">
Η Ελλάδα κατέχει μια από τις πρώτες θέσεις στην Ευρώπη όσον αφορά τη συχνότητα θανατηφόρων περιστατικών μέσα στο νερό, με τον ΕΟΔΥ να καταγράφει αναλογία περίπου 3,6 πνιγμών ανά 100.000 κατοίκους. Κατά μέσο όρο, 357 άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους ετησίως στη χώρα μας από αυτή την αιτία. Σύμφωνα με την Ελίζα Καραμπετιάν-Νικοτιάν, υπεύθυνη επικοινωνίας του «Safe Water Sports», μέχρι τις πρώτες ημέρες του Αυγούστου του 2026 έχουν καταγραφεί 168 θάνατοι. Παρά τον αριθμό αυτό, παρατηρείται μια κάμψη σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025, όταν είχαν καταμετρηθεί 49 επιπλέον απώλειες.
Η κρισιμότητα της πρόληψης
Ο πνιγμός συγκαταλέγεται στις πιο συχνές αιτίες θανάτου από ατύχημα στην Ελλάδα, αν και η έγκαιρη ενημέρωση και η εφαρμογή κανόνων ασφαλείας μπορούν να περιορίσουν σημαντικά τον κίνδυνο. Την ανάγκη διαρκούς ευαισθητοποίησης του κοινού τονίζει και ο Δημήτρης Χαλιώτης, εκπρόσωπος της Σχολής Ναυαγοσωστικής του Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού. Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά: «μέσα από δράσεις, όπως είναι η προβολή βίντεο, το μοίρασμα φυλλαδίων σε παραλίες και η επικοινωνία με λουόμενους, προσπαθούμε να ευαισθητοποιήσουμε και να ενημερώσουμε το κοινό για την προστασία του».
Στατιστικά στοιχεία και ευάλωτες ομάδες
Σε παγκόσμιο επίπεδο, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κατατάσσει τον πνιγμό ως την τρίτη αιτία θανάτου από ακούσιο τραυματισμό, με 300.000 θύματα κάθε χρόνο. Ιδιαίτερη επικινδυνότητα παρουσιάζεται σε παιδιά κάτω των 5 ετών, που αποτελούν το 25% των περιπτώσεων, καθώς και στους ηλικιωμένους άνω των 70 ετών. Για την Ελλάδα, τα δεδομένα του 2025 από το Παρατηρητήριο Ατυχημάτων του «Safe Water Sports» έδειξαν 376 επιβεβαιωμένους θανάτους.
«Η ηλικιακή ομάδα άνω των 60 ετών αντιπροσωπεύει σχεδόν το 80% των θυμάτων», επισημαίνει η κ. Καραμπετιάν-Νικοτιάν. Με στόχο την προστασία των ηλικιωμένων, το «Safe Water Sports», σε συνέργεια με τον ΕΟΔΥ και το υπουργείο Υγείας, υλοποιεί καμπάνια με στοχευμένες δράσεις ενημέρωσης για την ασφάλεια στο υδάτινο περιβάλλον.
Οδηγίες για ασφαλή κολύμβηση
Η πρόληψη βασίζεται σε μια σειρά από πρακτικά μέτρα. Η κ. Καραμπετιάν-Νικοτιάν συμβουλεύει τους πολίτες να μην επισκέπτονται την παραλία μόνοι τους και να επιλέγουν πάντα οργανωμένες ακτές με ναυαγοσώστη. Επειδή παρατηρείται το φαινόμενο οι ηλικιωμένοι να προσέρχονται στη θάλασσα πριν από την έναρξη του ωραρίου των ναυαγοσωστών (συνήθως 10:00 με 18:00), αρκετοί Δήμοι έχουν προχωρήσει σε διεύρυνση των ωρών φύλαξης. Ο κ. Χαλιώτης προσθέτει πως «δεν είναι εφικτό να υπάρχει ναυαγοσώστης σε κάθε παραλία, επομένως είναι απαραίτητο οι πολίτες να επιλέγουν ακτές όπου υπάρχουν ναυαγοσώστες, σε περίπτωση που χρειαστεί επέμβαση». «Η συμβουλή μου είναι να απολαμβάνουμε τη θάλασσα, με ασφάλεια», συμπληρώνει.
Επιπλέον, προτείνεται οι λουόμενοι να συμβουλεύονται τον προσωπικό τους γιατρό πριν από το καλοκαίρι, να εισέρχονται στο νερό σταδιακά, να αποφεύγουν το κολύμπι μετά το φαγητό και να παραμένουν κοντά στην ακτή. Η κ. Καραμπετιάν-Νικοτιάν υπογραμμίζει: «Να μην υπερεκτιμούμε τις δυνάμεις μας» και «να μην μπαίνουμε στη θάλασσα με δυσμενείς καιρικές συνθήκες».
Οκτώ κανόνες προστασίας
Ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός προτείνει τις παρακάτω οδηγίες στο πλαίσιο της εκστρατείας «Απολαμβάνουμε το νερό με ασφάλεια»:
- Να κολυμπάτε σε ασφαλείς, οργανωμένες παραλίες. Ακολούθησε τις οδηγίες του ναυαγοσώστη και τις σημαίες της παραλίας.
- Μην μπαίνετε στο νερό αμέσως μετά το φαγητό ή την κατανάλωση αλκοόλ.
- Μπείτε στο νερό σταδιακά, ειδικά αν είναι πολύ κρύο, για να αποφύγετε θερμικό σοκ.
- Μην απομακρύνεστε πολύ και κολυμπάτε πάντα οριζόντια με την ακτή.
- Μην κάνετε βουτιές σε άγνωστα νερά. Μπορεί να υπάρχουν βράχια ή άλλοι κίνδυνοι.
- Τα παιδιά πρέπει να βρίσκονται πάντα σε κοντινή απόσταση από έναν ενήλικο, ακόμη κι αν χρησιμοποιούν σωσίβιο.
- Χρησιμοποιήστε σωσίβιο όταν κάνετε δραστηριότητες όπως κανό ή SUP.
- Αν σας παρασύρει ρεύμα, μην πανικοβληθείτε. Κολυμπήστε παράλληλα με την ακτή μέχρι να βγείτε από το ρεύμα και μετά κατευθυνθείτε προς την παραλία.
Καταλήγοντας, η κ. Καραμπετιάν-Νικοτιάν τονίζει ότι «έχουμε δρόμο ακόμα για την καλλιέργεια κολυμβητικής κουλτούρας», παρά τα θετικά βήματα, όπως η εισαγωγή μαθημάτων κολύμβησης στα σχολεία. «Η θάλασσα είναι χαρά και πρέπει να μπορούμε να την απολαμβάνουμε», καταλήγει.
