*Της Λεμονιάς Βασβάνη | Από την έντυπη έκδοση "Τύπος Θεσσαλονίκης"
Να ενημερωθούν και να ευαισθητοποιηθούν για την ανάγκη προστασίας των μεταναστευτικών πουλιών, καθώς και για τις περιοχές αναπαραγωγής τους, τους ενδιάμεσους σταθμούς στις μεταναστευτικές τους διαδρομές και των τόπων διαχείμασής τους, θα έχουν την ευκαιρία όσοι παρακολουθήσουν τις εκδηλώσεις που θα γίνουν στη Λίμνη Κερκίνη, στη Λίμνη Κορώνεια και στον υγρότοπο Νέας Αγαθούπολης, στην Πιερία, με τις οποίες θα γιορτάσει φέτος η Μονάδα Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Κεντρικής Μακεδονίας του ΟΦΥΠΕΚΑ την Ευρωπαϊκή Γιορτή των Πουλιών.
Ειδικότερα, οι δράσεις θα γίνουν την Κυριακή 5 Οκτωβρίου, από τις 10 το πρωί ως τις 2 μετά το μεσημέρι, στα εξής σημεία:
-Στο Παρατηρητήριο Πουλιών Νέας Αγαθούπολης, στην Πιερία, με παρατήρηση πουλιών με κιάλια και τηλεσκόπια, κατασκευές με θέμα το περιβάλλον, μουσικά και κινητικά παιχνίδια, ενημέρωση και ξεναγήσεις στον υγρότοπο. Επίσης, η εθελοντική οργάνωση Δράση για την Άγρια Ζωή θα απελευθερώσει πουλιά που το προηγούμενο διάστημα δέχτηκαν τη φροντίδα των εθελοντών της στο Κέντρο Περίθαλψης Άγριων Ζώων.
-Στο ανατολικό ανάχωμα της Λίμνης Κερκίνη, με παρατήρηση πουλιών, ενημέρωση για τους ενήλικες για την προστατευόμενη περιοχή, ενώ τα παιδιά θα συμμετέχουν σε χειροτεχνίες με θέμα το περιβάλλον.
-Στο Παραλίμνιο Πάρκο του Αγίου Βασιλείου, στο Δήμο Λαγκαδά, με εργαστήρια με χειροτεχνίες και ζωγραφική και πηλό, αλλά και αφήγηση παραμυθιού και facepainting.
«Σκοπός μας είναι να έρθει ο κόσμος κοντά στο φυσικό περιβάλλον, να ευαισθητοποιηθεί για τα πουλιά, να τα παρατηρήσει με τηλεσκόπια και κιάλια. Για τα παιδιά θα υπάρχουν παιχνίδια και δρώμενα», ανέφερε στο «ΤyposThes» ο Θεόδωρος Ναζηρίδης προϊστάμενος της Μονάδας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Κεντρικής Μακεδονίας.
Απαντώντας σε ερώτησή μας για το πόσο επηρεάζονται οι πληθυσμοί των πουλιών από τις αλλαγές του κλίματος είπε πως «αλλάζουν ανάλογα με την εποχή. Ενδεικτικά να σας αναφέρων πως στο Καλοχώρι σε κάποιες εποχές υπάρχουν φοινοκόπτερα ενώ σε άλλες ο αριθμός τους μειώνεται και βλέπουμε άλλα είδη. Στην Κερκίνη και στο Δέλτα του Έβρου, το χειμώνα έρχονται νανόχηνες από την Ευρώπη, ενώ στην Κεντρική Μακεδονία έχουμε και 4000 ροδοπελεκάνους. Παράλληλα τους αργυροπελεκάνους θα τους συναντήσουμε όλο τον χρόνο: φωλιάζουν σε τεχνητές πλατφόρμες και νησίδες. Ο καιρός και το κλίμα επηρεάζουν ειδικά τα είδη που φωλιάζουν στο έδαφος. Κι αυτό γιατί οι νησίδες τους μπορεί να είναι προσβάσιμες από χερσαίους θηρευτές. Επίσης με την κλιματική αλλαγή μπορεί να υπάρχουν θέματα τροφής. Κάποια είδη όταν φτάσουν σε περιοχές που δεν υπάρχει τροφή, θα την προσπεράσουν. Όσον αφορά στον ανθρώπινο παράγοντα θα λέγαμε πως επηρεάζει με τις χρήσεις της γης. Αν πχ γίνεται υπεράντληση υδάτων και μειωθεί η υπόγεια στάθμη των δεξαμενών ή τα επιφανειακά ύδατα αυτό θα έχει επιπτώσεις στα πουλιά και στα θηλαστικά. Γενικά η ανθρώπινη δραστηριότητα έχει θετικά ή αρνητικά αποτελέσματα. Κάποιες ποικιλίες μπορεί να εξαφανιστούν αν πχ μια λίμνη ή ένα ρέμα στεγνώνει ανά περιόδους».
Επιρροές στα προστατευόμενα είδη λόγω κλιματικής αλλαγής
Κληθείσα να σχολιάσει τι ισχύει για τα προστατευόμενα είδη η βιολόγος της Μονάδας Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών Κεντρικής Μακεδονίας Εύα Κατράνα μας είπε ότι «Εκτιμάται πως περισσότερα από 300 είδη πουλιών αναπαράγονται στην περιοχή μας. Με τον εθνικό κατάλογο των ειδών έχουμε παρατηρήσει ότι κάποια έχουν αλλάξει κατηγορία πχ ο λαγόγυρος σκίουρος, ένα είδος θηλαστικού που έχουμε σε μεγάλη αποικία στο Καλοχώρι και στο Ανατολικό, πλέον έγινε απειλούμενο. Ανέβηκε ο βαθμός επικινδυνότητας. Το ίδιο ισχύει και για τον Μαυροπελαργό, που προτιμά να φωλιάζει μόνος σε υψηλή δενδρώδη βλάστη πχ στον Αξιό και στον Αλιάκμονα. Τα περισσότερα είδη παραμένουν στην ίδια κατηγορία. Σε κάθε περίπτωση υπάρχουν και πολλά μεταναστευτικά είδη πουλιών που επηρεάζονται και από το ταξίδι που κάνουν και από το τι θα συναντήσουν».
Αναφορικά με την κλιματική αλλαγή είπε πως «επηρεάζει και είδη άγριας πανίδας και ορνιθοπανίδας. Η μετανάστευσή τους μπορεί να καθυστερήσει ή να αλλάξουν οι μεταναστευτικοί διάδρομοι. Τα τελευταία 7-8 χρόνια στον υγρότοπο της Αγαθούπολης έχουμε το νανόκυκνο, ένα είδος κύκνου που πριν δεν έρχονταν στην περιοχή. Πιθανόν έχει αλλάξει ο μεταναστευτικός διάδρομος λόγω της κλιματικής αλλαγής, οπότε έρχονται το χειμώνα, που πλέον είναι πιο ήπιος, σε εμάς. Επίσης οι αργυροπελεκάνοι αναπαράγονται το Γενάρη. Αν έχουμε χειμώνα που είναι σαν καλοκαίρι πόσο αυτό θα τους επηρεάσει; Άλλες χρονιές πολλά είδη πάπιας κατέβαιναν από το βορρά προς τα εμάς. Λόγω ανομβρίας δεν έχουμε νερό. Αυτό επηρεάζει τα μεταναστευτικά πουλιά και αυτά που θα έφευγαν και αυτά που θα έρχονταν προς το νότο από βορρά. Μην ξεχνάτε πως το νερό είναι καθοριστικό. Οι βροχές των τελευταίων ημερών φυσικά και βοηθάνε. Στη Λιμνοθάλαλσα Καλοχωρίου ξεκουράζονται πολλά είδη πουλιών. Όμως όταν επι τρεις μήνες δεν έβρεξε και η θερμοκρασία ήταν άνω των 35 βαθμών, τα φλαμίνγκο δεν μπορούσαν να τραφούν και πέταξαν σε άλλα σημεία που είχε νερό, πήγαν πχ στο Αγγελοχώρι στην Επανομή στο Σάνη ή στις εκβολές των ποταμών».
Στο πόσο επηρεάζει ο άνθρωπος η κυρία Κατράνα δήλωσε πως μέσα από επιστημονικές πληροφορίες και μετρήσεις, και με τη βοήθεια της νομοθεσίας, προχωρούν σε δράσεις: «Για παράδειγμα προσπαθούμε να ενισχύσουμε τις αποικίες κάποιων ειδών με εγκατάσταση τεχνητών φωλιών ή να καταστήσουμε πλωτές εξέδρες για να βοηθήσουμε τα απειλούμενα είδη να φωλιάσουν, να ενημερώνουμε τον κόσμο για τον ορθό κώδικά συμπεριφοράς όταν είναι στη φύση, και για να είναι ευαισθητοποιημένοι για τις προστατευόμενες περιοχές. Επίσης προσπαθούμε να θέσουμε όρους σε έργα για το πώς θα λειτουργήσουν και αν θα λειτουργήσουν».
Τέλος σχετικά με τις δράσεις που θα γίνουν αύριο είπε πως «είναι σημαντικές γιατί ο κόσμος φεύγει από το αστικό κέντρο γνωρίζει ένα χώρο που φιλοξενεί άγρια είδη πανίδας. Η δική μας γενιά και οι προηγούμενες δεν τα πήγαν και τόσο καλά. Ελπίζουμε η επόμενη γενιά, με την βοήθεια και της τεχνολογίας, να τα πάει καλύτερα».
Να σημειωθεί ότι η Ευρωπαϊκή Γιορτή των Πουλιών είναι μια δράση παγκόσμιας εμβέλειας που διοργανώνεται από τη BirdLife International και τους εθνικούς εταίρους της σε περισσότερες από 40 χώρες. Στην Ελλάδα, ο συντονισμός των εκδηλώσεων γίνεται εδώ και 30+ χρόνια από την Ελληνική ΟΡΝΙΘΟΛΟΓΙΚΗ Εταιρεία, σε συνεργασία με δεκάδες φορείς και τη συμμετοχή χιλιάδων ατόμων κάθε ηλικίας.
