">
Της ΛΕΜΟΝΙΑΣ ΒΑΣΒΑΝΗ
Αναζητά ακόμη την ταυτότητά της η Θεσσαλονίκη που έχασε ευκαιρίες για να γίνει μια πόλη αναγνωρίσιμη διεθνώς με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ανάπτυξή της, την οικονομία, τον πολιτισμό και τον τουρισμό της.
«Η Θεσσαλονίκη μέχρι στιγμής δεν έχει αποκτήσει στάτους παρόμοιο με πόλεις όπως πχ το Σίδνεϊ», δήλωσε στον «Τ.Θ.» ο αρχιτέκτων, πολεοδόμος και επίκουρος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας κ. Χρήστος Κουσιδώνης που θα δώσει σήμερα το πρωί, Σάββατο 31 Μαρτίου, ομιλία με θέμα «Εικόνες, λέξεις και λειτουργία. Η περίπτωση της Θεσσαλονίκης» στο 1ο Πανελλήνιο Συνέδριο Marketing & Branding Τόπου που θα φιλοξενηθεί στο Βόλο. Παράλληλα μας μίλησε για την διοργάνωση μεγάλων εκδηλώσεων/ φεστιβάλ που μπορούν να κάνουν γνωστό έναν τόπο, αλλά και για τον τουρισμό. Όμως υπογράμμισε ότι κάθε προσπάθεια για την δημιουργία μιας ταυτότητας σε μια πόλη θα πρέπει πάντα να ανταποκρίνεται και με την πραγματική εικόνα που θα αντικρίσει κανείς όταν πατήσει το πόδι του σε αυτήν.
«Στην ομιλία μου αναφέρομαι στο δυναμικό που έχει η Θεσσαλονίκη να διαμορφώσει περαιτέρω και να προβάλει την ταυτότητά της, που είναι το ζητούμενο σε αυτές τις ιστορίες που έχουν σχέση με το λεγόμενο marketing και το branding, από τη στιγμή βέβαια που απέκτησαν όνομα γιατί στην πραγματικότητα υφίσταντο και από νωρίτερα.
Το θέμα της προβολής των πόλεων ή τόπων γενικότερα οι οποίες κατ’ ουσίαν προβάλουν τα συγκριτικά τους πλεονεκτήματα, είναι επίκαιρο στους δικούς μας τομείς εδώ και 20 και πλέον χρόνια. Αλλά πάντα στο μυαλό του κόσμου ή και των ειδικότερων ομάδων δημιουργείται μια εικόνα, είτε μεταφορικά, είτε κυριολεκτικά, για συγκεκριμένες πόλεις ή περιοχές», δήλωσε ο κ. Κουσιδώνης. Όπως μας είπε, εδώ και αρκετά χρόνια σε τοπικό επίπεδο γίνονται συγκροτημένες προσπάθειες ώστε να ελεγχθεί όλο αυτό προς όφελος του τόπου συνολικά ή προς όφελος συγκεκριμένων ομάδων.
Ο ίδιος στην ομιλία του θα αναφερθεί κυρίως «στην ταυτότητα της Θεσσαλονίκης που συνδέεται εμμέσως, μερικές φορές και οπτικά, με τον Όλυμπο, την Χαλκιδική και με κάποιες ευρύτερες ζώνες, όμως έχουν ουσιαστικές σχέσεις (ανταλλαγής ροών ανθρώπων) που είναι και συνάρτηση της μακράς ιστορίας της πόλης που από πολύ παλιά υπήρξε ένα κέντρο εμπορίου και μεταφορών».
Μας εξήγησε ότι τα τελευταία χρόνια στην προσπάθεια δημιουργίας ταυτότητας και έλξης επισκεπτών κυρίως, αλλά όχι μόνο, γίνονται ενέργειες για τη βελτίωση του φυσικού και του πολεοδομικού περιβάλλοντος, ενώ δημιουργούνται και εμβληματικά έργα που στα αγγλικά λέγονται iconic buildings ή projects, όπως είναι κτίρια μουσείων ή κέντρων μουσικής ή εξαιρετικές διαμορφώσεις περιοχών χωρίς να ταυτίζονται με κτήρια πχ διαμορφώσεις θαλασσίων μετώπων ή μια γέφυρα). Για παράδειγμα αν σκεφτεί κανείς την Όπερα του Σίδνεϊ ή τα Μουσεία Γκουγκενχάιμ θεωρεί ότι γι’ αυτά τα κτήρια και μόνο αξίζει να επισκεφτεί το δεδομένο τόπο, αλλά τα ταυτίζει επίσης και με τον τόπο και αντιστρόφως, τον τόπο με αυτά. Ο ίδιος δεν κάνει κάποια πρόταση στην ομιλία του, αλλά διερευνά γιατί η Θεσσαλονίκη μέχρι στιγμής δεν έχει αποκτήσει τέτοιο στάτους.
Η χαμένη ευκαιρία της EXPO
«Στην ομιλία μου ανασκοπώ τις σχετικές προσπάθειες που έγιναν και το δυναμικό που υφίσταται στην πόλη. Όταν πχ διεκδίκησε η Θεσσαλονίκη την EXPO αν την έπαιρνε και αν πήγαινε καλά, θα είχε μια μεγαλύτερη προβολή με τις υποδομές που θα είχαν κατασκευαστεί. Και θα είχε την ώθηση αυτής της ευτυχούς συγκυρίας.
Ξέρετε υπάρχουν κάποιες μελέτες που αξιολογούν την εμβέλεια κάποιων μεγάλων γεγονότων θέτοντας τους Ολυμπιακούς Αγώνες στην υψηλότερη θέση, και την EXPO αρκετά υψηλά. Αντιλαμβάνεστε ότι ορισμένα μεγάλα γεγονότα εντάσσουν την πόλη ή μια περιοχή στον διεθνή ανταγωνισμό, τόσο στην προσέλκυση επισκεπτών, όσο και στην προσέλκυση επιχειρήσεων και στελεχών, εφόσον πρόκειται για επιχειρήσεις που τα στελέχη τους επιζητούν υψηλό αστικό περιβάλλον».
Τα φεστιβάλ
Μεγάλες εκδηλώσεις είναι και τα φεστιβάλ ή ακόμη και αθλητικές εκδηλώσεις που μπορούν να τοποθετήσουν μια πόλη στη συνείδηση του κοινού. «Στη δική μας περίπτωση εκείνο που τείνει να πλησιάζει προς αυτό το στάτους είναι το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης. Χωρίς να είναι παγκοσμίου εμβέλειας γεγονός, αλλά από τις συναφείς εκδηλώσεις της πόλης, είναι αυτό που ξεχωρίζει», δήλωσε ο επίκουρος καθηγητής του Πανεπιστήμιου Θεσσαλίας.
Τα μνημεία
Στην εικόνα μιας πόλης μπορούν να βοηθήσουν και τα μνημεία καθαυτά, αλλά και η ιστορία της και γενικότερα η αύρα της. «Όλα αυτά μπορεί να απευθύνονται σε συγκεκριμένες ομάδες επισκεπτών προς τους οποίους ασκούν μια ιδιαίτερη έλξη πχ θρησκευτικός τουρισμός (Άγιον Όρος – που φτάσει κανείς εκεί μπορεί να σταθμεύσει στην επιστροφή του και στη Θεσσαλονίκη για να τη δει) ή ομάδες κοινής καταγωγής που θα επισκέπτονταν μια περιοχή που συνδέεται με την ιστορία τους (πχ Τούρκοι, Εβραίοι).
Υπάρχουν πολλά στοιχεία που θα πρέπει κανείς να συνθέσει αν σχεδιάζει την προσέλκυση επισκεπτών στην πόλη και όταν σκέφτεται ποια είναι η εικόνα υπό την ευρεία έννοια που έχει η πόλη σε συγκεκριμένες ομάδες ή στο κοινό. Τι μας φέρνει στο νου η Θεσσαλονίκη.
Από κει και πέρα η εικόνα μπορεί να δημιουργηθεί και σε επίπεδο συνειρμών:
από πράγματα που έχει διαβάσει κανείς στο σχολείο ή στις εφημερίδες ή έχει ακούσει/ δει σε εκπομπές, στον κινηματογράφο αρχίζει και δημιουργείται η εικόνα της πόλης στην οποία μπορούν να συμμετέχουν και κυριολεκτικές εικόνες κτιρίων, περιοχών, μνημείων κλπ.
Αυτά όλα θα πρέπει να συνάδουν και με την εικόνα που θα αντικρίσει κανείς όταν πράγματι φτάσει στην πόλη. Θα πρέπει να υπάρχει ποιότητα αστικού ή πολεοδομικού περιβάλλοντος και από την άποψη των συγκοινωνιών και από την άποψη χώρων αναψυχής (φυσικών – πάρκα και πολιτισμού (θέατρα, κινηματογράφοι), πράγματα που είναι σημαντικά τόσο για τους κατοίκους της πόλεις, όσο και για τους επισκέπτες, τους δυνητικούς επισκέπτες και τους δυνητικούς κατοίκους».
