Ο… υπασπιστής του Σίτι, Κάμερον, έχασε από τη Μέρκελ
Του ΤΑΣΟΥ ΘΩΜΑ
Όταν ο Ντέιβιντ Κάμερον ανακοίνωνε προ λίγων εβδομάδων το δημοψήφισμα για την παραμονή ή όχι της Βρετανίας στην Ευρώπη χάλασε ο κόσμος. Πρωτοσέλιδα, αναλύσεις επί αναλύσεων και μία αυθαίρετη αίσθηση πως ο Κάμερον ξαφνικά από πρωθυπουργός Θατσερικής λιτότητας αφουγκράζονταν το λαϊκό αίσθημα και υπάκουε στο βρετανικό λαό. Από το βράδυ της Τετάρτης, όμως, αποδεικνύονταν με τον πλέον αδιάψευστο τρόπο ποιανού τα συμφέροντα υπηρετούσε ο Κάμερον, που βεβαίως δεν ήταν άλλος από το διαβόητο Σίτι του Λονδίνου.
Ούτε πρωτοσέλιδα, ούτε εκτενείς αναφορές έλαβε η είδηση πως τα ξημερώματα της Τετάρτης, η Ευρωπαϊκή Ένωση συμφώνησε να βάλει πλαφόν στα μπόνους που λαμβάνουν οι τραπεζίτες θέτοντας σε τροχιά ένα αυστηρότερο καθεστώς διαφάνειας για τις τράπεζες. «Ο βρετανικός χρηματοπιστωτικός τομέας δέχθηκε μοιραίο χτύπημα» έγραφε η εφημερίδα Γκάρντιαν, σημειώνοντας πως «η απόφαση για τη μείωση των μπόνους που μπορεί να πληρωθούν οι τραπεζίτες ελήφθη παρά την βρετανική αντίσταση και είναι βέβαιο πως θα έχει σημαντική επίπτωση στο Σίτι».
Και οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς ανέφεραν πως «πρόκειται για σημαντική αποτυχία της Μεγάλης Βρετανίας», καθώς το πλαφόν στα μπόνους είναι ένα κομμάτι απ’ την ευρύτερη ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα, συμφωνία ονόματι Βασιλεία ΙΙΙ, με στόχο τη δημιουργία μίας είδους «διασφάλισης», όπως αναφέρουν οι Βρυξέλλες, ενάντια σε οικονομικές κρίσεις όπως αυτή που έχει φορτώσει το λογαριασμό αποτυχημένων ιδιωτικών τραπεζών σε κράτη, δηλαδή στους φορολογουμένους. Βέβαια, οι λεπτομέρειες δεν έχουν ακόμη καθοριστεί και η συμφωνία θα εγκριθεί από τις κυβερνήσεις της ΕΕ εντός του έτους, ώστε να έχει ισχύ από την έναρξη του 2014. Κύρια σημεία, όπως το πλαφόν στα μπόνους, θεωρείται βέβαιο, σε όλο το διεθνή τύπο, πως θα γίνουν κοινοτικός νόμος.
Ακόμη περισσότερο από τα πλαφόν των μπόνους, που σε κάποιες περιπτώσεις μπορούσαν να φτάνουν και 10 φορές τον ετήσιο μισθό, οι τράπεζες θα είναι αναγκασμένες να αποκαλύπτουν τα κέρδη, τις κρατικές επιδοτήσεις και τη φορολογία τους ανά χώρα.
«Για πρώτη φορά στην ιστορία της ΕΕ εισάγονται περιορισμοί στα τραπεζικά μπόνους» είπε από την πλευρά του ο αυστριακός ευρωβουλευτής Ότμαρ Κάρας, επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Ευρωβουλής στις διαβουλεύσεις. Μάλιστα, ο Ιρλανδός υπουργός Οικονομικών, η χώρα του οποίου επλήγη από τραπεζική κρίση κι όταν η κυβέρνηση ανέλαβε τα χρέη των τραπεζών ο πρώην Κέλτικος Τίγρης οδηγήθηκε σε καθεστώς Μνημονίου, δήλωσε πως «η μεταρρύθμιση των κανονισμών διασφαλίζει ότι οι τράπεζες θα έχουν επαρκή, ποσοτικά και ποιοτικά, κεφάλαια, ώστε να αντέχουν οικονομικά σοκ και ως τούτου την προστασία των Ευρωπαίων φορολογουμένων».
Στον αντίποδα, ο απόηχος στην Βρετανία ήταν κάκιστος για την κυβέρνηση Κάμερον, ενώ ήδη τόσο ο Βρετανός πρωθυπουργός όσο και ο δήμαρχος του Λονδίνου Μπόρις Τζόνσον έχουν δηλώσει πως θα συνεχίσουν «να παλεύουν» για την ανατροπή αυτών των αποφάσεων. Το επιχείρημα που προβάλουν είναι πως εάν αυτά τα μέτρα εφαρμοστούν, θα «τρομάξουν» οι τράπεζες και θα φύγουν από το Λονδίνο με προορισμό τη Ζυρίχη, τη Νέα Υόρκη ή τη Σιγκαπούρη. Παρά τις αντιρρήσεις της, πάντως, η Βρετανία δεν μπορεί να μπλοκάρει την υιοθέτηση των αποφάσεων με βέτο καθώς τα μέτρα έχουν την στήριξη της πλειοψηφίας των κρατών μελών της ΕΕ.
Έτσι, αποδεικνύεται περίτρανα πως στην πραγματικότητα η κίνηση να δώσει το λόγο στο λαό δεν ήταν τίποτε περισσότερο από μία απειλή προς τις γερμανικής εμπνεύσεως πολιτικές. Στην ουσία, όμως, η Μέρκελ θέλει να τοποθετήσει ελέγχους στα αχαλίνωτο χρηματοπιστωτικό σύστημα που οδήγησε στην κρίση του 2008, με απαρχή την κατάρρευση των Λίμαν Μπράδερς. Αντιθέτως όμως θέλει αυτό τον έλεγχο να τον μετατρέψει σε μία παντοδύναμη Φρανκφούρτη. Για να είμαστε ακόμη πιο σαφείς, δεν διαφωνεί με τη Μέρκελ όσον αφορά τη λιτότητα ή τις ιδιωτικοποιήσεις ο Κάμερον! Διαφωνεί στον έλεγχο των τραπεζών και θα υπερασπιστεί μέχρις εσχάτων το πανίσχυρο Σίτι. Κι η Μέρκελ από την πλευρά της, θέλει να εξουσιάσει όλη την Ευρώπη μεταφέροντας υπερεξουσίες στο Βερολίνο και τη Φρανκφούρτη. Καμία λύση δεν προσφέρεται έτσι για το λαό.
Μπόνους… εντυπώσεων;
Παρά το εντυπωσιακό της κίνησης, ο αντίκτυπος στα μπόνους αναμένεται, σύμφωνα με τους Φαϊνάνσιαλ Τάιμς, πως δεν θα είναι τόσο βαρύς για το Σίτι, καθώς δίνεται η δυνατότητα για άλλου τύπου αμοιβές που δένουν τους τραπεζίτες με την τράπεζα, όπως μετοχές ή ομόλογα των οποίων η αξία διαγράφεται εάν ο χρηματοοικονομικός οργανισμός καταρρεύσει. Μέχρι σήμερα, πάντως, τα τραπεζικά στελέχη μπορούσαν να λαμβάνουν μπόνους πολλαπλάσια των ετήσιων αποδοχών τους βάσει των επιδόσεών τους. Ειδικά μετά το ξέσπασμα της κρίσης του 2007-08, οι επικριτές της πρακτικής είχαν υποστηρίξει ότι αυτό αποτελούσε κίνητρο για ριψοκίνδυνες επενδυτικές πρακτικές. Στη συμφωνία, το ύψος του μπόνους περιορίζεται στις ετήσιες βασικές αποδοχές του κάθε στελέχους ή, μόνο με συμφωνία της ευρείας πλειοψηφίας των μετόχων, στο διπλάσιο σε εξαιρετικές περιπτώσεις.
