Του Δημήτρη Κετικίδη,
Σε ανερχόμενο κόμβο καινοτομίας δείχνει να εξελίσσεται η Θεσσαλονίκη, καθώς το 2025 κατέγραψε εντυπωσιακή άνοδο 31 θέσεων στην κατάταξη του StartupBlink, φτάνοντας στην 439η θέση παγκοσμίως.
Ο «Τύπος Θεσσαλονίκης» επικοινώνησε με τον κ. Γιώργο Κόκκα, σύμβουλο επιχειρήσεων, εκτελεστικό Διευθυντή του ΔΙΠΑΕ και business angel για τη δυναμική που αναπτύσσει η πόλη στο οικοσύστημα των νεοφυών επιχειρήσεων, τις ευκαιρίες που δημιουργούνται αλλά και τις προκλήσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν και πρέπει να αντιμετωπιστούν.
Ο κ. Κόκκας αρχικά μίλησε για το πώς θα περιέγραφε τη θέση της Θεσσαλονίκης στο ευρωπαϊκό οικοσύστημα καινοτομίας, χαρακτηρίζοντάς την ως «ανερχόμενη».
«Εγώ την περιγράψω ανερχόμενη και θεωρώ ότι θα πάνε ακόμη καλύτερα τα πράγματα. Είναι σε μια φάση ανοδικής τροχιάς και θα συνεχιστεί. Αυτό που συμβαίνει τα τελευταία χρόνια είναι μια απενοχοποίηση της επιχειρηματικότητας. Η επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα θεωρούταν αρνητική, κάτι το οποίο άλλαξε όταν ξέσπασε η κρίση με τα μνημόνια. Τότε καταλάβαμε ότι χρειαζόμαστε τις επιχειρήσεις. Εδώ στην Ελλάδα είχαμε το Greek Dream που ήταν να μπεις στο δημόσιο, το οποίο όμως καταλάβαμε ότι δεν σου έδινε μια διέξοδο να δημιουργήσεις, να κάνεις το όνειρό σου πραγματικότητα. Έτσι οι νέοι άρχισαν να ψάχνονται.
Ο πρώτος λόγος που είναι ανερχόμενη είναι το mindset καθώς οι νέοι συνειδητοποιούν ότι είναι καλή η επιχειρηματικότητα. Ο δεύτερος λόγος που αφορά τη Θεσσαλονίκη είναι ότι έχει πολύ καλό στελεχιακό δυναμικό. Είναι μια πόλη που έχει τρία δημόσια πανεπιστήμια και δύο ιδιωτικά με τον νέο νόμο. Μπορούμε να πούμε ότι υπάρχει καλό δυναμικό για κάποιον που θέλει να βρει κόσμο. Οι startups θέλουν υπαλλήλους υψηλής εξειδίκευσης και εκπαίδευσης όχι ανειδίκευτους, κάτι το οποίο πλέον υπάρχει σε πληθώρα στη Θεσσαλονίκη. Ο τρίτος λόγος είναι ότι υπάρχει πληθώρα φορέων στήριξης της επιχειρηματικότητας. Υπάρχουν επίσης και πολλά χρηματοδοτικά εργαλεία για τις start-ups» είπε.
Πηγαίνοντας η κουβέντα στον ρόλο που μπορεί να παίξει η άνοδος της πόλης για την έλξη επενδύσεων από ξένους, ανέφερε ότι:
«Αυτό το οποίο συμβαίνει είναι ότι επειδή πλέον το κεφάλαιο είναι παγκοσμιοποιημένο, οι startups μπορούν να προσελκύσουν κεφάλαια από το εξωτερικό. Για παράδειγμα η BETA CAE η οποία είναι στη Θεσσαλονίκη, πριν από λίγα χρόνια εξαγοράστηκε έναντι τιμήματος 1,24 δισεκατομμύρια δολαρίων. Αυτό δείχνει ότι ήρθαν πολλά χρήματα στην Ελλάδα.
Ένα ακόμη παράδειγμα εξαγοράς είναι και οι Betarades που εξαγοράστηκαν έναντι 5 εκατομμυρίων ευρώ.
Επειδή το κεφάλαιο είναι παγκοσμιοποιημένο, αυτό σημαίνει ότι μπορούν να έρθουν πολύ εύκολα λεφτά στην Ελλάδα. Ένα πρόβλημα παγκοσμίως είναι ότι υπάρχουν κεφάλαια που δεν ξέρουν πού να διοχετευτούν είτε από θεσμικούς επενδυτές είτε από μεμονωμένα άτομα, επειδή δεν έχουν τι να κάνουν τα χρήματά τους. Αν έχει π.χ. κάποιος πολλά λεφτά, δεν θα τα βάλει στην τράπεζα αλλά ψάχνει να επενδύσει.
Η startup έχει μεγάλο ρίσκο, αλλά απ' την άλλη μπορεί να προσφέρει μεγάλες αποδόσεις. Ένα καλό που έχουν οι startups και βοηθούν τη Θεσσαλονίκη, είναι ότι επειδή χρειάζονται προσωπικού υψηλής εξειδίκευσης συνεισφέρουν στο brain gain δηλαδή στο να εργαστούν πολλοί νέοι που είναι στο εξωτερικό στην Ελλάδα».
«Η προσωπική μου άποψη είναι ότι είναι ένας θεσμός που ωριμάζει. Η οικονομική κατάσταση της Ελλάδας είναι πολύ καλύτερη από ότι ήταν πριν από κάποια χρόνια στο κομμάτι της επιχειρηματικότητας, και επειδή ωρίμασε το πράγμα, γι' αυτό θεωρώ ότι είναι καλύτερα τώρα. Πιστεύω ότι η τροχιά των startups στη Θεσσαλονίκη θα είναι ανοδική» είπε συμπλήρωσε ο κ. Κόκκας.
Υπάρχουν συγκεκριμένοι τομείς startups που μπορούν να «ανθίσουν» στη Θεσσαλονίκη; Από ποιες χώρες μπορεί να προσελκύσει περισσότερους επενδυτές; Ο κ. Κόκκας απαντά πως «οι startups παραδοσιακά ασχολούνται με τεχνολογίες αιχμής όπως ΑΙ υγεία κλπ. Όσον αφορά τους τομείς που θα μπορούσαν να ανθίσουν, έχω παρατηρήσει ότι αυτοί είναι η υγεία, ο τομέας ο αγροτικός και των τροφίμων, και όχι μόνο. Σχετικά με τις χώρες, θεωρώ ότι δεν υπάρχουν περιορισμοί, καθώς υπάρχουν κεφάλαια από δυτική Ευρώπη, Βλακάνια, αραβικές χώρες, δηλαδή από παντού».
Παράλληλα μίλησε και για τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η πόλη στο συγκεκριμένο θέμα, σε σχέση με τις εξειδικευμένες δεξιότητες και τη χρηματοδότηση λέγοντας:
«Οι προκλήσεις γενικά στις startups είναι το ανθρώπινο δυναμικό. Δυστυχώς παρόλο που έχουμε στη Θεσσαλονίκη δημόσια και ιδιωτικά πανεπιστήμια, ακόμη πάσχουμε σε εξειδικευμένο προσωπικό. Η παραγωγή αποφοίτων με κάποιες δεξιότητες όπως της πληροφορικής, ακόμη υπολείπεται της ζήτησης. Ο ένας τομέας είναι ότι δεν μπορείς να βρεις προσωπικό, και αν βρεις πρέπει να το πληρώσεις καλά, και ο δεύτερος τομέας είναι ότι γενικά οι startups έχουν δυσκολία πρόσβασης στο παραδοσιακό χρηματοπιστωτικό σύστημα. Δύσκολα θα δανείσει κάποιος χρήματα σε μια startup».
Στη συνέχεια ο κ. Κόκκας κλήθηκε να σχολιάσει και τον ρόλο των πανεπιστημίων στο θέμα των startup επιχειρήσεων και το αν βοηθούν τους φοιτητές στο συγκεκριμένο ζήτημα.
«Τα πανεπιστήμια γενικά έχουν καταλάβει ότι πρέπει να βοηθήσουν τις startup, και να βοηθήσουν τους δικούς τους φοιτητές να φτιάξουν μία. Εγώ είμαι στο ΔΙΠΑΕ το οποίο αναπτύσσει επιταχυντή νεοφυών επιχειρήσεων και μέσα από αυτόν βοηθά τους φοιτητές να αναπτύξουν start-ups. Επίσης επειδή προέρχεται από ΤΕΙ είναι ένα πανεπιστήμιο της εφαρμοσμένης επιστήμης, έχουμε δηλαδή μηχανικούς, πληροφορικούς, επιστήμονες τροφίμων, είναι δηλαδή Πανεπιστήμιο της δράσης, της παραγωγής. Είναι δίπλα από τη ΒΙΠΕ Σίνδου, οπότε το ΔΙΠΑΕ είναι ένα πανεπιστήμιο το οποίο είναι άμεσα συνδεδεμένο με τις επιχειρήσεις της Θεσσαλονίκης» υπογράμμισε.
Τέλος ο κ. Κόκκας αναφέρθηκε και στο αν λείπει κάτι από τη Θεσσαλονίκη, για να συγκριθεί με άλλες ευρωπαϊκές πόλεις στον τομέα της καινοτομίας, απαντώντας ότι «λείπουν τα μεγάλα κεφάλαια, ενώ η Αθήνα έχει μαζεμένο όλο το κεφάλαιο. Της λείπουν οι γηγενείς, οι Θεσσαλονικείς μεγάλοι επιχειρηματίες».
