Ενόψει του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που θα πραγματοποιηθεί τον Ιούνιο, οι πρόεδροι του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Χέρμαν Βαν Ρομπάι και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο τόνισαν ότι η ανεργία των νέων θα είναι από τις βασικές προτεραιότητες στην ατζέντα του Συμβουλίου.
Ο Ρομπάι υπογράμμισε ότι η ΕΕ έχει αποφασίσει ότι το πρόγραμμα αξίας 6 δισεκατ. ευρώ που προορίζεται για τους νέους θα πρέπει να είναι πλήρως επιχειρησιακό από την 1η Ιανουαρίου 2014. Από πλευράς του, ο πρόεδρος της Επιτροπής, Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, αφού είπε ότι οι αγορές εργασίας στην ΕΕ πρέπει να είναι καταλύτης για την ανάκαμψη της οικονομίας υπογράμμισε ότι θα πρέπει να κινητοποιήσουμε κοινοτικούς πόρους, χρηματοδότηση από την ΕΤΕπ καθώς και κονδύλια σε εθνικό επίπεδο για την αντιμετώπιση του κοινού αυτού στόχου.
Σύμφωνα με τον Ζ. Μπαρόζο, θα πρέπει να δοθούν δάνεια προς τις επιχειρήσεις για προσλήψεις , ώστε να μπει κόσμος στην αγορά εργασίας. Υπενθύμισε επίσης ότι τα τελευταία δύο χρόνια η Κομισιόν έθεσε ως πρώτη προτεραιότητα την καταπολέμηση της ανεργίας, ενώ στις 5 Δεκεμβρίου 2012 ενέκρινε το πακέτο της απασχόλησης-Εγγύηση για τη Νεολαία. Ο Ζ. Μπαρόζο υποστήριξε ότι εκτός από τα 6 δισ. ευρώ που έχουν εγκριθεί, η Επιτροπή είναι διατεθειμένη να ενεργοποιήσει πόρους και από όλα τα υπόλοιπα διαθέσιμα κοινοτικά ταμεία.
"Ο χρόνος πιέζει για την εφαρμογή των προτάσεων. Οι πολίτες έχουν θεμιτές προσδοκίες από τους ηγέτες και τα θεσμικά όργανα πρέπει να επιταχύνουμε το ρυθμό των προσπαθειών μας", υπογράμμισε ο Μπαρόζο.
Χάσμα μεταξύ Βορρά και Νότου
Στην ανακοίνωση της Κομισιόν, υπογραμμίζεται το αυξανόμενο χάσμα μεταξύ Βορρά και Νότου στην ΕΕ, τα ποσοστά ανεργίας των νέων, αλλά και τις προσπάθειες που καταβάλλονται για την καταπολέμηση του φαινομένου.
Σύμφωνα με τη Eurostat, οι άνεργοι νέοι στην ΕΕ, τον Μάρτιο του 2013, ήταν 5,7 εκατομμύρια και 3,6 εκατομμύρια στην ευρωζώνη. Η ανεργία των νέων έχει φτάσει στα ιστορικά υψηλά επίπεδα του 23,5% στην ΕΕ και 24,5% στην ευρωζώνη. Τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας για τους νέους καταγράφονται στην Ελλάδα (59,1% τον Ιανουάριο), στην Ισπανία (55,9%), στην Ιταλία (38,4%) και στην Πορτογαλία (38,3%), ενώ τα χαμηλότερα ποσοστά σημειώνονται στη Γερμανία και την Αυστρία (7,6%) και στην Ολλανδία (10,5%).
Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι στα οκτώ κράτη- μέλη με την υψηλότερη ανεργία στην ΕΕ (Ελλάδα, Ιρλανδία, Ιταλία, Λετονία, Λιθουανία, Πορτογαλία, Σλοβακία και Ισπανία) συστάθηκαν, τον περασμένο Φεβρουάριο, οι λεγόμενες «Ομάδες Δράσης» οι οποίες απαρτίζονται από εθνικούς και κοινοτικούς αξιωματούχους. Οι Ομάδες Δράσεις έχουν στόχο την ταχεία αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων από τα διαρθρωτικά ταμεία (και το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο) της περιόδου 2007- 2013, για να στηρίξουν ευκαιρίες απασχόλησης των νέων και να διευκολύνουν την πρόσβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στη χρηματοδότηση.
Υπολογίζεται ότι το συνολικό ποσό των κοινοτικών πόρων που αναδιανεμήθηκαν ή αξιοποιήθηκαν για την καταπολέμηση της ανεργίας, από την αρχή του 2013, ανέρχεται σε 16 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό εκτιμάται ότι θα βοηθήσει περίπου 780.000 νέους ανθρώπους και 55.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις στην ΕΕ.
Ειδικότερα για την Ελλάδα, στην ανακοίνωση της Επιτροπής επισημαίνεται ότι, τον Ιανουάριο του 2013, υιοθετήθηκε ένα εθνικό σχέδιο δράσης για τους νέους, με κοινοτική στήριξη ύψους 517 εκατ. ευρώ. Το σχέδιο αυτό έχει στόχο να βοηθήσει και να προωθήσει την απασχόληση, την πρακτική εξάσκηση και την επιχειρηματικότητα 350.000 νέων στην Ελλάδα.
Κενές θέσεις και κινητικότητα
Εξάλλου, υπολογίζεται ότι στην Ευρώπη υπάρχουν περίπου δύο εκατομμύρια κενές θέσεις εργασίας, οι οποίες ως επί το πλείστον ζητούν άτομα με συγκεκριμένα προσόντα και δεξιότητες. Η Επιτροπή θεωρεί ότι για την κάλυψη αυτών των κενών θέσεων εργασίας χρειάζεται μεγαλύτερη κινητικότητα των εργαζομένων, η οποία προωθείται από προγράμματα όπως το ΕURES, το ευρωπαϊκό δίκτυο κινητικότητας ευρέσεως εργασίας και το νέο πρόγραμμα Erasmus for all, το οποίο αναμένεται να στηρίξει περίπου τέσσερα εκατομμύρια νέους, παρέχοντάς τους επιδοτήσεις για σπουδές, κατάρτιση ή εθελοντική εργασία στο εξωτερικό την περίοδο 2014- 2020.
Παράλληλα, τα προγράμματα Erasmus (τριτοβάθμια εκπαίδευση), Leonardo da Vinci (επαγγελματική εκπαίδευση), Comenius (σχολεία) και Grundtvig (εκπαίδευση ενηλίκων) παρέχουν ευκαιρίες δια βίου μάθησης. Το Erasmus και το Leonardo da Vinci μαζί υποστηρίζουν περίπου 140.000 τοποθετήσεις εργασίας ετησίως, με τις επιχειρήσεις και άλλους οργανισμούς.
«Ταμείο Εγγύησης για τους Νέους»
Επιπλέον, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι, τον Δεκέμβριο του 2012, πρότεινε ένα πακέτο μέτρων για να διευκολυνθεί η πρόσβαση των νέων στην απασχόληση, στην επαγγελματική κατάρτιση και στην πρακτική εξάσκηση. Σε αυτό το πλαίσιο, το λεγόμενο «Ταμείο Εγγύησης για τους Νέους», που υιοθετήθηκε από τα κράτη- μέλη στις 22 Απριλίου, προσδοκά να εξασφαλίσει εργασία ή κατάρτιση ή πρακτική εξάσκηση σε όλους τους νέους, μέσα σε διάστημα τεσσάρων μηνών από τη στιγμή που θα εγκαταλείψουν την επίσημη εκπαίδευση ή θα δηλώσουν άνεργοι.
Το κόστος που θα επωμιστούν τα κράτη- μέλη εξαρτάται από τα ποσοστά ανεργίας, καθώς και από τις κρατικές υπηρεσίες απασχόλησης. Σύμφωνα με εκτιμήσεις, το συνολικό κόστος που απαιτείται για να εφαρμοστούν τα προγράμματα του Ταμείου Εγγύησης των Νέων στην ευρωζώνη αντιστοιχεί στο 0,45% του ΑΕΠ της ευρωζώνης, δηλαδή σε 21 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, η Επιτροπή αντιτείνει ότι το κόστος αυτό θα πρέπει να συγκριθεί με το κόστος της ανεργίας και της απώλειας της παραγωγικότητας σε ορισμένα κράτη- μέλη, ενώ δεν θα πρέπει να υποτιμούνται οι αρνητικές συνέπειες της μακροχρόνιας ανεργίας των νέων, οι οποίοι απειλούνται με μελλοντική ανεργία, κοινωνικό αποκλεισμό, φτώχεια και προβλήματα υγείας.
Πρωτοβουλία Γαλλίας-Γερμανίας
Την ίδια ώρα, ο υπουργοί Εργασίας της Γαλλίας και της Γερμανίας, κ.κ. Μισέλ Σαπέν και Ούρσουλα φον ντερ Λέγεν, παρουσίασαν χθες στο Παρίσι τις γενικές γραμμές της γαλλογερμανικής πρωτοβουλίας για την καταπολέμηση της ανεργίας των νέων στην Ευρώπη.
«Σήμερα ξεκινά η εκστρατεία για την απασχόληση των νέων», είπε ο Γάλλος πρόεδρος Φρανσουά Ολάντ, διαβεβαιώνοντας ότι έχει συμφωνήσει με την καγκελάριο της Γερμανίας Μέρκελ να καταρτιστεί ένα πραγματικό σχέδιο για την ανεργία των νέων από φέτος. Η καγκελάριος Μέρκελ αναμένεται να επισκεφθεί την Πέμπτη το Παρίσι για συνομιλίες με τον Ολάντ.
Το γαλλογερμανικό σχέδιο θα επιδιώξει να μεγιστοποιήσει τα οφέλη από την χρήση των ευρωπαϊκών προγραμμάτων και θα βασίζεται σε τρεις άξονες: στην πρόσβαση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων σε δάνεια, στην ανάπτυξη της κατάρτισης και τη γεωγραφική κινητικότητα.