">
Η 15η Αυγούστου, ημέρα της Κοίμησης της Θεοτόκου είναι μία από τις μεγαλύτερες γιορτές της Ορθοδοξίας και σήμερα εκκλησίες και μοναστήρια που είναι αφιερωμένα στην Θεοτόκο θα υποδεχθούν υπέρλαμπρα τους επισκέπτες του Δεκαπενταύγουστου.
Σε κάθε περιοχή της Ελλάδας, υπάρχει ένα τελετουργικό που συνδέεται με την ημέρα αυτή και πολλά είναι τα ήθη και τα έθιμα που αναβιώνουν το 15αύγουστο.
Οι εικόνες της Παναγίας βρέθηκαν σε πολλές περιπτώσεις με θαυματουργό τρόπο και απετέλεσαν κίνητρο για τη δημιουργία Ιερών Ναών στη χάρη Της. Χιλιάδες πιστών συρρέουν κάθε χρόνο για να προσκυνήσουν την εικόνα και να παρακαλέσουν για τη βοήθειά Της.
Το επίκεντρο των εκδηλώσεων είναι η Παναγία της Τήνου και η Παναγία Σουμελά, όμως, υπάρχουν και πολλές άλλες εκκλησίες που γιορτάζουν σήμερα. Μεταξύ άλλων, η Παναγία Μικρόκαστρου, στην Κοζάνη (Σιάτιστα), όπου αναβιώνει το έθιμο των καβαλάρηδων προσκυνητών. Ανήμερα του Δεκαπενταύγουστου, οι καβαλάρηδες ξεκινούν το πρωί για να προσκυνήσουν την εικόνα της Παναγίας στο φερώνυμο Μοναστήρι που βρίσκεται στο Μικρόκαστρο. Το μεσημέρι οι παρέες των καβαλάρηδων με τα καταστόλιστα άλογα μπαίνουν επιβλητικά στη Σιάτιστα και στην πλατεία της Χώρας τους επισκέπτονται αρχές και λαός. Το γλέντι συνεχίζεται στις πλατείες της Χώρας και της Γεράνειας, στην πλατεία του Δημαρχείου, αλλά και στις γειτονιές της Σιάτιστας μέχρι αργά το βράδυ.
Στον Εβρο, στις Φέρες, η Παναγία Κοσμοσωτήρα έχει σήμερα την τιμητικής της. Εκδηλώσεις στη μνήμη της Κοίμησης της Θεοτόκου πραγματοποιούνται και στα Ιωάννινα, σε χωριά όπως η Βίτσα και το Τσεπέλοβο. Αλλά και στον Παλαιόπυργο ο Πολιτιστικός Σύλλογος του χωριού οργανώνει πανηγύρι. Εκεί, το μεσημέρι, μετά το φαγητό, το οποίο γίνεται στον προαύλιο χώρο της εκκλησίας, ακολουθούν τα «ντολιά», ένα έθιμο το οποίο γίνονταν και παλιά και συνεχίζεται και σήμερα.
Γεύμα παρατίθεται και στη Θάσο στο οποίο συμμετέχουν όλοι οι πιστοί που έχουν συρρεύσει στον Ιερό Ναό της Κοίμησης της Θεοτόκου, στην Παναγία της Θάσου, στο χωριό που πήρε το όνομά του από τη Θεοτόκο.
Πιστοί από ολόκληρη την Ελλάδα συγκεντρώνονται τον Δεκαπενταύγουστο και στην Παροικιά της Πάρου για να προσκυνήσουν την εικόνα της Παναγίας της Εκατονταπυλιανής (17ου αιώνα) και να πάρουν μέρος στις εορταστικές εκδηλώσεις.
Τα προσωνύμια της Παναγίας
Στον ελληνικό λαό η επίκληση της Παναγίας είναι η περισσότερο καθιερωμένη. Η Παναγία διεκδικεί τα περισσότερα προσωνύμια που προέρχονται από:
- τον τρόπο αγιογραφίας της Εικόνας Της (π.χ., Βρεφοκρατούσα, Γλυκοφιλούσα)
- τη θεολογική ιδιότητα (π.χ., Ελεούσα, Κυρά, Μεγαλόχαρη)
- την παλαιότητα του εικονίσματός Της (π.χ., Μαυριώτισσα, Γερόντισσα)
- τον τρόπο εύρεσης της εικόνας Της (π.χ., Θεοσκέπαστη, Σπηλαιώτισσα, Πλατανιώτισσα, Πορταΐτισσα, Μυρτιδιώτισσα, Φανερωμένη)
- τον τόπο προέλευσης της εικόνας (π.χ., Αθηνιώτισσα, Αργοκοιλιώτισσα, Βατοπεδινή, Πολίτισσα).
Τέλος, απαντώνται προσωνύμια που δίνονται ανάλογα της εποχής και των εργασιών που συμπίπτει η εορτή της (π.χ., Φλεβαριανή, Μεσοσπορίτισσα, Ακαθή - εκ του Ακάθιστου ύμνου).
