Συνέντευξη στην Λεμονιά Βασβάνη
Τον «Ζορμπά» του Νίκου Καζαντζάκη ανεβάζει για πρώτη φορά σε σκηνή του το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος.
Ο Λευτέρης Γιοβανίδης αναλαμβάνει τη θεατρική διασκευή και τη σκηνοθεσία, μεταφέροντας το παγκόσμιας εμβέλειας μυθιστόρημα στο σανίδι.
Η πρεμιέρα της νέας παραγωγής του ΚΘΒΕ προγραμματίζεται να δοθεί το Σάββατο 7 Μαρτίου 2026, στη Μονή Λαζαριστών (Σκηνή Σωκράτης Καραντινός).
«Ο Ζορμπάς είναι ένας ήρωας που έχει συνδεθεί με την ελληνικότητα. Ακόμη και στο άκουσμα της αρχής του μουσικού κομματιού της γνωστής ταινίας, αντιλαμβάνεται κανείς σε ποιον χαρακτήρα αναφέρεται. Προσωπικά νιώθω κοντά στο ρόλο του Νίκου. Τον καταλαβαίνω πολύ. Έχω θέσει ανάλογα ερωτήματα ως έφηβος κυρίως στον εαυτό μου. Διαβάζοντας αυτό το κείμενο, βρήκα μεγάλη ταύτιση με τον συγγραφέα και θεώρησα ότι για μένα αυτός είναι ο πρωταγωνιστής, και όχι ο Ζορμπάς. Έχει στην ψυχή του τη μάχη για να βρει την αλήθεια, την επαφή με αυτό που συμβαίνει γύρω του, να ερωτευτεί η ψυχή του και να ζήσει αληθινά. Στο τέλος της παράστασης έχει λυτρωθεί. Τον έχει βρει αυτό το δρόμο. Η ιστορία θεωρώ ότι είναι γύρω από αυτό τον ήρωα. Και ο Ζορμπάς είναι μια ύπαρξη που έρχεται σαν να την προκαλεί ο ίδιος για να του δημιουργήσει ανατροπές και να βρει το δρόμο προς τη λύτρωση», ανέφερε ο κ. Γιοβανίδης σε τηλεφωνική μας συνομιλία.
Πώς άραγε μιλάει στο σήμερα ο Ζορμπάς; «Στη σημερινή εποχή που έχουμε μπει στην ταχύτητα των πραγμάτων, και ακόμη και των σχέσεων, όπου όλα συμβαίνουν γρήγορα, ο Ζορμπάς αποτελεί ένα παράδειγμα που μιλάει για την της στιγμής, για το πού βρίσκεται η ουσία της ζωής. Θεωρώ ότι αυτό κάνει επίκαιρο το κείμενο και δίνει τη δυνατότητα να μπορείς μέσα από την παράσταση να αναφερθείς στον θεατή και να του πεις κουβέντες που έχει ανάγκη να ακούσει.
Στις μέρες μας βομβαρδιζόμαστε με το well being, αλλά η ιστορία του Ζορμπά αποτελεί ένα ξεκάθαρο παράδειγμα του πώς μπορούμε να είμαστε θετικοί απέναντι στην ζωή και πώς μπορούμε να αντιμετωπίζουμε την καθημερινότητά μας μέσα από όλα τα λάθη μας», σημείωσε ο δημιουργός. Και συμπλήρωσε πως «Τα λάθη σου είναι αυτά που σε βοηθούν να εξελιχθείς. Αποτελούν και την ταυτότητά σου από ένα σημείο και μετά. Φυσικά και στόχος του καθένα είναι η βελτίωση, το να γίνει ένας καλύτερος άνθρωπος. “Όμως αν δεν πονέσεις, δεν μπορείς να καταλάβεις την αξία του χορού”, λέει ο Ζορμπάς. Πρέπει να πονέσεις για να μπορέσεις να χορέψεις. Έτσι και το λάθος σχετίζεται με τον πόνο και με το πώς μπορείς να εξελιχθείς μέσα από αυτό.
Σήμερα ο κόσμος προσπαθεί να βρει απαντήσεις μέσα από την ψυχανάλυση, όμως πολλές φορές στην προσπάθεια να τονώσει το “εγώ” των ανθρώπων, τους οδηγεί στο να γίνονται ναρκισσιστές. Ο Ζορμπάς ενώ προσπαθεί να τονώσει ύπαρξή του, από την άλλη γειώνει τον εαυτό του. Και σε καμία περίπτωση δεν μπορούμε να πούμε ότι είναι ναρκισσιστής. Καταλαβαίνει το εφήμερο της ύπαρξης του. Ότι όσο είναι στη γη και έχει τη σάρκα του, μπορεί και να ορίζει κάποια πράγματα. Μετά δεν υπάρχει τίποτα».
Μιλώντας για την διασκευή που έκανε ο σκηνοθέτης ανέφερε πως έμεινε πιστός στην ιστορία και στους ήρωες. Υπήρξαν αλλαγές ώστε να μπορέσει το κείμενο να γίνει θεατρική παράσταση, και ο ίδιος “φώτισε” περισσότερο κάποια πράγματα που θεωρούσε ότι έπρεπε ειπωθούν σήμερα, τηρώντας πάντα το πνεύμα του Καζαντζάκη.
Στο έργο από τη μία υπάρχει ο συγγραφέας και από την άλλη ο Ζορμπάς. Πώς συνομιλούν οι δύο διαφορετικοί κόσμοι; Ο κ. Γιοβανίδης εξηγεί: «Ο Καζαντζάκης ως συγγραφέας πάντα έχτιζε τις ιστορίες του με δύο διαφορετικούς κόσμους. Σε όλα τα κείμενά του, και στα θεατρικά και στα λογοτεχνικά, έχει δύο αντίπαλους χαρακτήρες που μάχονται, και μέσα από αυτή τη μάχη περνά τις ιδέες του. Η συνάντηση των δύο έγινε στην πραγματικότητα στο Άγιο Όρος, όπου είχαν μια περιπέτεια ζωής. Οπότε μιλάμε για ένα υπαρκτό πρόσωπο. Ο συγγραφέας, κάνοντας τις αλλαγές που ήθελε, έπλασε αυτό τον ήρωα και μίλησε για πράγματα που ο ίδιος σκεφτόταν. Νομίζω ότι είναι από τα πιο αυτοβιογραφικά έργα του. Μιλά για την ψυχή του και την ανάγκη του να καταλάβει τον κόσμο και να επικοινωνήσει μαζί του. Συχνά βρισκόμαστε σε αδιέξοδο στο πώς επικοινωνούμε με ανθρώπους γύρω μας, πώς λαμβάνουμε τις πληροφορίες, πώς τις επεξεργαζόμαστε και πώς μπορούμε να ταυτιστούμε. Συχνά μπορεί να νιώθουμε μια σύγκρουση.
Όταν ζεις σε αυταρχικά καθεστώτα κοιτάς πώς να επιβιώσεις. Τώρα που είμαστε σε περίοδο ειρήνης, που μπορούμε να σκεφτούμε διαφορετικά, αυτό μας βάζει σε μια διαδικασία να κοιτάμε περισσότερο γύρω μας τι συμβαίνει και ενδεχομένως να χάνουμε μερικές φορές και την ουσία. Ο “Ζορμπάς” σε γυρνά πάντα στην ουσία των πραγμάτων».
Ο Πασχάλης Τσαρούχας είναι ο ρόλος
Τον κεντρικό ρόλο θα ερμηνεύσει ο Πασχάλης Τσαρούχας. «Δεν τον επέλεξα επειδή είναι ένας καλός, γνωστός ηθοποιός, αλλά γιατί πίστεψα απόλυτα και με τον καλλιτεχνικό διευθυντή του ΚΘΒΕ κ. Αστέρη Πελτέκη ότι Πασχάλης είναι ο ρόλος. Το πώς ζει, το σώμα του, το πώς κινείται, η προσωπική αναρχία του ως οντότητα, ταιριάζουν στον Ζορμπά. Για μένα ήταν ευτυχία να τον έχουμε στη διανομή μας. Όντως τον καταλαβαίνει αυτό τον ήρωα. Τον έχει μέσα του. Το αποτέλεσμα είναι πολύ καλό και είναι μεγάλη ευτυχία να ανεβάζεις ένα έργο με σωστή διανομή».
Τη μουσική γράφει ο μουσικοσυνθέτης από Παιδιά της Πάτρας κ. Χρήστος Παπαδόπουλος, ενώ το γνωστό τραγούδι από τη μουσική του Μίκη Θεοδωράκη που έχει συνδεθεί με τον Ζορμπά θα ακουστεί μόνο στο τέλος της παράστασης.
Όσο για τα επόμενα σχέδια του κ. Γιοβανίδη; «Στο ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου όπου είμαι καλλιτεχνικός διευθυντής ετοιμάζουμε πολλά πράγματα. Μετά το Πάσχα έχουμε και μια πρεμιέρα για ένα έργο που είναι εμπνευσμένο για τα 100 χρόνια του Παναιτωλικού, την ποδοσφαιρική ομάδα της Αιτωλοακαρνανίας. Επίσης θα τρέξω ως πρόεδρος του Ζαππείου τη νέα εποχή για αυτό το μνημείο - στολίδι που βρίσκεται στην καρδιά της Αθήνας» μας ανέφερε.
Για τον Ζορμπά
Το μυθιστόρημα μεταφράστηκε σε πολλές γλώσσες και το 2002 συμπεριλήφθηκε σε λίστα της Guardian με τα 100 Καλύτερα Βιβλία όλων των Εποχών. Έχει διασκευαστεί αρκετές φορές για το θέατρο ενώ παράλληλα γνώρισε μεγάλη επιτυχία και ως μιούζικαλ. Η κινηματογραφική του μεταφορά το 1963 σε σκηνοθεσία του Μιχάλη Κακογιάννη, με πρωταγωνιστή τον Άντονι Κουίν στον ομώνυμο ρόλο, έγινε τεράστια εμπορική επιτυχία. Η μουσική του Μίκη Θεοδωράκη, με το συρτάκι στο φινάλε της ταινίας, αποτέλεσε για χρόνια σήμα κατατεθέν της ελληνικότητας, αναδεικνύοντας τουριστικά τη χώρα μας διεθνώς.
Χρήσιμα
Προπώληση: MORE.com |Τ. 2117700000 |καταστήματα PUBLIC| καταστήματα NOVA.
Πληροφορίες- κρατήσεις στο Τ. 2315 200 200 και στα εκδοτήρια του ΚΘΒΕ
Ώρες παραστάσεων: Τετάρτη: 19:00, Πέμπτη-Παρασκευή: 21:00, Σάββατο: 18.00 & 21.00, Κυριακή: 19:00.
- Συγκλονιστικές στιγμές στη Θεσσαλονίκη: Μεγαλειώδης πορεία για τα Τέμπη (ΦΩΤΟ + VIDEO)
- Πόλεμος στο Ιράν: Οι 5 σημαντικότερες επιπτώσεις για την Ελλάδα – Τι λέει ο Β. Κορκίδης
- Ακυρώνονται μαζικά πτήσεις από/προς Ελλάδα – Ποιες χώρες «αποκλείονται», οι 6 πόλεις
- Οστά σε παραλία στη Χαλκιδική: Λύση στο μυστήριο - Τα έθαψε ο γιος του θανόντος
