysis Πασχάλης-Αλέξανδρος Τεμεκενίδης, μεταξύ άλλων ανέφερε ότι ο νόμος Θεσσαλονίκης έπειτα από 2.5 χρόνια πλέον είναι λιγότερο απαισιόδοξος συγκριτικά με τον εθνικό μέσο όρο. Η απαισιοδοξία είναι μεν σταθερή, αλλά όχι στο επίπεδο που ήταν όταν για παράδειγμα η χώρα βρισκόταν στα μνημόνια.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε και στο κόστος ενέργειας, που μετράται στο Βαρόμετρο από τον Μάρτιο του 2022, μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία. Όπως είπε, μετά το αρχικό σοκ έχει πέσει σε μονοψήφιο νούμερο (στο 9%) το ποσοστό όταν λένε ότι δεν μπορούν να πληρώσουν το λογαριασμό του ρεύματος. Ωστόσο, εξακολουθούν στην πλειοψηφία τους (56%) να πιστεύουν ότι είναι υψηλοί και ότι τους δυσκολεύει η αποπληρωμή τους.
Επιχειρηματικό κλίμα: Σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των κλάδων
Το επιχειρηματικό κλίμα στο Νομό Θεσσαλονίκης παρουσιάζει σταθερότητα, αλλά με σημαντικές διαφοροποιήσεις μεταξύ των κλάδων.
- Βιομηχανία: Ο δείκτης παραμένει σταθερός σε ελαφρά αρνητικό έδαφος στις -5 μονάδες. Ενώ η παραγωγή του τελευταίου εξαμήνου αξιολογείται καλύτερα, οι προσδοκίες για το μέλλον επιδεινώνονται, αλλά παραμένουν σε θετικό έδαφος. Ως κυριότερος περιοριστικός παράγοντας για την παραγωγή επανέρχεται στην πρώτη θέση η έλλειψη εργατικού δυναμικού (46%).
- Υπηρεσίες: Ο δείκτης καταγράφει σταθερότητα σε θετικό έδαφος στο +14. Ωστόσο, καταγράφεται επιδείνωση στις προσδοκίες για τη ζήτηση (+21 από +32) και την απασχόληση το επόμενο εξάμηνο.
- Λιανικό Εμπόριο: Ο δείκτης παραμένει σταθερά αρνητικός στο -7 (όσο και τον Μάρτιο του 2025). Οι πωλήσεις του προηγούμενου εξαμήνου παρουσιάζουν αισθητή ανάκαμψη (δείκτης στο -19 από -32), αλλά οι εκτιμήσεις για τις πωλήσεις και τις παραγγελίες του επόμενου εξαμήνου επιδεινώνονται.
- Κατασκευές: Για πρώτη φορά μετά από σχεδόν δύο χρόνια, ο δείκτης περνά σε οριακά αρνητικό έδαφος στις -2 μονάδες (από +6 το προηγούμενο εξάμηνο). Η πτώση αποδίδεται στην χαμηλότερη κατασκευαστική δραστηριότητα του προηγούμενου εξαμήνου και τη συνεχιζόμενη πτωτική τάση στις παραγγελίες. Η έλλειψη εργατικού δυναμικού παραμένει ο κυρίαρχος περιοριστικός παράγοντας (57%).
Τα κυριότερα προβλήματα των επιχειρήσεων
Η υψηλή φορολογία (41%) επανέρχεται στην πρώτη θέση των κυριότερων προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις, ακολουθούμενη από το υψηλό κόστος ενέργειας/καυσίμων (26%). Ακολουθούν το κόστος πρώτων υλών (22%) και η περιορισμένη ζήτηση (19%).
Έλλειμμα ενημέρωσης για την Τεχνητή Νοημοσύνη
Στο μεταξύ, από την έρευνα καταγράφεται μεγάλο έλλειμμα ενημέρωσης, καθώς το 56% των επιχειρήσεων δηλώνουν «Καθόλου» ή «Λίγο» ενημερωμένες για τις εφαρμογές της Τεχνητής Νοημοσύνης.
Παρά τη χαμηλή ενημέρωση, το 40% του συνόλου των επιχειρήσεων αναφέρει ότι έχει ήδη χρησιμοποιήσει, έστω και σε μικρό βαθμό, κάποια εφαρμογή AI, με το 70% αυτών να δηλώνουν ικανοποιημένοι από τη χρήση της. Αυτό υπογραμμίζει τη μεγάλη ευκαιρία που υπάρχει μέσω της σωστής εκπαίδευσης και πληροφόρησης.
Μεγάλη δομική αναπροσαρμογή αναμένεται στο λιανεμπόριο
Σε ερώτηση αναφορικά με το λιανεμπόριο και τις προσδοκίες για το επόμενο διάστημα που περιλαμβάνει και την εορταστική περίοδο, επισημάνθηκε ότι είναι οριζόντια τα τελευταία χρόνια η απαισιοδοξία του κλάδου, ενώ η έρευνα πραγματοποιήθηκε στο διάστημα μετά τις θερινές εκπτώσεις που η ψυχολογία δεν είμαι πολύ καλή.
Μάλιστα, στο πλαίσιο των ad hoc ερωτήσεων, έγιναν και ερωτήσεις σχετικά με τις θερινές εκπτώσεις από όπου προκύπτει ότι το 65% δεν τις αξιοποίησε. Το 46% αναφέρει ως κύριο λόγο το γεγονός ότι δεν είχε διαθέσιμο εισόδημα για να προχωρήσει σε αγορές.
Για μια περίοδο μεγάλης δομικής αναπροσαρμογής στο λιανεμπόριο έκανε λόγο ο κ. Βλαχογιάννης. Όπως σημείωσε φαίνεται με "γυμνό μάτι", ότι έχει αυξηθεί το εξ΄αποστάσεως εμπόριο καθώς με μια βόλτα στην αγορά μπορεί κανείς να διαπιστώσει ότι έχουν αυξηθεί τα σημεία στην πόλη από τα οποία μπορεί κανείς να παραλάβει πακέτα από τις ηλεκτρονικές του αγορές.
Ήδη, όπως είπε, τρεις εταιρείες έχουν μπει στην συγκεκριμένη αγορά και αυξάνουν συνεχώς τα σημεία παράδοσης (boxes), "αυτό σημαίνει ότι υπάρχει και η ανάλογη ζήτηση". Εξέφρασε την άποψη πως ίσως ο κλάδος αυτός αρχίζει σιγά σιγά να αυτονομείται από το κλασικό στάσιμο εμπόριο. Βλέπουμε να εμφανίζεται μπροστά μας μια μεγάλη δομική αναπροσαρμογή, τόνισε.
- Κλειστοί δρόμοι για την 17η Νοεμβρίου στη Θεσσαλονίκη – Ποιες ώρες, ποιοι δρόμοι
- Πάνοπλη συμμορία έκλεβε ΙΧ και «ρήμαζε» ΑΤΜ στη Θεσσαλονίκη – Ποια η μεθοδολογία τους
- Θεσσαλονίκη: Τέλος το χάος με τα τουριστικά λεωφορεία – Πού θα παρκάρουν
