Συνέντευξη στη ΛΕΜΟΝΙΑ ΒΑΣΒΑΝΗ
Ο Ντ’ Αρτανιάν φτάνει στο Παρίσι και συναντά τους τον Άθω, τον Πόρθο και τον Άραμι. Μαζί θα μπλεχτούν σε πολλές περιπέτειες και θα παραμείνουν αχώριστοι έχοντας ως σύνθημά τους το «Ένας για όλους και όλοι για έναν».
Τα υπόλοιπα επί σκηνής του Βασιλικού Θεάτρου όπου από αύριο θα ανεβεί το έργο του Αλέξανδρου Δουμά «Οι τρεις Σωματοφύλακες» σε σκηνοθεσία Γιάννη Βούρου και διασκευή – απόδοση Ξένιας Γεωργοπούλου.
Η τελευταία μίλησε στον «Τ.Θ.» για τη δουλειά που έκανε, τις δυσκολίες που υπήρχαν στο να μεταφερθεί αυτό το κείμενο σε μια παιδική παράσταση, αλλά και για το πώς μπορεί να εφαρμοστεί σήμερα το μήνυμά του.
«Το ζήτημα είναι να μάθουν τα παιδιά ότι τον σεβασμό των συμμαθητών σου δεν τον κερδίζεις με νταηλίκια αλλά βοηθώντας τους και μαζί με αυτό κερδίζεις και την αγάπη τους», μας είπε.
-Θυμάστε την πρώτη σας επαφή με τους «Τρεις Σωματοφύλακες»;
-Οι «Τρεις Σωματοφύλακες» και ο Ντ’ Αρτανιάν είναι κάτι πολύ γενικότερο. Υπάρχει σε κόμικ, σε ταινία, σε παραμύθια. Προσωπικά νομίζω ότι η πρώτη ανάγνωση του έργου του Δουμά, που είναι 900 σελίδες, ήταν τώρα. Θυμάμαι ότι είχα διαβάσει παλιά τη «Μαύρη τουλίπα», αλλά όχι τους «Τρεις σωματοφύλακες».
Διάβασα λοιπόν το κείμενο από τα γαλλικά απνευστί. Πραγματικά θέλεις να δει τι λέει παρακάτω. Ο Δουμάς έχει μια εξαιρετική πένα και πολύ έξυπνους διαλόγους με χιούμορ τους οποίους έχω κρατήσει σε μερικές περιπτώσεις αυτούσιους.
Και παρά το ότι κρατούσα κάποιες σημειώσεις σε κάθε κεφάλαιο και έβγαζα μια μικρή περίληψη από κάθε κεφάλαιο χωριστά, γιατί ήξερα ότι θα έπρεπε να το διασκευάσω, δεν μου χαλούσε την αίσθηση του να θέλω να διαβάσω παρακάτω.
-Κάνοντας μια σύγκριση σε σχέση με το βιβλίο και τις ταινίες που κατά καιρούς έχουμε δει στην τηλεόραση υπάρχει απόσταση;
-Κατ’ αρχάς το βιβλίο έχει τόσα πολλά επεισόδια και τόσα πολλά πρόσωπα που στο θέατρο σίγουρα θα ήθελες μια στρατιά ηθοποιών για να αποδοθεί. Στον κινηματογράφο μπορείς να βάλεις όσους ήρωες και κομπάρσους θέλεις.
Να σας πω την αλήθεια δεν είδα πρόσφατα κάποια ταινία των «Τριών σωματοφυλάκων» για να ξέρω τι μπήκε και τι όχι.
Πάντως επειδή έριξα μια ματιά σε παιδικές ή εφηβικές διασκευές του έργου και σε κόμικ κλπ, οι μεν διασκευές που απευθύνονται σε εφήβους έχουν κρατήσει ένα πολύ μεγάλο μέρος του έργου και έχουν αφαιρέσει κάποιες λεπτομέρειες. Οι δε διασκευές για παιδιά κρατούν μόνο 1-2 επεισόδια συνήθως αυτό που ο Ντ’ Αρτανιάν συναντά τους Τρεις σωματοφύλακες και το επεισόδιο με τα διαμάντια της Βασίλισσας που τα χαρίζει στο Δούκα του Μπάκινγχαμ.
Κατά τα άλλα αυτό που τονίζω πάντα είναι ότι «Οι τρεις Σωματοφύλακες» είναι ένα κείμενο που απευθύνεται σε ένα κοινό από εφηβικό και πάνω.
Στην διασκευή που έκανα κράτησα το κείμενο του Δουμά, απλά έκοψα ένα μεγάλο μέρους του. Για παράδειγμα αφαίρεσα αρκετά περιστατικά βίας, ενώ δεν συμπεριέλαβα αναφορές σε θέματα μοιχείας και χαρτοπαιξίας. Στο πρωτότυπο κείμενο κάποιος από τους σωματοφύλακες παίζει το άλογό του και ακόμη και τον υπηρέτη του στα χαρτιά. Δεν θεωρώ ότι αυτά είναι καλά παραδείγματα για τα παιδιά.
-Και δώσατε έμφαση στη μουσική…
-Ναι! Ο κ. Βούρος μου είπε να γράψω 4-5 τραγουδάκια και τελικά βρεθήκαμε να έχουμε 14-15 τραγούδια. Το τραγούδι είναι απαραίτητο συστατικό των παραστάσεων για παιδιά. Η μουσική υπάρχει πάντα γιατί είναι πιο άμεση. Ακόμη κι αν δεν ξέρεις τη γλώσσα ενός έργου η μουσική σε αγγίζει. Είναι και ένα διάλειμμα από το λόγο, αν και το δικό μας έργο έχει πολλή δράση.
Και στη μουσική του ο κ. Βόμβολος συνδυάζει το παλιό και το καινούριο, όπως συμβαίνει και σε όλη την παράσταση. Και στη σκηνοθεσία και στις χορογραφίες. Υπάρχει και το κομμάτι που παραπέμπει στην εποχή που διαδραματίζεται το έργο, δηλαδή γύρω στα 1625, και ξαφνικά το γυρνάμε στο μοντέρνο. Πιστεύω ότι και τα δύο κομμάτια θα γοητεύσουν το κοινό.
-Τα παιδιά είναι οι πιο δύσκολοι θεατές; Και αν ναι αυτό πώς σας έκανε να δουλέψετε;
-Είναι πιο δύσκολο να γράψεις ένα έργο για παιδιά για πολλούς λόγους. Αν μάλιστα πρόκειται για διασκευή ενός έργου που δεν είναι για παιδιά τότε είναι λίγο πιο δύσκολο. Για παράδειγμα διαβάζοντας το κείμενο είπα στον κ. Βούρο ότι χρειαζόμαστε αφηγητή. Μου είπε «πείσε με ότι τον χρειαζόμαστε». Κατάλαβα ότι δεν ήθελε αφηγητή. Μετά όμως όσο κι αν απλοποίησα το κείμενο είδα ότι παρέμενε σύνθετο. Δεν γινόταν να κόψω άλλο. Και αποφασίσαμε να βάλουμε δύο αφηγητές για να κουβεντιάζουν μεταξύ τους και να είναι λίγο πιο διαδραστικό το έργο.
Οπότε έχουμε δύο πιο μεγάλους σε ηλικία ανθρώπους να κάνουν τους αφηγητές και να έχουν τις παραξενιές τους. Αυτοί λειτουργούν ως παρατηρητές, εξηγούν, προβλέπουν τυχόν απορίες των παιδιών και έχουν πολύ χιούμορ.
Τεχνικά έναν αφηγητή τον χρειάζεσαι όταν ένα έργο είναι σύνθετο. Μετά πρέπει να υπάρχει και αρκετή δράση γιατί μπορεί να έρθει ένα παιδί 3-4 ετών.
Αν δεν δει χρώματα, δράση και ένα λόγο που δεν κουράζει, θα βαρεθεί.
-Το μήνυμα του έργου είναι «Ένας για όλους και όλο για έναν». Πώς μπορεί να εφαρμοστεί σήμερα και ειδικά στον κόσμο των παιδιών;
-Είχα την ιδέα να το συνδυάσουμε και να παραπέμψουμε στη σχολική βία.
Πριν καν ολοκληρώσω το έργο είχα πει στον κ. Βούρο να προβούμε σε μια ευαισθητοποίηση των γονιών και των μαθητών πάνω σε αυτό το θέμα, είτε ξεχωριστά, είτε μετά την παράσταση.
Τελικά έγραψα κάποια πράγματα στο πρόγραμμα και προτείνουμε στα παιδιά να γίνουν μικροί σωματοφύλακες. Να υπερασπίζονται τους αδύναμους συμμαθητές τους ή τους συμμαθητές τους που έχουν κάποια δυσκολία κινητική, μαθησιακή ή είναι αλλοδαποί ή είναι θύματα bulling, και να προσπαθήσουν να τους εντάξουν στη δική τους παρέα και στην εποχή της κρίσης που ζούμε να μοιράζονται το κολατσιό τους.
Θελήσαμε μέσα από την παράσταση να τα ευαισθητοποιήσουμε για όλα αυτά τα θέματα που συμβαίνουν σε έναν κόσμο που είναι σκληρός.
Μην ξεχνάτε ότι τα ίδια τα παιδιά του δημοτικού μερικές φορές είναι πολύ σκληρά. Δεν έχουν μπει στη διαδικασία να σκεφτούν ότι μπορεί να πληγώσουν τον διπλανό τους, αν δεν έχουν γαλουχηθεί σωστά από τους γονείς τους.
Το ζήτημα είναι να μάθουν ότι τον σεβασμό των συμμαθητών σου δεν τον κερδίζεις με νταηλίκια αλλά βοηθώντας τους και μαζί με αυτό κερδίζεις και την αγάπη τους.
Ποια είναι
Η Ξένια Γεωργοπούλου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1973. Αριστούχος του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών. Κάτοχος Master of Arts in Contemporary Practice of Shakespearean Theatre από το Πανεπιστήμιο του Essex και Master of Philosophy in English Literature από το Shakespeare Institute του Πανεπιστημίου του Birmingham. Διδάκτωρ Αγγλικής Λογοτεχνίας του Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Πραγματοποίησε μεταδιδακτορική έρευνα στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών με υποτροφία του Ιδρύματος Κρατικών Υποτροφιών.
Έχει συμμετάσχει σε ερευνητικά και εκπαιδευτικά προγράμματα κι έχει συνεργαστεί με πανεπιστημιακές θεατρικές ομάδες στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Έχει διδάξει δράμα ως υποψήφια διδάκτωρ στο Τμήμα Αγγλικής της Θεσσαλονίκης και ως λέκτωρ στα Τμήματα Θεατρικών Σπουδών της Πάτρας και της Αθήνας, ενώ έχει διδάξει και σε δραματικές σχολές και θεατρικά εργαστήρια, και προσφάτως στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Αθηνών «Ακαδημία Πλάτωνος». Έχει εκδώσει τα βιβλία Ζητήματα φύλου στο θέατρο του Σαίξπηρ και της Αναγέννησης (Παπαζήσης, 2010) και The Body as Text in Shakespeare’s Plays: The Fashioning of the Sexes (Mellen, 2011). Είναι μέλος της επιτροπής έκδοσης του διεθνούς περιοδικού Multicultural Shakespeare.
Οι παραστάσεις για τους «Τρεις σωματοφύλακες» αρχίζουν αύριο στις 11.00 το πρωί στο Βασιλικό Θέατρο. Μπορείτε να δείτε τις περιπέτειές τους Κυριακές 11:00 & 3.00 μ.μ, ενώ Τρίτη – Παρασκευή στις 10.30 γίνονται παραστάσεις για σχολεία.
Γενική Είσοδος: Κυριακές 10 €, Τιμή σχολικού εισιτηρίου: Τρίτη – Παρασκευή 7 €.
Ειδικά για τις Κυριακές ισχύει «Οικογενειακό εισιτήριο» (ο ένας ενήλικας δωρεάν).